Lời giải nào cho kinh tế báo chí?

(LĐTĐ) Báo in bị thất thế bởi báo điện tử; nhưng báo điện tử cũng bị tấn công bởi mạng xã hội (không gian mạng) dẫn đến nguồn thu bị giảm sút nghiêm trọng, các cơ quan báo chí trong nước đang khá khó khăn. Cái khó không phải bởi các cơ quan báo yếu về năng lực, cái khó là để mạng xã hội quá “tự do” dẫn đến nguồn quảng cáo bị hút quá nhiều vào nền tảng số này.
Diễn đàn Báo chí toàn quốc năm 2024: Muốn tăng kinh tế, phải đầu tư tốt nội dung Phát triển kinh tế báo chí truyền thông thời kinh tế số

Doanh thu ngày càng sụt giảm

Tại Hội thảo “Kinh tế báo chí truyền thông Việt Nam trong bối cảnh phát triển kinh tế số” diễn ra ngày 14/6/2024 tại Thành phố Hà Nội, do Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp với Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội) tổ chức, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Huy Dũng dẫn báo cáo tại Hội nghị Báo chí toàn quốc năm 2023 cho biết: Tính đến hết năm 2023, đối với báo, tạp chí tỷ lệ tự đảm bảo chi thường xuyên chiếm 39%, tự đảm bảo một phần chi thường xuyên chiếm 36%, ngân sách nhà nước bảo đảm chi thường xuyên chiếm 25%.

Lời giải nào cho kinh tế báo chí?
Hội Báo toàn quốc 2024 tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Đối với phát thanh, truyền hình thì tỷ lệ đảm bảo chi thường xuyên và chi đầu tư chiếm 6,94%, tự đảm bảo chi thường xuyên chiếm 26,39%, tự đảm bảo một phần chi thường xuyên chiếm 66,67%.

Doanh thu của các báo, tạp chí 9 tháng đầu năm 2023 đã giảm khoảng 10% so với cùng kỳ năm 2022. Còn tổng nguồn thu năm 2023 của các đài Phát thanh truyền hình giảm hơn 20% so với năm 2022. Hầu hết các đài đều không khai thác được hết thời lượng quảng cáo/ngày trên kênh chương trình theo quy định cho phép của Luật Quảng cáo (tức 10% tổng thời lượng phát sóng/ngày; 5% tổng thời lượng phát sóng đối với kênh truyền hình trả tiền). Có Đài, thời lượng quảng cáo trên kênh chỉ đạt vài phút/ngày.

Cũng tại hội thảo này, ông Lê Quốc Minh, Uỷ viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam cho biết, số liệu doanh thu quảng cáo của báo chí toàn cầu trong giai đoạn từ 2019 - 2024 với các ấn phẩm số tăng nhưng không đáng kể từ 11,6 tỷ lên 11,9 tỷ USD, trong khi với báo in năm 2019 từ 35,1 tỷ USD thì đến năm 2024 dự kiến sẽ chỉ còn 21,4 tỷ USD. Doanh thu phát hành cũng tương tự, báo in sụt giảm từ 53 tỷ USD cho đến 2024 dự kiến là dưới 40 tỷ USD, trong khi rất nhiều cơ quan báo chí trên thế giới đã có nguồn thu phí và các hình thức khác trên báo điện tử, nhưng mức tăng từ 5,3 tỷ USD đến 8,4 tỷ USD – tuy lớn vậy nhưng không bù đắp được nguồn thu mất đi từ báo in.

“Giải bài toán” tăng nguồn thu

Nhiều người làm báo lâu năm tại Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) cho biết, trong 3 năm trở lại đây, khi kinh tế khó khăn kéo theo hoạt động của báo chí cũng khó khăn. Nguồn thu từ hoạt động quảng cáo của báo chí đã bị sụt giảm nhiều năm liền và chưa dừng lại ở đó.

Trong khi đó, theo nhà báo Minh Hoàng, hiện đang làm việc tại một tờ báo lớn ở TP.HCM cho biết, trong bối cảnh toàn cầu đang đẩy mạnh việc chuyển đổi số, sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội thì đòi hỏi các cơ quan báo chí phải thay đổi cách tiếp cận quảng cáo truyền thông nhằm thu hút công chúng và lôi kéo nhà quảng cáo. Theo đó hiện nay nhiều tờ báo thay vì quảng cáo như truyền thống trước đây thì họ phát triển các hoạt động sau mặt báo như: Thực hiện các chương trình đồng hành cùng doanh nghiệp, giao lưu trực tuyến, hay các hội thảo…đó cũng là một cách làm kinh tế báo chí trong giai đoạn hiện nay. Song song đó, thị phần quảng cáo trước đây vốn của báo chí nói chung thì hiện nay đang chuyển về một số nền tảng mạng xã hội khác như: Tiktok, YouTube, Facebook…điều này cũng đòi hỏi báo chí phải “chuyển mình” để phù hợp hơn với “khách hàng”.

