Để người tiêu dùng thực sự được bảo vệ: Cần phải gỡ những nút thắt

Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đã có hiệu lực cách nay hơn 7 năm, song thực tế đến nay việc thực thi luật để bảo vệ quyền lợi chính đáng, hợp pháp của người tiêu dùng vẫn chưa phát huy hiệu quả. Vậy đâu là nguyên nhân của thực trạng này và mắt xích cần tháo gỡ là ở đâu để người tiêu dùng thực sự được bảo vệ? Liên quan đến vấn đề này, PV báo LĐTĐ đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Mạnh Hùng – Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ NTD Việt Nam (Hội Bảo vệ NTD).
de nguoi tieu dung thuc su duoc bao ve can phai go nhung nut that Bài cuối: Người tiêu dùng cần quan tâm những gì?
de nguoi tieu dung thuc su duoc bao ve can phai go nhung nut that Bài 2: Người tiêu dùng cần bảo vệ chính mình
de nguoi tieu dung thuc su duoc bao ve can phai go nhung nut that Bài 1: Đồng hành bảo vệ người tiêu dùng

P/V: Xin ông cho biết từ đầu năm 2018 đến nay, Hội Bảo vệ NTD đã tiếp nhận bao nhiêu đơn thư phản ánh của NTD? Nội dung phản ánh chủ yếu liên quan đến vấn đề gì?

de nguoi tieu dung thuc su duoc bao ve can phai go nhung nut that

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Tôi phụ trách lĩnh vực khiếu nại nhưng văn phòng tư vấn giải quyết khiếu nại mới là nơi tiếp nhận và tư vấn giải quyết trực tiếp, cụ thể các vụ khiếu nại của NTD. Theo tôi được biết, hiện mới chỉ có 2 địa phương gửi báo cáo 6 tháng, nên Hội chưa có số liệu khiếu nại cụ thể từ đầu năm tới nay. Thế nhưng, bình quân hàng năm Hội tiếp nhận và tư vấn giải quyết khiếu nại ít nhất trên 1.500 vụ.

Qua phản ánh của cán bộ làm trực tiếp cho thấy, nội dung khiếu nại từ NTD rất rộng từ chất lượng hàng hóa, an toàn thực phẩm đến hàng giả, thực hiện chế độ bảo hành, quảng cáo không trung thực, thời trang, thiết bị điện tử, dịch vụ du lịch, tài chính, ngân hàng, vận tải, bất động sản, môi trường, giá cả…Trong đó, trị giá hàng hóa khiếu nại ngày càng lớn, tính chất phức tạp ngày càng tăng.

de nguoi tieu dung thuc su duoc bao ve can phai go nhung nut that
Ảnh minh họa

Vai trò của Hội Bảo vệ NTD được thể hiện như thế nào trong các sự việc liên quan đến vấn đề tranh chấp giữa NTD và doanh nghiệp, thưa ông?

- Giải quyết tranh chấp giữa NTD và tổ chức, cá nhân kinh doanh chỉ là một trong những công việc của Hội. Trong các vụ giải quyết tranh chấp đó, Hội đã giải quyết thành công trên 80%. Giá trị hàng hóa được giải quyết thành công trong 3 năm gần đây là 10,436 tỷ đồng. Điều đáng nói là cho đến nay, hoạt động này vẫn là tự nguyện, không thu phí. Thủ tục đơn giản, thuận tiện, công khai. Nhìn chung được giải quyết nhanh chóng, hiệu quả.

Từ chỗ chưa có, nay đã có Luật Bảo vệ quyền lợi NTD và hệ thống pháp luật có liên quan, rõ ràng đây là bước tiến lớn về xây dựng và tạo ra khung pháp lý quan trọng cho công tác bảo vệ quyền lợi NTD trong những năm qua ở nước ta. Những kết quả đạt được cũng nhờ một phần quan trọng từ những quy định hiện hành của hệ thống pháp luật này.

