Xây dựng văn hóa công vụ ngành Thuế

Chính trong bối cảnh đó, việc khẳng định phương châm “lấy người nộp thuế làm trung tâm” là bước chuyển tư duy cần thiết, nhưng để đi vào thực chất, đội ngũ công chức phải thay đổi từ tư duy, thái độ đến hành vi.

Việc mới đây, Cục Thuế ban hành Quyết định số 3509/QĐ-CT về quy tắc ứng xử của công chức thuế không chỉ đơn thuần là một quy định nội bộ mà là tín hiệu mạnh mẽ cho thấy ngành Thuế đang tự đặt mình trước yêu cầu đổi mới, minh bạch và chuyên nghiệp hơn. Bởi lẽ, trong bất kỳ nền quản trị hiện đại nào, ứng xử của công chức nhà nước không chỉ là “phần nổi” của thái độ phục vụ mà còn phản ánh chiều sâu của văn hóa công vụ và mức độ liêm chính của cả bộ máy.

Ảnh minh hoạ.

Quy tắc ứng xử mới được thiết kế nhằm tạo ra một chuẩn mực chung, một “hàng rào đạo đức” để mỗi công chức tự soi chiếu. Đây không chỉ là tài liệu hướng dẫn, mà còn là cam kết của ngành Thuế đối với xã hội: công chức phải giữ sự liêm chính, công bằng, khách quan trong mọi hoàn cảnh. Điều quan trọng hơn, nó đặt người nộp thuế vào vị trí trung tâm, đúng nghĩa của một nền hành chính phục vụ.

Trong nhiều năm qua, cải cách ngành Thuế chủ yếu tập trung vào công nghệ, quy trình, thủ tục. Song, cải cách thể chế sẽ khó đạt hiệu quả nếu thiếu cải cách con người. Một giao diện điện tử hiện đại không thể thay thế được thái độ lịch sự, cách ứng xử minh bạch và tinh thần trách nhiệm của công chức thuế khi tiếp xúc với người dân. Những cải tiến kỹ thuật chỉ thực sự phát huy tác dụng khi thái độ của cán bộ đồng hành với chúng.

Quy định mới cũng là lời nhắc nhở thẳng thắn rằng, văn hóa công vụ không phải thứ có thể hình thành bằng khẩu hiệu. Nó cần sự rèn luyện thường xuyên, sự tự giác của từng cá nhân và trách nhiệm giám sát của cả hệ thống. Trong đó, vai trò của người đứng đầu cơ quan là đặc biệt quan trọng. Một đơn vị không thể có văn hóa công vụ tốt nếu người lãnh đạo không gương mẫu, không kiên quyết xử lý vi phạm và không tạo ra môi trường làm việc minh bạch. Việc xác định rõ trách nhiệm của lãnh đạo khi công chức vi phạm là điểm tiến bộ đáng ghi nhận của quy định lần này.

Đáng chú ý hơn, quy tắc ứng xử trở thành căn cứ để người nộp thuế giám sát và phản hồi. Đây là yếu tố quan trọng giúp ngành Thuế tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm giải trình, những giá trị cốt lõi của nền hành chính hiện đại. Người dân không chỉ là đối tượng được phục vụ mà còn là chủ thể tham gia giám sát. Điều này tạo ra áp lực đổi mới tích cực đối với cán bộ thuế và góp phần ngăn ngừa tiêu cực, nhũng nhiễu ngay từ bên trong.

Hình ảnh cơ quan thuế không thể được dựng nên bằng truyền thông một chiều. Nó được hình thành từ những tương tác thực tế, từ thái độ của từng công chức khi hướng dẫn thủ tục, khi giải thích chính sách, khi xử lý thắc mắc của người dân. Một nụ cười đúng lúc, một thái độ tôn trọng, một lời giải thích rõ ràng đôi khi tạo ra giá trị lớn hơn cả những khẩu hiệu hoành tráng.

Xây dựng văn hóa công vụ ngành Thuế là hành trình dài hơi, đòi hỏi sự kiên trì, sự gương mẫu và tính kỷ luật. Nhưng nếu được thực thi nghiêm túc, nó sẽ giúp ngành Thuế bước sang một trang mới, minh bạch hơn, chuyên nghiệp hơn và gần dân hơn.

Không chỉ dừng ở những khẩu hiệu hay quy định trên giấy, văn hóa công vụ cần được thấm vào từng hành vi, từng quyết định của mỗi cán bộ, công chức thuế. Sự thay đổi phải bắt đầu từ những việc nhỏ nhất như nụ cười khi tiếp dân, thái độ lắng nghe, tinh thần trách nhiệm trong xử lý hồ sơ, sự chủ động hỗ trợ doanh nghiệp… Khi những giá trị ấy trở thành thói quen, trở thành chuẩn mực nghề nghiệp, niềm tin của người dân và cộng đồng doanh nghiệp đối với cơ quan thuế sẽ được củng cố mạnh mẽ.

Bên cạnh đó, việc ứng dụng công nghệ, cải cách thủ tục hành chính, công khai minh bạch các quy trình cũng là những mảnh ghép quan trọng giúp văn hóa công vụ đi vào thực tế. Một môi trường làm việc hiện đại, quy trình rõ ràng và hệ thống giám sát hiệu quả sẽ hạn chế tối đa sai phạm, đồng thời khuyến khích cán bộ phát huy tinh thần phục vụ.