Trên thực tế, môt số tờ báo thời gian qua đã giao chỉ tiêu cho các phóng viên, văn phòng và đội ngũ truyền thông để tăng cơ hội tìm nguồn tài chính cho tờ báo. Do đó, nhiều phóng viên, nhà báo trước đây vốn chỉ hoạt động chuyên về nội dung nay cũng phải tiếp cận thêm phần truyền thông, quảng cáo trong hoạt động nghề nghiệp của mình. Một số tờ báo cũng đã vận hành đọc báo có thu phí, hay đọc báo tặng sao…mục đích cũng để tăng thêm nguồn thu cho tờ báo.

Do đó, ngoài nhiệm vụ chính trị, báo chí hiện nay cũng đang dần dần tự chủ về kinh tế nên việc thay đổi phù hợp với quy định của pháp luật để tồn tại và phát triển cũng là cần thiết và cấp bách hơn bao giờ hết. Nhưng trong bối cảnh đó sự nguy hiểm của người làm báo cũng dễ bị đẩy qua “lằn ranh đỏ”.

Trong bối cảnh miếng bánh doanh thu bị thu hẹp bởi sự bùng nổ của social media (phương tiện truyền thông mạng xã hội) việc giải bài toán kinh tế của các cơ quan báo chí là vấn đề sống còn. Điều này không chỉ là vấn đề kinh tế đơn thuần mà còn là vấn đề giữ nghề trong đời sống của phóng viên, nhà báo. Giảm thiểu rủi ro cho người làm báo về một số “biến tướng”trong hoạt động về kinh tế báo chí.

Lãnh đạo một cơ quan báo chí tại phía Nam cho biết cách đây hơn 10 năm song song với câu chuyện số hóa báo chí, cơ quan truyền thông này đã “thay máu” trong kinh tế báo chí. “Chúng tôi không chỉ khẩu hiệu suông về đa dạng hóa nguồn thu báo chí mà thực hành thực sự về khẩu hiệu này. Đầu tiên chúng tôi đã thẳng thắn nhìn nhận sự sụt giảm trong doanh thu quảng cáo, bán báo sẽ lỗ lũy kế theo năm mà không thể tăng trưởng. Thừa nhận báo chí khó chiến thắng với social media trong cuộc đua thị phần quảng cáo. Từ thực tế đó chúng tôi không chống lại xu thế sụt giảm của quảng cáo báo chí mà tăng nguồn thu cho tờ báo từ những hoạt động khác. Cụ thể như tổ chức các triển lãm (EXPO), hoạt động kết nối đầu tư, tổ chức sự kiện (event)… thậm chí giảm những nguồn chi của các hoạt động không còn hiệu quả” – vị này chia sẻ.

Thực tế nhiều cơ quan báo chí đã rất nhạy bén trong câu chuyện chuyển đổi hoặc đa dạng nguồn thu từ thị trường mới, từ nhu cầu mới trong ngành quảng cáo truyền thông. Mỗi cơ quan báo chí sẽ có một câu trả lời riêng nhưng phải thừa nhận một thực tế về thời thế đã đổi thay và cách làm phải thay đổi điều này đòi hỏi sự kiến tạo từ những CEO báo chí thời đại mới.

Theo chiến lược chuyển đổi số báo chí đến năm 2025, các cơ quan báo chí tối ưu hóa nguồn thu, trong đó 30% cơ quan báo chí tăng doanh thu tối thiểu 20%. Hiện nay, hàng năm chi thường xuyên cho báo chí là dưới 0,5% tổng chi thường xuyên của ngân sách Nhà nước. Chi cho đầu tư báo chí khoảng 0,25% tổng chi đầu tư của ngân sách Nhà nước.

Thành Đồng

Báo chí là sản phẩm mang tính chính trị và thông tin, giải trí nhưng cũng phải tuân thủ quy luật cung - cầu. Tuy vậy, hiện nay theo quy định mỗi cơ quan báo chí phải viết đúng theo tôn chỉ mục đích. Điều này không sai, vì báo chí nước ta là nền báo chí cách mạng đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng. Song để báo chí vừa hoàn thành sứ mệnh chính trị, vừa phát triển đảm bảo các cân đối về tài chính các cơ quan chức năng cần có những quy định khắt khe và quy chuẩn hơn về thông tin trên mạng xã hội, đồng thời cũng sớm ban hành cơ chế hỗ trợ về tiền lương, đặt hàng cho các cơ quan báo chí.