Còn việc đã hoàn thiện và đi vào cuộc sống hay chưa, lại cần sự tổng kết, đánh giá từ nhiều phía, như cơ quan ban hành, lực lượng thực thi và các đối tượng chịu sự điều chỉnh của các văn bản quy phạm pháp luật.

Chẳng hạn, việc giải quyết tranh chấp giữa NTD và tổ chức, cá nhân kinh doanh theo quy định của Luật Bảo vệ quyền lợi NTD, được thực hiện theo 4 phương thức: Thương lượng; Hòa giải; Trọng tài; Tòa án. Việc thương lượng là phương thức giải quyết tranh chấp trực tiếp giữa NTD và tổ chức, cá nhân kinh doanh. Thường thì các vụ việc thương lượng trực tiếp không thành công nên NTD mới khiếu nại tới Hội hoặc cơ quan chức năng.

Tuy nhiên, việc bảo vệ NTD đã được Hội tiến hành không chỉ qua công tác giải quyết tranh chấp giữa NTD và tổ chức, cá nhân kinh doanh, mà còn trên nhiều phương diện, từ tham gia xây dựng, tuyên truyền, phổ biến pháp luật đến phản biện, khảo sát, phát hiện, cảnh báo, kiến nghị.

Như chất lượng hàng hóa, an toàn thực phẩm, hàng giả, bán hàng đa cấp, thực phẩm chức năng, dịch vụ tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, du lịch…Các mặt hàng liên quan đến số đông NTD như xăng dầu, điện, nước, cước vận tải, sữa cho trẻ em, amiăng được Hội theo dõi thường xuyên và lên tiếng kịp thời trên báo chí.

Từ thực tế giải quyết các sự việc liên quan đến NTD, theo ông Luật Bảo vệ quyền lợi NTD hiện đã hoàn thiện và đi vào cuộc sống chưa?

- Từ chỗ chưa có, nay đã có Luật Bảo vệ quyền lợi NTD và hệ thống pháp luật có liên quan, rõ ràng đây là bước tiến lớn về xây dựng và tạo ra khung pháp lý quan trọng cho công tác bảo vệ quyền lợi NTD trong những năm qua ở nước ta. Những kết quả đạt được cũng nhờ một phần quan trọng từ những quy định hiện hành của hệ thống pháp luật này. Còn việc đã hoàn thiện và đi vào cuộc sống hay chưa, lại cần sự tổng kết, đánh giá từ nhiều phía, như cơ quan ban hành, lực lượng thực thi và các đối tượng chịu sự điều chỉnh

của các văn bản quy phạm pháp luật.

Chẳng hạn, việc giải quyết tranh chấp giữa NTD và tổ chức, cá nhân kinh doanh theo quy định của Luật Bảo vệ quyền lợi NTD, được thực hiện theo 4 phương thức: Thương lượng; Hòa giải; Trọng tài; Tòa án. Việc thương lượng là phương thức giải quyết tranh chấp trực tiếp giữa NTD và tổ chức, cá nhân kinh doanh. Thường thì các vụ việc thương lượng trực tiếp không thành công nên NTD mới khiếu nại tới Hội hoặc cơ quan chức năng.

Việc giải quyết theo phương thức trọng tài hiện nay cũng rất hạn chế. Giải quyết theo phương thức tòa án hiệu lực cao hơn nhưng quy trình, thủ tục lại phức tạp, NTD chưa quen nên hãn hữu mới lựa chọn phương thức này. Giải quyết theo phương thức hòa giải thuận tiện và không tốn kém nhưng hiệu lực lại hạn chế, không mang tính bắt buộc. Vì vậy, để quyền lợi NTD được bảo vệ tốt hơn trong các cuộc khiếu nại với tổ chức, cá nhân kinh doanh, theo tôi pháp luật cần bổ sung, sửa đổi cho phù hợp hơn.

Ông có thể nói rõ hơn về phương thức hòa giải được thực hiện như thế nào?

- Pháp luật về bảo vệ quyền lợi NTD quy định rất cụ thể về các tiêu chuẩn và điều kiện yêu cầu đáp ứng đối với cá nhân, tổ chức tham gia hòa giải. Theo đó, cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi NTD và Tổ chức xã hội tham gia bảo vệ quyền lợi NTD có thẩm quyền thành lập, giải thể tổ chức hòa giải.

