10 sự kiện nổi bật của ngành Tài chính năm 2025

1. Bộ Tài chính vận hành theo mô hình mới

Ngày 1/3/2025 là thời điểm lịch sử, đánh dấu bước chuyển quan trọng của Bộ Tài chính khi chính thức vận hành theo mô hình mới, từng bước khẳng định vai trò là trung tâm điều phối nguồn lực tài chính, đầu tư, ngân sách và an sinh của đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Triển khai Nghị quyết số 18-NQ/TW, Bộ Tài chính được tổ chức lại theo mô hình mới, trên cơ sở hợp nhất Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư, sáp nhập Bảo hiểm Xã hội Việt Nam, tiếp nhận chức năng, nhiệm vụ từ Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp và một số chức năng, nhiệm vụ từ Ủy ban Giám sát tài chính; tổ chức lại 06 tổng cục và tương đương thành đơn vị cấp cục thuộc Bộ Tài chính.

2. Xây dựng, triển khai 7 Nghị quyết chiến lược của Trung ương

Năm 2025 là dấu mốc quan trọng khi Trung ương ban hành nhiều nghị quyết chiến lược định hướng phát triển đất nước trong bối cảnh mới. Trong tiến trình đó, ngành Tài chính giữ vai trò nòng cốt, tiên phong thể chế hóa các chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước thành hệ thống chính sách tài chính ngân sách cụ thể, tạo nền tảng huy động và phân bổ hiệu quả nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội.

Bộ Tài chính đã chủ động tham mưu, tổ chức triển khai các nghị quyết lớn của Bộ Chính trị (Nghị quyết số 57-NQ/TW, Nghị quyết 59-NQ/TW, Nghị quyết 66-NQ/TW, Nghị quyết 68-NQ/TW), đồng thời xây dựng, trình Quốc hội khối lượng lớn các dự án luật có phạm vi điều chỉnh rộng, tác động sâu sắc đến nền kinh tế.

Riêng trong năm 2025, Bộ chủ trì trình Quốc hội 15 dự án luật, nghị quyết; trong đó 11 luật và 3 nghị quyết đã được thông qua, tập trung vào các lĩnh vực then chốt như thuế, ngân sách nhà nước, quản lý nợ công, thị trường vốn, tài chính doanh nghiệp nhà nước, quản lý tài sản công và các cơ chế, chính sách đặc thù cho địa phương. Trong đó, Nghị quyết của Quốc hội về Trung tâm Tài chính Quốc tế tại Việt Nam đã góp phần hoàn thiện khung thể chế cho phát triển thị trường tài chính hiện đại, tăng cường khả năng kết nối với khu vực và quốc tế.

3. Chủ động hoàn thiện thể chế tài chính đồng bộ

Năm 2025 ghi dấu nỗ lực nổi bật của Bộ Tài chính trong việc hoàn thiện đồng bộ thể chế nhằm trực tiếp hỗ trợ vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp - một nhiệm vụ trọng tâm có ý nghĩa then chốt trong tiến trình cải cách tổ chức bộ máy nhà nước.

Bộ Tài chính đã chủ động rà soát toàn diện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật thuộc phạm vi quản lý, đề xuất Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan trực tiếp đến tổ chức và hoạt động của chính quyền địa phương trong các lĩnh vực then chốt như: tài chính công, ngân sách nhà nước, đầu tư công, thống kê, thuế, phí và lệ phí, quản lý giá. Song song với hoàn thiện thể chế, Bộ Tài chính tổ chức nhiều chương trình tập huấn quy mô lớn, kết nối gần 1.000 điểm cầu; triển khai các hội nghị trực tuyến toàn quốc tới 34 tỉnh, thành phố và hơn 3.000 xã, phường; đồng thời cử cán bộ trực tiếp xuống địa phương để kịp thời hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn cho cơ sở, bảo đảm các quy

4. Ngành Tài chính đón nhận Huân chương Độc lập hạng Nhất

Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Tổng Bí thư Tô Lâm trao tặng Huân chương Độc lập Hạng Nhất cho Bộ Tài chính.

Sáng ngày 8/8/2025, Bộ Tài chính trang trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 80 năm ngày Truyền thống ngành Tài chính (28/8/1945 - 28/8/2025) và đón nhận Huân chương Độc lập hạng Nhất. Ngày 21/8/2025, Đại hội Đảng bộ Bộ Tài chính lần thứ I nhiệm kỳ 2025 - 2030 được tổ chức thành công. Đại hội đánh giá kết quả nhiệm kỳ 2020 - 2025 và đề ra mục tiêu giai đoạn mới với 3 đột phá: Nâng cao năng lực lãnh đạo; đẩy mạnh chuyển đổi số và cải cách hành chính; tăng cường kỷ luật, kỷ cương gắn với xây dựng đội ngũ cán bộ.

5. Đẩy mạnh đồng bộ dữ liệu và hạ tầng số

Bộ Tài chính xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những trụ cột quan trọng, đóng vai trò kết nối các nguồn lực và tạo nền tảng cho phát triển bền vững của ngành Tài chính trong giai đoạn mới. Trên tinh thần đó, Bộ đã chủ động triển khai đồng bộ các nhiệm vụ chuyển đổi số cả trong nội bộ cơ quan và trên phạm vi toàn Ngành, coi đây là giải pháp xuyên suốt nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý tài chính công và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Ngày 20/10/2025, Bộ trưởng Bộ Tài chính ký ban hành Quyết định số 3546/QĐ-BTC phê duyệt Chiến lược chuyển đổi số của Bộ Tài chính đến năm 2030. Chiến lược được xây dựng bám sát chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; đồng thời phù hợp với Khung kiến trúc tổng thể Quốc gia số, tạo cơ sở quan trọng để hoàn thiện thể chế và thúc đẩy đổi mới phương thức quản lý tài chính công.