Thành Đồng

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Xúc động tình cảm đồng bào, đồng chí với Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại quê nhà

Xúc động tình cảm đồng bào, đồng chí với Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại quê nhà

(LĐTĐ) Từ 4 - 5h sáng ngày 25/7, đông đảo nhân dân huyện Đông Anh và phụ cận đã cùng nhau hướng về Nhà văn hóa thôn Lại Đà để viếng Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng - Người con thân thương của quê hương. Cùng với Lễ viếng được tổ chức theo nghi thức Quốc tang tại Nhà tang lễ Quốc gia số 5 Trần Thánh Tông, lễ viếng được tổ chức tại quê nhà Tổng Bí thư tại xã Đông Hội cũng được tổ chức trang trọng với nghi thức cao nhất.
Người dân Thủ đô ôn lại những lần Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tiếp xúc cử tri

Người dân Thủ đô ôn lại những lần Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tiếp xúc cử tri

(LĐTĐ) Cá nhân tôi, gia đình và nhiều người thân, bạn bè tôi đều bàng hoàng, không nghĩ là bác đã ra đi thật. Có những người dân, không phải đảng viên, cán bộ cũng gọi điện cho tôi hỏi “bác Trọng đi thật rồi à” và bật khóc...
Hà Nội: Dừng trông giữ xe dưới lòng đường trong thời gian Quốc tang

Hà Nội: Dừng trông giữ xe dưới lòng đường trong thời gian Quốc tang

(LĐTĐ) Nhằm đảm bảo trật tự an toàn giao thông, an ninh trật tự trên các tuyến đường từ Nhà tang lễ Quốc gia đến Nghĩa trang Mai Dịch, Sở Giao thông vận tải (GTVT) Hà Nội yêu cầu, trong ngày 26/7 từ 0h - 24h, các đơn vị được cấp phép sử dụng tạm thời một phần lòng đường để trông giữ phương tiện giao thông sẽ tạm dừng hoạt động trông giữ phương tiện dưới lòng đường, trên các tuyến phố Lê Thánh Tông, Lê Đức Thọ.
Sau bão số 2, Bắc Bộ xuất hiện nắng nóng trước khi đón đợt mưa lớn diện rộng cuối tháng 7

Sau bão số 2, Bắc Bộ xuất hiện nắng nóng trước khi đón đợt mưa lớn diện rộng cuối tháng 7

(LĐTĐ) Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, sau đợt mưa lớn diện rộng, khu vực Bắc Bộ, Bắc và Trung Trung Bộ có thể xuất hiện nắng nóng trở lại, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 35-37 độ, có nơi trên 37 độ.
Không để người dân bị gián đoạn thông tin liên lạc khi dừng công nghệ di động 2G

Không để người dân bị gián đoạn thông tin liên lạc khi dừng công nghệ di động 2G

(LĐTĐ) Thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền chủ trương dừng công nghệ 2G, Cục Thông tin cơ sở phối hợp với lực lượng thông tin cơ sở tại các địa phương tập trung tuyên truyền về tắt sóng 2G qua 3 kênh truyền thông cơ sở.
LĐLĐ tỉnh Nghệ An dâng hương tưởng niệm Anh hùng liệt sĩ

LĐLĐ tỉnh Nghệ An dâng hương tưởng niệm Anh hùng liệt sĩ

(LĐTĐ) Sáng ngày 25/7, Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) tỉnh Nghệ An đã dâng hương, dâng hoa tưởng niệm, tri ân Bác Hồ và các Anh hùng liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Nghi Lộc.
Luật Thủ đô 2024, gỡ vướng thể chế cho Hà Nội bứt phá

Luật Thủ đô 2024, gỡ vướng thể chế cho Hà Nội bứt phá

(LĐTĐ) Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội Nguyễn Công Anh cho hay, để triển khai thi hành Luật Thủ đô 2024, nội dung giao cho Chính phủ quy định chi tiết là 6 nội dung, giao thành phố Hà Nội là 52 nội dung; cùng với đó là rất nhiều đề án, các quyết định cụ thể, dự án, đề án…

Tin khác

Hà Nội triển khai hiệu quả các giải pháp quản lý tài chính, ngân sách

Hà Nội triển khai hiệu quả các giải pháp quản lý tài chính, ngân sách

(LĐTĐ) Năm 2024, trong bối cảnh tình hình thế giới và trong nước đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, kinh tế xã hội nước ta hồi phục tích cực hơn, tháng sau hơn tháng trước. Cùng với các địa phương khác trong cả nước, Hà Nội đã triển khai thực hiện có hiệu quả các giải pháp, ngăn chặn được đà suy giảm kinh tế, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đem lại nhiều kết quả quan trọng trong thành tích chung của cả nước.
Tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, kiểm soát lạm phát

Tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, kiểm soát lạm phát

(LĐTĐ) Sáng nay (15/7), Bộ Tài chính tổ chức Hội nghị Sơ kết công tác Tài chính - Ngân sách nhà nước 6 tháng đầu năm 2024 theo hình thức trực tuyến. Theo đó, nhấn mạnh công tác điều hành giá cả, thị trường bám sát thực tế, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất - kinh doanh, kiểm soát lạm phát, ổn định đời sống của người dân; tăng cường quản lý nhà nước đối với thị trường chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp, bảo hiểm.
Chung tay nâng cao vai trò của phụ nữ trong chuyển đổi xanh

Chung tay nâng cao vai trò của phụ nữ trong chuyển đổi xanh

(LĐTĐ) Tại Hội thảo “Thúc đẩy sự tham gia của phụ nữ và doanh nghiệp do nữ làm chủ trong quá trình chuyển đổi xanh” được tổ chức ngày 10/7/2024 tại Hà Nội, đại diện Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã tham gia chia sẻ nhiều kinh nghiệm, giải pháp thiết thực.
Xây dựng TP.HCM thành trung tâm tài chính quốc tế

Xây dựng TP.HCM thành trung tâm tài chính quốc tế

(LĐTĐ) Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) sẽ trở thành một trung tâm tài chính (TTTC) quốc tế, đóng vai trò cung cấp các dịch vụ tài chính bao gồm huy động vốn, đầu tư, tiết kiệm, thanh toán, phát hành sản phẩm tài chính…; ban đầu là phát triển các nền tảng vững chắc của một TTTC quốc gia (NFC), sau đó trở thành TTTC khu vực (RFC), tiến tới TTTC quốc tế (IFC) và toàn cầu (GFC).
Xác thực sinh trắc học là thêm một lớp bảo vệ cho khách hàng

Xác thực sinh trắc học là thêm một lớp bảo vệ cho khách hàng

(LĐTĐ) Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Tiến Dũng nhấn mạnh khách hàng thực hiện sinh trắc học là thêm một lớp bảo mật khi thực hiện giao dịch, hướng đến mục tiêu cao nhất là bảo vệ quyền lợi của khách hàng.
Chuyển điều tra 40 vụ việc có dấu hiệu vi phạm

Chuyển điều tra 40 vụ việc có dấu hiệu vi phạm

(LĐTĐ) Tại cuộc họp báo diễn ra mới đây, Phó Tổng Kiểm toán Nhà nước Hà Thị Mỹ Dung cho biết, năm 2023, Kiểm toán Nhà nước đã thực hiện kiểm toán 135 nhiệm vụ với 174 Đoàn kiểm toán và phát hành 248 Báo cáo kiểm toán.
Xếp hạng minh bạch ngân sách của Việt Nam tăng 11 bậc

Xếp hạng minh bạch ngân sách của Việt Nam tăng 11 bậc

(LĐTĐ) Theo kết quả Khảo sát ngân sách mở năm 2023 (OBS 2023) vừa được Tổ chức Hợp tác ngân sách quốc tế (IBP) công bố, xếp hạng minh bạch ngân sách của Việt Nam tiếp tục được nâng lên ở mức 57/125 quốc gia, tăng 11 bậc so với kỳ đánh giá năm 2021 và tăng 20 bậc so với năm 2019.
Các hành vi bị cấm trong thanh toán không dùng tiền mặt

Các hành vi bị cấm trong thanh toán không dùng tiền mặt

(LĐTĐ) 13 hành vi bị cấm trong thanh toán không dùng tiền mặt gồm: Làm giả, sửa chữa phương tiện thanh toán; trộm cắp, xâm nhập dữ liệu; cung cấp thông tin sai sự thật; tiết lộ thông tin trái phép; mở tài khoản nặc danh; cung cấp dịch vụ mà không có giấy phép; gian lận, đánh bạc trực tuyến.
Từ 12/8, không dùng tiền mặt trong mua, bán trái phiếu doanh nghiệp

Từ 12/8, không dùng tiền mặt trong mua, bán trái phiếu doanh nghiệp

(LĐTĐ) Tổ chức tín dụng phải sử dụng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt khi thực hiện thanh toán trong hoạt động mua, bán trái phiếu doanh nghiệp từ 12/8.
GDP với những gam màu sáng

GDP với những gam màu sáng

(LĐTĐ) Tại cuộc họp báo công bố số liệu thống kê kinh tế-xã hội quý II và sáu tháng đầu năm 2024 diễn ra mới đây, bà Phí Thị Hương Nga, Vụ trưởng Thống kê công nghiệp, Tổng cục Thống kê cho biết, tính chung sáu tháng đầu năm, GDP tăng 6,42%, so với giai đoạn 2020-2024 chỉ thấp hơn mức tăng 6,58% của cùng kỳ năm 2022.
Xem thêm
Phiên bản di động