Qua phản ánh của cán bộ làm trực tiếp cho thấy, nội dung khiếu nại từ NTD rất rộng từ chất lượng hàng hóa, an toàn thực phẩm đến hàng giả, thực hiện chế độ bảo hành, quảng cáo không trung thực, thời trang, thiết bị điện tử, dịch vụ du lịch, tài chính, ngân hàng, vận tải, bất động sản, môi trường, giá cả…

Trong đó, trị giá hàng hóa khiếu nại ngày càng lớn, tính chất phức tạp ngày càng tăng.

Tổ chức hòa giải được lập ra để giải quyết tranh chấp giữa NTD và tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ. Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ NTD Việt Nam là tổ chức tham gia bảo vệ quyền lợi NTD thành lập các Văn phòng tư vấn giải quyết khiếu nại của NTD thực hiện công tác hòa giải. Hòa giải viên phải đáp ứng tiêu chuẩn về năng lực hành vi dân sự đầy đủ; phẩm chất, đạo đức tốt, trung thực và tối thiểu 05 năm kinh nghiệm công tác.

Điều 33, Nghị định 99/2011/NĐ-CP ngày 27/10/2011 của Chính phủ còn quy định trong quá trình hoạt động, tổ chức hòa giải có trách nhiệm sau: Thực hiện đúng quy định của pháp luật. Tôn trọng sự thỏa thuận của các bên; không được đe dọa, cưỡng ép các bên trong quá trình hòa giải.

Đảm bảo bí mật thông tin liên quan đến nội dung hòa giải và các thông tin khác của các bên tham gia hòa giải, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận khác hoặc pháp luật có quy định khác. Không được lợi dụng việc hòa giải để gây thiệt hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia hòa giải. Không được hòa giải trong trường hợp tranh chấp gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, lợi ích của nhiều NTD, lợi ích công cộng hoặc có dấu hiệu cấu thành tội phạm.

Quy định việc thành lập của Tổ chức hòa giải chặt chẽ như vậy, nhưng điều kiện để Tổ chức này hoạt động lại không quy định. Hiện nay, hoạt động này của Hội vẫn mang tính chất thiện nguyện, không có nguồn kinh phí nào từ ngân sách. Nhưng rất đáng tiếc, nhiều người vẫn hiểu nhầm hoạt động của Hội, trong đó có công tác hòa giải là từ ngân sách, tức là từ tiền thuế của người dân.

Xin trân trọng cảm ơn ông!

Đỗ Đạt (thực hiện)

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Kỳ 2: Còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ, không chủ quan, lơ là để bảo vệ thành quả

Kỳ 2: Còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ, không chủ quan, lơ là để bảo vệ thành quả

(LĐTĐ) Mặc dù Hà Nội đã cơ bản khống chế được dịch Covid-19 và từng bước thực hiện nới lỏng giãn cách, khôi phục hoạt động kinh tế - xã hội, ...
Người dân tiêm đủ 2 mũi vắc xin vẫn không được chủ quan, lơ là phòng dịch

Người dân tiêm đủ 2 mũi vắc xin vẫn không được chủ quan, lơ là phòng dịch

(LĐTĐ) Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) Thành phố Hà Nội Chử Xuân Dũng, Phó Chỉ huy trưởng Sở Chỉ huy phòng, chống dịch Covid-19 Thành phố, người ...
Trao tặng 200.000 tài khoản học tập và truy cập inernet tiếp sức học sinh có hoàn cảnh khó khăn

Trao tặng 200.000 tài khoản học tập và truy cập inernet tiếp sức học sinh có hoàn cảnh khó khăn

(LĐTĐ) Hưởng ứng chương trình “Sóng và máy tính cho em”, chiều 22/9, tại Trường THPT Hoàng Cầu (quận Đống Đa, thành phố Hà Nội), Tổng Liên đoàn Lao động Việt ...
Nestlé Việt Nam tặng quà cho thiếu nhi  bị ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19

