Mất ngủ ảnh hưởng tới não như thế nào?

Từ một kế hoạch không ngủ 200 giờ của một DJ nổi tiếng, các nhà khoa học đã khám phá ra những tác động tiêu cực của việc không ngủ và mất ngủ tới bộ não con người.
mat ngu anh huong toi nao nhu the nao 5 dấu hiệu của mất cân bằng nội tiết
mat ngu anh huong toi nao nhu the nao Những thói quen gây hại ngang với hút thuốc
mat ngu anh huong toi nao nhu the nao Vạch mặt “kẻ thù” khiến bạn luôn mệt mỏi

Năm 1959, Peter Tripp, một DJ nối tiếng của New York đã cam kết không ngủ trong 200 giờ để làm từ thiện trong khi tiếp tục tổ chức chương trình phát thanh của mình.

Các nghiên cứu về thiếu ngủ rất hiếm vào thời gian đó vì vậy không ai biết điều gì sẽ xảy ra. Đây là một sự kiện lớn không chỉ với hàng triệu thính giả của Tripp mà còn với cộng đồng khoa học.

Tác động sau đó của chương trình “không ngủ từ thiện” này lên tâm trí của Tripp mạnh mẽ hơn dự kiến của bất cứ ai.

Tính cách của một người đàn ông bình thường được mô tả là vui vẻ, lạc quan đã có những thay đổi đáng kể. Sang đến ngày thứ 3, ông trở nên rất dễ bị kích động, chửi rủa và sỉ nhục ngay cả người bạn thân nhất của mình. Đến cuối thời gian dự kiến, ông bắt đầu bị ảo giác và có hành vi hoang tưởng.

Nhưng bất chấp sự lo lắng của những bác sĩ chăm sóc sức khoẻ cho ông (và với sự hỗ trợ của các chất kích thích mà họ đưa cho ông), ông vẫn kiên trì và cuối cùng đi ngủ sau 201 giờ thức liên tục.

mat ngu anh huong toi nao nhu the nao

Các nghiên cứu phòng thí nghiệm hiện đại đã gọi một số hành vi quan sát thấy trong trường hợp của Tripp là hậu quả của mất ngủ. Mất ngủ hoặc ngủ ít kéo dài sẽ làm gia tăng sự kích động, tâm trạng xấu đi và gây ra cảm giác trầm cảm, tức giận và lo âu. Một số ý kiến cho rằng mất ngủ dẫn đến những phản ứng cảm xúc thái quá.

Mệt mỏi và cảm xúc

Giống như Tripp, những người bị mất ngủ tham gia vào một nghiên cứu đã bị stress và tức giận nhiều hơn nhóm chứng khi được yêu cầu hoàn thành một bài kiểm tra nhận thức đơn giản.

Phương pháp chụp não cho thấy lý do tại sao thiếu ngủ có thể dẫn tới những phản ứng cảm xúc khác thường. Hạch hạnh nhân nằm sâu trong não là trung tâm kiểm soát cảm xúc của chúng ta. Khi những người tham gia bị mất ngủ biểu lộ những hình ảnh tiêu cực về mặt cảm xúc, mức độ hoạt động ở hạch hạnh nhân cao hơn 60% so với những người được nghỉ ngơi.

Các nhà nghiên cứu cũng theo dõi cơ chế kết nối của những khu vực não khác nhau ở những người tham gia. Họ phát hiện ra rằng thiếu ngủ làm gián đoạn mối liên kết giữa hạch hạnh nhân và vỏ não trước trán trung gian. Đây là một phát hiện quan trọng vì vỏ não trước trán trung gian điều chỉnh hoạt động của hạch hạnh nhân. Mất ngủ dường như khiến hạch hạnh nhân phản ứng thái quá với kích thích tiêu cực vì nó trở nên mất kết nối với khu vực não làm dịu phản ứng.

Mất ngủ ở Las Vegas

Những ông chủ sòng bạc biết rằng những con bạc mệt mỏi thường đưa ra những quyết định mạo hiểm. Những sòng bạc sáng đèn, ồn ào và thiếu cửa sổ được thiết kế để bạn không nhận biết được thời gian.

