Công ước Hà Nội - mở ra kỷ nguyên mới cho nhân loại từ “Thành phố vì hoà bình”

Với chủ đề “Chống tội phạm mạng - Chia sẻ trách nhiệm - Hướng tới tương lai”, trong sáng đầu đông se lạnh, thời tiết rất đẹp tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Thủ đô Hà Nội, “Thành phố hòa bình”, dưới sự chứng kiến của Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres và lãnh đạo nước chủ nhà - Chủ tịch nước Lương Cường, đại diện các quốc gia, vùng lãnh thổ đã chứng kiến giây phút trọng đại và đặc biệt cùng đặt bút ký “Công ước Hà Nội”, mở ra chương mới cho lịch sử nhân loại trong kỷ nguyên số.

Đại diện các quốc gia, vùng lãnh thổ, các tổ chức quốc tế tham gia Lễ ký.

Trong bài phát biểu khai mạc, Chủ tịch nước Lương Cường cho biết, với chủ đề “Chống tội phạm mạng, chia sẻ trách nhiệm, hướng tới tương lai”, Lễ mở ký hôm nay thể hiện tinh thần đoàn kết quốc tế và cam kết chung của các quốc gia cùng xây dựng một không gian mạng an toàn, lành mạnh và bền vững. “Sự kiện này không chỉ đánh dấu sự ra đời của một công cụ pháp lý toàn cầu mà còn khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, nơi các quốc gia vượt qua các khác biệt, sẵn sàng cùng nhau gánh vác trách nhiệm vì lợi ích chung về hòa bình, an ninh, ổn định và phát triển”, Chủ tịch nước Lương Cường nhấn mạnh.

Còn Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres thì cho rằng: “Công ước của Liên hợp quốc về tội phạm mạng là một công cụ mạnh mẽ, có tính ràng buộc pháp lý nhằm củng cố hệ thống phòng thủ tập thể của chúng ta trước tội phạm mạng. Đây là lời cam kết rằng các quyền con người cơ bản như quyền riêng tư, nhân phẩm và sự an toàn phải được bảo vệ cả ngoài đời thực lẫn trên mạng. Đây là minh chứng cho sức mạnh bền bỉ của chủ nghĩa đa phương trong việc cung cấp các giải pháp. Và đây là sự khẳng định rằng không một quốc gia nào, dù ở bất kỳ trình độ phát triển nào, sẽ bị bỏ lại đơn độc và không được bảo vệ trước tội phạm mạng”.

Tính chất pháp lý mang tính bao trùm và cũng là “chìa khoá” của Công ước Hà Nội để ràng buộc các quốc gia tuyên chiến với tội phạm mạng, theo Tổng Thư ký Liên hợp quốc António Guterres: “Một trong những điểm quan trọng nhất là việc chia sẻ bằng chứng kỹ thuật số xuyên biên giới. Đây vốn là một trở ngại lớn đối với công lý, khi thủ phạm ở một quốc gia, nạn nhân ở quốc gia khác và dữ liệu được lưu trữ ở một nước thứ ba. Theo đó, Công ước cung cấp một lộ trình rõ ràng để các nhà điều tra và công tố viên cuối cùng cũng vượt qua được rào cản này. Đây cũng là một thắng lợi cho các nạn nhân của lạm dụng trực tuyến”...

Hồ Hoàn Kiếm - địa danh này hơn 5 thế kỷ trước đã phác hoạ tinh thần và khát vọng hoà bình của dân tộc Việt Nam.

Như chúng ta đều biết, chưa khi nào mà các thành tựu về khoa học, công nghệ trên phạm vi toàn cầu phát triển như hiện tại và sẽ còn phát triển ở mức cao hơn nữa. Song cũng chưa khi nào, nhân loại phải đối mặt với các thách thức an ninh phi truyền thống chính là tội phạm công nghệ cao, tội phạm mạng. Không chỉ thực hiện hành vi rửa tiền, lừa đảo trực tuyến mà còn thực hiện những hành vi tàn bạo như thời “trung cổ” tra tấn. Những ngày tháng 10, các hãng thông tấn lớn đã “vạch mặt” ông trùm lửa đảo Chen Zhi với hình thức lừa đảo trực tuyến tinh vi mang lại số tiền khổng lồ cũng như các hình thức “nhục hình” khủng khiếp là ví dụ điển hình.