Nestlé Việt Nam tặng quà cho thiếu nhi bị ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19

(LĐTĐ) Nhân dịp Tết Trung thu, Công ty TNHH Nestlé Việt Nam phối hợp với Ban Quản lý Các Khu Công nghiệp tỉnh Đồng Nai và Tỉnh Đoàn Đồng Nai trao ...
Hà Nội xử phạt 79 trường hợp vi phạm quy định phòng, chống dịch

Hà Nội xử phạt 79 trường hợp vi phạm quy định phòng, chống dịch

(LĐTĐ) Ngày 22/9, Công an thành phố Hà Nội thông tin về kết quả công tác phòng, chống dịch Covid-19 trên địa bàn thành phố từ 11h ngày 21/9 đến 11h ...
Thương con như thế bằng mười hại con

Thương con như thế bằng mười hại con

(LĐTĐ) Trong suốt 2 tháng thực hiện giãn cách xã hội, nhiều bậc phụ huynh than phiền thương các con nhỏ, bởi các cháu đang tuổi khám phá thế giới xung ...
Trường THCS Thanh Liệt hỗ trợ điện thoại và đồ dùng học tập cho học sinh khó khăn

Trường THCS Thanh Liệt hỗ trợ điện thoại và đồ dùng học tập cho học sinh khó khăn

(LĐTĐ) Hôm nay (22/9), Ban Giám hiệu cùng Công đoàn Trường THCS Thanh Liệt phối hợp với Ban thường trực phụ huynh nhà trường đã trao 90 suất quà là điện ...

Tin khác

Thanh toán tiền điện qua ZaloPay: Nhanh chóng, an toàn và tiện ích

Thanh toán tiền điện qua ZaloPay: Nhanh chóng, an toàn và tiện ích

(LĐTĐ) Để cung cấp các dịch vụ về điện mọi lúc, mọi nơi, đồng thời hỗ trợ khách hàng tối đa trong mùa dịch, Tổng Công ty Điện lực thành phố Hà Nội (EVN Hà Nội) đã phối hợp cùng ZaloPay cung cấp tính năng thanh toán hóa đơn điện trên ứng dụng ZaloPay kèm theo các chương trình khuyến mại liên tục, giúp khách hàng có thể thanh toán trực tuyến nhanh chóng, an toàn và hiệu quả.
Gỡ khó cho doanh nghiệp, tập trung nguồn lực phát triển thị trường

Gỡ khó cho doanh nghiệp, tập trung nguồn lực phát triển thị trường

(LĐTĐ) Với cách triển khai đồng bộ, quyết liệt, thời gian qua, chương trình Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” đã nhận được niềm tin rất lớn từ người tiêu dùng trong nước. Tuy nhiên, dịch Covid-19 bùng phát lần thứ 4 tại Việt Nam đã tác động lớn đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp. Bằng nhiều giải pháp hỗ trợ phù hợp, thành phố Hà Nội vẫn nỗ lực triển khai Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” với những hành động cụ thể nhằm kích cầu tiêu dùng.
Tăng tốc khôi phục sản xuất hướng về “vùng đỏ”

Tăng tốc khôi phục sản xuất hướng về “vùng đỏ”

(LĐTĐ) Những ngày này, sau khi Thành phố nới lỏng một số biện pháp phòng, chống dịch tại các địa phương “vùng xanh”, trong trạng thái “bình thường mới”, các địa phương đã nhanh chóng bắt tay khôi phục sản xuất. Đáng chú ý, không ít hoạt động nghĩa tình từ nơi “vùng xanh” đã được gửi đến “vùng đỏ”, tạo động lực để xanh hóa các “vùng đỏ” trên địa bàn.
Chủ động nguồn nguyên liệu sản xuất và tìm đầu ra cho sản phẩm “vùng xanh”

Chủ động nguồn nguyên liệu sản xuất và tìm đầu ra cho sản phẩm “vùng xanh”