Năm 2011, các nhà nghiên cứu ĐH Duke đã yêu cầu những người tham gia thực hiện một thử nghiệm đánh bạc. Kết quả cho thấy khi những người tham gia bị mất ngủ chỉ một đêm, họ ít đưa ra được những quyết định tránh mất mát và đưa ra nhiều quyết định tối đa hoá lợi ích. Nói cách khác, mất ngủ khiến các con bạc rủi ro hơn và lạc quan hơn. Sự thay đổi trong hành vi chấp nhận rủi ro này đi kèm với những thay đổi trong hoạt động ở khu vực não đánh giá kết quả tiêu cực và tích cực.

Giấc ngủ với việc học

Một khu vực khác của não bị tổn thương khi thiếu ngủ là vùng hồi hải mã. Đây là khu vực quan trọng để lưu trữ những ký ức mới. Khi mọi người bị mất ngủ dù chỉ một đêm, khả năng ghi nhớ thông tin mới sẽ bị giảm đi đáng kể. Điều này là do sự suy yếu ở vùng hồi hải mã gây ra bởi thiếu ngủ. Khi ghi nhớ một tập hợp các hình ảnh, những người tham gia bị thiếu ngủ cho thấy hoạt động ít hơn ở vùng hồi hải mã so với những người tham gia còn lại. Sự suy yếu ở hồi hải mã có thể do thiếu ngủ làm giảm khả năng viết thông tin mới của chúng

Ngoài ra, vùng hồi hải mã có thể cần giấc ngủ để chuyển thông tin mới được lưu trữ tới các khu vực khác của não. Trong trường hợp này, thiếu ngủ có thể dẫn tới hồi hải mã bị đầy, ngăn cản việc lưu trữ thông tin mới.

Bài học từ quyết định “không ngủ từ thiện”

Câu chuyện của Tripp là một kết thúc không hạnh phúc. Một thời gian ngắn sau chuyến “không ngủ từ thiện”, hôn nhân của ông đổ vỡ và cuối cùng ông bị mất việc và sự nghiệp của mình ở đài phát thanh.

Năm 1964, kỷ lục của ông bị phá vỡ bởi Randy Gardner, một học sinh trung học ở San Diego, người đã thức liên tục trong 264 giờ.

Có nhiều bài học được rút ra từ trải nghiệm của Tripp và từ những khám phá gần đây nhất trong khoa học giấc ngủ.

Nhiều người không ngủ đủ như những người hy sinh thời gian nghỉ ngơi để làm việc, đặc biệt là trên những thiết bị phát ra ánh sáng xanh. Ánh sáng này khiến họ khó ngủ hơn, ảnh hưởng tới số lượng và chất lượng giấc ngủ.

Chúng ta cần nhận biết giá trị của giấc ngủ và đánh giá cao những lợi ích nó mang lại cho não. Thời gian dành cho giấc ngủ là sự đầu tư cần thiết để thông minh hơn, đưa ra những quyết định đúng đắn hơn và dẫn tới cuộc sống hạnh phúc hơn.

dantri.com.vn

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Kinh tế và văn hóa - cặp trụ cột chiến lược định hình con đường phát triển bền vững của Hà Nội

Kinh tế và văn hóa - cặp trụ cột chiến lược định hình con đường phát triển bền vững của Hà Nội

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao vị thế quốc gia, việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 79-NQ/TƯ về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết số 80-NQ/TƯ về phát triển văn hóa Việt Nam đánh dấu một bước hoàn thiện quan trọng trong tư duy chiến lược của Đảng.
Hà Nội tiên phong đưa Nghị quyết của Đảng vào cuộc sống: Chuyển từ tư duy đến hành động thực chất

Hà Nội tiên phong đưa Nghị quyết của Đảng vào cuộc sống: Chuyển từ tư duy đến hành động thực chất

Thực hiện chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm, Hà Nội đang cho thấy một tinh thần quyết liệt trong việc cụ thể hóa các Nghị quyết của Đảng thành chương trình hành động thực chất. Phương châm “nói đi đôi với làm”, lấy hiệu quả đo đếm được làm thước đo đang trở thành kim chỉ nam để Thủ đô bứt phá trong kỷ nguyên mới.
Văn hóa trở thành nền tảng vững chắc và trụ cột của phát triển đất nước

