“Mộ sóng” – khúc ca bi tráng về những chiến sĩ Gạc Ma

	Trường Sa ngày mới
	Tri ân các liệt sỹ trận hải chiến Gạc Ma
	Kiểm tra tiến độ xây dựng Khu tưởng niệm chiến sỹ Gạc Ma

“Mộ sóng” là ca khúc mà nhạc sĩ Quỳnh Hợp phổ từ bài thơ “Những ngọn sóng tỏa hương” của nhà thơ Trần Mai Hường viết trong chuyến ra Trường Sa vào tháng 5.2012, khi chị dự Lễ Tưởng niệm các liệt sĩ trên biển và được đứng từ đảo Len Đao nhìn Gạc Ma bị chiếm đóng. Tác giả bài thơ kể rằng, chị đã 2 lần đốt bản thảo bài thơ mong anh linh các liệt sĩ phù hộ để chị hoàn thành bài thơ này.

Những vòng hoa được thả trên biển, sóng dềnh lên khiến tác giả liên tưởng tới những “mộ sóng”.

Nhạc sĩ Quỳnh Hợp bồi hồi nhớ: “Các đoàn công tác ra thăm quần đảo Trường Sa đều có một buổi neo tàu tại khu gần Gạc Ma – Cô Lin làm lễ tưởng niệm những liệt sĩ đã anh dũng hy sinh giữ đảo. Mọi người đều rưng rưng nước mắt và có cả những tiếng khóc nấc lên. Những vòng hoa được thả xuống, sóng dềnh lên tạo thành những “mộ sóng” nằm ở một vùng biển được gọi là nghĩa trang xanh bởi tất cả liệt sĩ này đều rất trẻ, ở tuổi 19, đôi mươi. Các anh không có bia tưởng niệm, không có phần đất, không nằm trên cạn. Những ngọn sóng bạc đầu lúc nổi lên giữ dội, lúc hiền hoà lặng lẽ như những nhành san hô nằm tận biển sâu. 28 năm đã trôi qua, nghĩa trang xanh với những ngôi “mộ sóng” của linh hồn các liệt sĩ vẫn lạnh cóng nằm tận biển sâu. Máu đào và xương cốt của các anh hòa vào biển cả”.

“Hằng năm, cứ đến tháng 3, lòng tôi lại xốn xang về trận hải chiến khiến hàng triệu trái tim Việt Nam xót xa, căm uất. Và dường như có câu hỏi văng vẳng trong đầu “Những ngày này biển gọi tên ai”, thôi thúc tôi phải viết một cái gì đó để nhắc nhớ về một nỗi đau không thể gọi thành tên và ghi ơn những người lính quả cảm đã hy sinh anh dũng bảo vệ đảo và thềm lục địa thiêng liêng của Tổ quốc” – nữ nhạc sĩ chia sẻ. Đó cũng là lý do mà nhạc sĩ Quỳnh Hợp đồng xúc cảm với nhà thơ Trần Mai Hương để từ đó phổ nhạc cho bài thơ.

Tấm hình của nhạc sĩ Quỳnh Hợp đăng trên báo Hà nội mới năm 1988.

“Mộ sóng” là khúc tưởng niệm bi tráng khiến người nghe rơi nước mắt. Bài hát viết cho giọng bariton (giọng trầm) rất phù hợp với giọng của ca sĩ Quỳnh Hoa. Nhạc sĩ Quỳnh Hợp cho biết, vừa nghe bản mộc Quỳnh Hoa hát, chị đã thấy “gai” người. Ca sĩ Quỳnh Hoa hát với nhiều cảm xúc, khoe được âm khu trầm, đầy, đẹp và có kịch tính nên bản thu âm đã toát ra được tinh thần của bài hát. Đó là một nỗi đau âm ỉ thét gào, nỗi uất nghẹn và sự hy sinh lặng thầm của các chiến sĩ hải quân năm nào. Nhạc sĩ Quỳnh Hợp cho biết thêm, bản thu thanh này được ca sĩ Quỳnh Hoa thu ở Hà Nội rồi gửi vào TP. Hồ Chí Minh để làm nhạc cho đúng ý đồ của nhạc sĩ.

Chia sẻ về bài hát, ca sĩ Quỳnh Hoa xúc động: “Mộ sóng” – cái tên bài hát đã ám ảnh tôi khi nghe chị Quỳnh Hợp mời thu bài hát. Nhìn nhạc bản, thấy âm vực bài hát rất phù hợp với giọng của mình. Ngay từ những câu mở đầu đã mang đến cho tôi những cảm xúc rất mạnh, xót xa, thương cảm bùi ngùi, chỉ ra một trận chiến nhiều uẩn khúc: “Mười bốn tháng ba – Gạc Ma/Lật sóng tìm quá khứ/Thềm lục địa đây rồi/Ngày Trường Sa bầm đỏ”. Cao trào của bài hát như có gì đó âm ỉ gào thét. Đoạn điệp khúc lần cuối cùng, tôi đã thực sự “cháy” cùng giai điệu. Dường như có tiếng thét gào của biển, tiếng của các anh vang vọng. Rồi tất cả lắng lại như an ủi, vỗ về. Bài hát bi thương, nhưng ẩn chứa niềm tự hào trong niềm tiếc thương các anh vô bờ: “Mộ sóng nơi anh nằm/Máu đã thắm san hô/Anh linh hòa sóng biếc/Cứ lặng thầm tỏa hương”.

Duyên đầu của nhạc sĩ Quỳnh Hợp với bộ đội hải quân là ca khúc “Nghe em hát ở Trường Sa” viết ngay sau trận hải chiến Trường Sa ngày 14.3.1988. Chính chị đã ôm đàn thể hiện bài hát này trong đêm nhạc của thày, trò Khoa Sáng tác của Nhạc viện Hà Nội (nay là Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam).

Và 28 năm qua, những người lính biển vẫn “Nghe em hát ở Trường Sa”. Hàng chục album của chị viết về những người lính biển đã ra mắt khán giả cả nước, trong đó có album “Nghe em hát ở Trường Sa” với tiếng hát của ca sĩ Dương Quốc Hưng ra mắt tháng 3.2013, kỷ niệm 25 năm trận hải chiến Trường Sa bi thương và oanh liệt. Ngoài “Mộ sóng”, nhạc sĩ Quỳnh Hợp còn viết “Gạc Ma – nỗi đau khắc khoải” - phổ thơ của nhà thơ lính biển Hồng Diệu và “Hoa đại dương” phổ thơ của nhà thơ Đỗ Thị Hoa Lý đang sống tại Ucraina.

Lưu Nhi