(LĐTĐ) Cùng với việc thiết lập các “vùng xanh” an toàn ở những khu vực đảm bảo công tác phòng, chống dịch và kiểm soát tốt các ca nhiễm Covid-19, việc các doanh nghiệp, người dân quay trở lại với hoạt động sản xuất, lao động trong trang thái “bình thường mới” cho thấy những tín hiệu lạc quan. Tuy nhiên, để đảm bảo được tư liệu sản xuất, bên cạnh sự hỗ trợ của chính quyền, thì việc chủ động, linh hoạt ứng biến với dịch bệnh của các doanh nghiệp, cá nhân đã giúp chuỗi cung ứng tại các địa phương không bị đứt gãy.
Vùng xanh nông nghiệp tập trung sản xuất đảm bảo chuỗi cung ứng cho cả thành phố

Vùng xanh nông nghiệp tập trung sản xuất đảm bảo chuỗi cung ứng cho cả thành phố

(LĐTĐ) Nằm trong “Phân vùng 3”, nhiều địa phương tại Hà Nội đã thiết lập trạng thái sản xuất mới, đảm bảo chuỗi cung ứng liên phân vùng để không đứt gãy sản xuất và tiêu thụ nông sản trên toàn Thành phố.
Muôn kiểu đi chợ thời giãn cách

Muôn kiểu đi chợ thời giãn cách

(LĐTĐ) Hà Nội đang trong những ngày triển khai giãn cách xã hội, thế nên đi chợ cũng có muôn kiểu. Từ đi chợ bằng tem phiếu đến đi chợ qua các ứng dụng Facebook, Zalo... được thực hiện phù hợp, được người dân đồng tình ủng hộ.
Ảm đạm thị trường bánh Trung thu

Ảm đạm thị trường bánh Trung thu

Chỉ còn 15 ngày nữa là đến Tết Trung thu, tuy nhiên năm nay do dịch Covid-19, nhiều tỉnh thành đang giãn cách xã hội, kinh tế khó khăn nên thị trường bánh Trung thu trở nên ảm đạm, doanh nghiệp phải hoạt động cầm chừng, thậm chí dừng sản xuất.
Nông dân Đan Phượng tích cực tham gia trong việc cung ứng lương thực chống dịch

Nông dân Đan Phượng tích cực tham gia trong việc cung ứng lương thực chống dịch

(LĐTĐ) Kể từ khi thành phố thực hiện Chỉ thị 16, Hội Nông dân huyện Đan Phượng đã vào cuộc, phát huy vai trò của người nông dân trong phòng, chống dịch. Đặc biệt là trong công tác cung ứng, kết nối tiêu thụ sản phẩm dể bà con yên tâm chống dịch.
Kỳ cuối: Thương mại điện tử “bạn đồng hành” trong cuộc chiến Covid-19

Kỳ cuối: Thương mại điện tử “bạn đồng hành” trong cuộc chiến Covid-19

(LĐTĐ) Song song với việc triển khai hệ thống bán hàng bình ổn giá, chợ lưu động, để đảm bảo chuỗi cung ứng không bị đứt gãy, Hà Nội đã có văn bản đề nghị các địa phương, hộ kinh doanh, doanh nghiệp… tăng cường khuyến khích người tiêu dùng sử dụng phương thức mua bán hàng trực tuyến. Cùng với đó, các trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng tiện lợi đã đẩy mạnh triển khai bán hàng qua sàn thương mại điện tử, website, qua đó đảm bảo nguồn cung hàng hóa cho Thành phố khi dịch Covid-19 diễn biến phức tạp.
Những “luồng xanh” giữ vững chuỗi cung ứng của Thủ đô

Những “luồng xanh” giữ vững chuỗi cung ứng của Thủ đô

(LĐTĐ) Trong thời điểm thành phố Hà Nội và cả nước chung tay chống dịch, các hợp tác xã (HTX), đơn vị, doanh nghiệp trên toàn Thành phố chính là lực lượng xanh, làm cầu nối chủ lực trong việc cung ứng lương thực, thực phẩm cho người dân Thủ đô.
Xem thêm
Phiên bản di động