Văn hóa trở thành nền tảng vững chắc và trụ cột của phát triển đất nước

Tối 27/2, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội thực hiện chương trình Thời sự trực tiếp đặc biệt với chủ đề "Hà Nội tiên phong, gương mẫu thực hiện các nghị quyết chiến lược của Trung ương", trong đó có Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Đây được xem là bước ngoặt quan trọng trong tư duy về vai trò của văn hóa, từ "nền tảng tinh thần" sang "nền tảng vững chắc" cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
Hà Nội kiến tạo động lực phát triển mới: Đổi mới tư duy và cân bằng giá trị phát triển

Hà Nội kiến tạo động lực phát triển mới: Đổi mới tư duy và cân bằng giá trị phát triển

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, Thủ đô không chỉ là trung tâm hành chính chính trị kinh tế mà còn giữ vai trò tiên phong kiến tạo tư duy phát triển bền vững. Hà Nội đang chủ động chuyển mình, cân bằng giữa sức mạnh kinh tế và sức mạnh văn hóa để nâng tầm năng lực dẫn dắt phát triển cả nước.
Hà Nội chủ động, gương mẫu đưa Nghị quyết 79, 80 vào cuộc sống

Hà Nội chủ động, gương mẫu đưa Nghị quyết 79, 80 vào cuộc sống

PGS.TS Trần Đình Thiên cho biết, ông đặt nhiều kỳ vọng vào sự phát triển của Hà Nội, xuất phát từ nguồn lực, năng lực và sứ mệnh đặc biệt của Thủ đô. Theo ông, người dân cả nước đều kỳ vọng Hà Nội sẽ có bước phát triển mạnh mẽ hơn trong giai đoạn tới và niềm tin vào điều đó đang ngày càng được củng cố.
Phường Tây Hồ gặp mặt ứng cử viên đại biểu HĐND, nhiệm kỳ 2026-2031

Phường Tây Hồ gặp mặt ứng cử viên đại biểu HĐND, nhiệm kỳ 2026-2031

Ngày 27/2, Ủy ban Bầu cử phường Tây Hồ tổ chức Hội nghị gặp mặt các ứng cử viên nhằm quán triệt yêu cầu, định hướng nội dung và thống nhất nhận thức, trách nhiệm trong quá trình vận động bầu cử.
Phát huy sức mạnh kinh tế - văn hóa để kiến tạo Thủ đô bền vững

Phát huy sức mạnh kinh tế - văn hóa để kiến tạo Thủ đô bền vững

Trước yêu cầu của giai đoạn phát triển mới, nơi đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao vị thế quốc gia trở thành đòi hỏi cấp thiết, việc ban hành Nghị quyết 79 về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết 80 về phát triển văn hóa Việt Nam đã khẳng định bước hoàn thiện quan trọng trong tư duy chiến lược của Đảng.

Tin khác

Giúp 8 cuộc đời khác được tái sinh

Giúp 8 cuộc đời khác được tái sinh

“Con tôi mất đi, để lại nỗi đau không gì có thể xoa dịu. Vì thế, với điều kiện có được, tôi muốn giúp những người mẹ khác không phải chịu nỗi đau quá lớn như mình. Tôi cũng mong, dù con trai tôi không còn nữa, nhưng con vẫn tồn tại trong cuộc đời này bằng cách hóa thân vào hơi thở, nhịp đập trái tim, sự sống của những con người khác” - chị Nguyễn Thị Ngừng nghẹn ngào chia sẻ về quyết định hiến tạng của con trai vừa mất, giúp 8 cuộc đời khác được tái sinh.
3 bệnh nhi viêm cơ tim tối cấp được can thiệp ECMO kịp thời trong những ngày Tết

3 bệnh nhi viêm cơ tim tối cấp được can thiệp ECMO kịp thời trong những ngày Tết

Viêm cơ tim tối cấp ở trẻ em là bệnh lý không hiếm gặp nhưng có thể gây nguy hiểm tính mạng cho trẻ trong thời gian ngắn. Vừa qua, Bệnh viện Nhi Trung ương đã liên tiếp ghi nhận 3 trường hợp trẻ nguy kịch do viêm cơ tim tối cấp.
Nhiều trường hợp chấn thương mắt nghiêm trọng vì pháo nổ dịp Tết