Trong những năm qua, không gian mạng đã trở thành mảnh đất màu mỡ cho tội phạm, giúp chúng mở rộng phạm vi hoạt động chưa từng có và di chuyển với tốc độ không thể tưởng tượng nổi chỉ một thập kỷ trước. Hằng ngày, các thủ đoạn lừa đảo tinh vi chiếm đoạt tài sản của nhiều gia đình, phá hủy sinh kế và bòn rút hàng tỷ đô la từ các nền kinh tế. Những nội dung xâm hại tình dục trẻ em khủng khiếp để lại những sang chấn tâm lý vĩnh viễn. Các dòng tiền bất hợp pháp được che giấu qua tiền mã hóa và giao dịch kỹ thuật số đang tài trợ cho các hoạt động buôn bán ma túy, vũ khí và khủng bố. Các doanh nghiệp, bệnh viện... bị tê liệt bởi các cuộc tấn công bằng mã độc tống tiền... Thiệt hại không chỉ dừng lại ở mặt tài chính. Nó làm xói mòn lòng tin vào các thể chế, hủy hoại nền pháp quyền và gây ra những tổn hại thực tế. Trên không gian mạng, không một ai an toàn cho đến khi tất cả mọi người đều an toàn. Lỗ hổng an ninh ở bất cứ đâu cũng có thể khiến người dân và các tổ chức ở mọi nơi gặp nguy hiểm.

Nói ngắn gọn, không phải chiến tranh bằng súng đạn, nhưng chỉ bằng thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao trên không gian mạng đã, đang đưa hàng triệu người trên thế giới vào tình cảnh bất an. Loại tội phạm xuyên quốc gia không thể giải quyết trong phạm vi quốc gia, bằng luật lệ quốc gia mà phải bằng sự hợp tác quốc tế và luật lệ quốc tế. Bởi thế, việc ký kết Công ước Hà Nội chính là “hành lang pháp lý” trên bình diện toàn cầu để chống lại loại tội phạm này; để các quốc gia, vùng lãnh thổ đã tham gia ký kết phải có nghĩa vụ cùng với cộng đồng quốc tế chống lại tội phạm mạng có tổ chức...

Tại Thủ đô Hà Nội, “Thành phố vì hoà bình” được LHQ và các quốc gia chọn làm nơi mở ký Công ước Hà Nội, mở ra chương mới vì “hoà bình” trên không gian mạng cho mỗi người dân trên toàn thế giới trong kỷ nguyên số.

Trong một thế giới phát triển như vũ bão bởi thành tựu khoa học và công nghệ những cũng “bất an” chính từ các thành tựu đó, để người dân trên khắp quả địa cầu được bình yên, không phải sống trong nỗi lo tội phạm mạng, sau 9 năm đàm phán căng thẳng, cuối cùng Liên hợp quốc và các quốc gia, vùng lãnh thổ đã thống nhất chọn Hà Nội, một Thủ đô được thế giới gọi là “Thành phố của lương tri và phẩm giá con người”; “Thành phố vì hoà bình” nơi gần 6 thế kỷ trước (khoảng năm 1427) với truyền thuyết, sau khi đánh thắng quân Minh, vua Lê Lợi dạo hồ Lục Thuỷ, thần Kim Quy hiện lên và Lê Lợi đã trả gươm thần, từ đó hồ mang tên hồ Gươm (hồ Hoàn Kiếm) - một sự tích nhưng chứa đựng thông điệp hoà bình, khát khao hoà bình của người dân Việt Nam nói chung, Hà Nội nói riêng.

Hôm nay (25/10), thông điệp đó càng trở nên rõ ràng hơn, ngay tại Thủ đô Hà Nội đã diễn ra Lễ mở ký Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (gọi tắt là Công ước Hà Nội). Tự hào Việt Nam, tự hào Hà Nội - từ Thủ đô ngàn năm năm văn hiến, “thành phố của phẩm giá và lương tri con người”, “Thành phố vì hoà bình” các quốc cùng nhau mở ra kỷ nguyên “hoà bình” trên nền tảng số để mỗi người dân trên quả địa cầu được sống bình yên và thụ hưởng những thành quả trong thời đại số.