Nhiều trường hợp chấn thương mắt nghiêm trọng vì pháo nổ dịp Tết

Khoa Mắt, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận liên tiếp nhiều trường hợp chấn thương mắt nghiêm trọng do pháo nổ trong những ngày nghỉ Tết vừa qua. Không ít trường hợp đối mặt nguy cơ mất thị lực vĩnh viễn.
Xuyên Tết, hơn 60 đơn vị thường trực cấp cứu 115 phục vụ nhân dân

Xuyên Tết, hơn 60 đơn vị thường trực cấp cứu 115 phục vụ nhân dân

Theo tổng hợp lịch thường trực cấp cứu, vận chuyển cấp cứu của Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội, toàn Thành phố có 60 - 65 đơn vị đáp ứng cấp cứu và vận chuyển người bệnh mọi lúc, mọi nơi, xuyên Tết.
Vui xuân an toàn, duy trì dùng thuốc đúng chỉ định

Vui xuân an toàn, duy trì dùng thuốc đúng chỉ định

Tết Nguyên đán là thời điểm sum vầy, nghỉ ngơi và tận hưởng những khoảnh khắc ấm áp bên gia đình. Tuy nhiên, với nhiều người đang điều trị các bệnh mạn tính như tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, hen phế quản hay các bệnh lý cần dùng thuốc dài ngày... Tết cũng là giai đoạn dễ ảnh hưởng đến sức khỏe nếu chủ quan ngừng thuốc hoặc sử dụng thuốc không đúng chỉ định.
Đừng để thực phẩm ngày Tết thành “gánh nặng” cho gan, ruột

Đừng để thực phẩm ngày Tết thành “gánh nặng” cho gan, ruột

Tết đến, mâm cỗ đầy ắp bánh chưng, thịt mỡ, giò chả, thêm vài ly rượu bia… khiến nhiều người dễ ăn quá đà. Hệ tiêu hóa vì thế “quá tải”, bụng đầy, khó tiêu, đêm trằn trọc khó ngủ. Theo các chuyên gia y tế, chỉ cần điều chỉnh một vài thói quen nhỏ trong ăn uống, sinh hoạt, mỗi người hoàn toàn có thể tận hưởng ngày xuân đủ đầy mà cơ thể vẫn nhẹ nhàng, khỏe khoắn.
Ban hành Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do vi rút Nipah

Ban hành Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do vi rút Nipah

Bộ Y tế vừa ban hành Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh do vi rút Nipah, áp dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong cả nước. Bệnh do vi rút Nipah được xếp vào bệnh truyền nhiễm nhóm A, có tiềm năng gây đại dịch và nằm trong danh sách ưu tiên của Tổ chức Y tế thế giới (WHO).
Đón chào bé "ngựa vàng" đầu tiên của năm Bính Ngọ tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương

Đón chào bé "ngựa vàng" đầu tiên của năm Bính Ngọ tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương

Trong thời khắc chuyển giao thiêng liêng sang năm Bính Ngọ 2026, tại Bệnh viện Phụ sản Trung ương bé “ngựa vàng” đầu tiên đã cất tiếng khóc chào đời an toàn.
Giao thừa sáng đèn phòng cấp cứu

Giao thừa sáng đèn phòng cấp cứu

Trong khi nhiều gia đình quây quần đón năm mới, các y bác sĩ Bệnh viện E vẫn căng mình trong phòng cấp cứu. Từ tai nạn giao thông, đột quỵ đến các ca bệnh nguy kịch, nhiều người bệnh đã được xử trí kịp thời ngay trong đêm Giao thừa, giữ lại cơ hội sống giữa khoảnh khắc thiêng liêng của năm mới.
Đảm bảo y tế an toàn cho các điểm bắn pháo hoa Tết Nguyên đán

Đảm bảo y tế an toàn cho các điểm bắn pháo hoa Tết Nguyên đán

Sáng 16/2 (tức 29 tháng Chạp), đoàn số 1 Sở Y tế Hà Nội do Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Nguyễn Trọng Diện làm trưởng đoàn đã đi kiểm tra công tác đảm bảo y tế phục vụ bắn pháo hoa Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026 trên địa bàn Thủ đô Hà Nội.
Xem thêm
Phiên bản di động