Cùng với đó, Bộ Tài chính đã xây dựng và đưa vào vận hành Hệ thống Trung tâm Giám sát, Điều hành thông minh (IOC) ngành Tài chính phiên bản 1.0, đồng thời ban hành Bộ chỉ số điều hành với 235 chỉ số bao phủ các lĩnh vực then chốt như: ngân quỹ nhà nước, thuế, hải quan, đầu tư công..., qua đó từng bước hình thành nền tảng quản trị số hiện đại, minh bạch và hiệu quả cho toàn ngành Tài chính.

6. Kích hoạt Trung tâm Tài chính quốc tế và nâng hạng thị trường chứng khoán

Ngày 21/12/2025, theo Nghị quyết số 222/2025/QH15 của Quốc hội, Trung tâm Tài chính quốc tế chính thức đi vào hoạt động, mở ra bước phát triển mới của ngành Tài chính trong tiến trình hội nhập sâu vào hệ thống tài chính toàn cầu. Với vai trò là các cực tăng trưởng tài chính mới, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng được định vị làm trung tâm triển khai Trung tâm tài chính quốc tế vận hành theo cơ chế linh hoạt, tiệm cận chuẩn mực quốc tế, qua đó mở rộng kênh huy động và phân bổ vốn cho nền kinh tế, thúc đẩy phát triển tài chính số, tài chính xanh và tài chính bền vững, đồng thời thu hút dòng vốn, công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao, góp phần nâng cao vị thế Việt Nam trên bản đồ tài chính khu vực và thế giới.

7. Tham mưu kịp thời, thực hiện hiệu quả các giải pháp đột phá

Năm 2025 đánh dấu bước chuyển mang tính đột phá trong điều hành chính sách tài chính - đầu tư, khi Bộ Tài chính chủ động tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, quyết liệt thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công và tạo lực hút mới đối với dòng vốn đầu tư nước ngoài, qua đó tiếp sức quan trọng cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế trên 8%.

Trên nền tảng cải cách mạnh mẽ trong quản lý tài chính - đầu tư công, Bộ Tài chính đã trình cấp có thẩm quyền ban hành Nghị định số 254/2025/NĐ-CP cùng các nghị định về cơ chế tài chính đối với dự án PPP, hợp đồng BT; đồng thời đẩy mạnh phân cấp, đơn giản hóa quy trình và rút ngắn thời gian xử lý thủ tục.

Những giải pháp này nhanh chóng phát huy hiệu quả, đưa tiến độ giải ngân vốn đầu tư công bứt phá rõ rệt khi 11 tháng năm 2025 tăng khoảng 155 nghìn tỷ đồng so với cùng kỳ năm 2024, góp phần thực hiện mục tiêu giải ngân gần 1 triệu tỷ đồng vốn đầu tư công - mức cao nhất từ trước tới nay. Nguồn vốn được khơi thông và giải phóng nhanh đã tạo động lực mạnh mẽ cho phát triển hạ tầng, với 455 km đường cao tốc được đưa vào khai thác, 6 dự án cao tốc mới được khởi công, cùng việc Nhà ga T3 Tân Sơn Nhất và nhiều công trình hạ tầng trọng điểm khác chính thức đi vào hoạt động.

Năm 2025 cũng ghi nhận dấu ấn nổi bật trong thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài. Nhờ cải cách thể chế đồng bộ, ổn định kinh tế vĩ mô và hệ thống hạ tầng được cải thiện rõ rệt, môi trường đầu tư của Việt Nam tiếp tục gia tăng sức hấp dẫn đối với các nhà đầu tư quốc tế. Trong 11 tháng năm 2025, vốn FDI thực hiện tăng 8,9% so với cùng kỳ, đạt mức cao nhất trong 5 năm qua.

Cùng với đó, doanh nghiệp Việt Nam cũng đẩy mạnh đầu tư ra nước ngoài nhằm mở rộng thị trường và nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu, với tổng vốn đầu tư ra nước ngoài trong 11 tháng tăng 2,5 lần so với cùng kỳ.

8. "Chiến dịch 60 ngày cao điểm" dồn lực chuyển đổi mô hình quản lý thuế với hộ kinh doanh

Ngày 4/5/2025, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, trong đó yêu cầu chấm dứt hình thức thuế khoán đối với hộ kinh doanh chậm nhất vào năm 2026. Đây là bước đi quan trọng trong hiện đại hóa quản lý thuế và thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển minh bạch, bền vững.

Triển khai Nghị quyết, Bộ Tài chính ban hành Quyết định số 3389/QĐ-BTC ngày 6/10/2025 phê duyệt Đề án chuyển đổi mô hình quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, định hướng chuyển sang cơ chế tự khai, tự nộp thuế từ đầu năm 2026. Từ ngày 1/11/2025 đến 30/12/2025, ngành Thuế đồng loạt triển khai “Chiến dịch 60 ngày cao điểm chuyển đổi mô hình quản lý thuế đối với hộ kinh doanh nộp thuế khoán sang phương pháp kê khai" trên phạm vi toàn quốc, hỗ trợ các hộ kinh doanh chuyển đổi từ thuế khoán sang phương pháp kê khai mà không làm gián đoạn hoạt động sản xuất kinh doanh.

9. Thu ngân sách nhà nước lập kỷ lục mới

Đến ngày 15/12/2025, thu ngân sách nhà nước lập kỷ lục, đạt 2.469 nghìn tỷ đồng, vượt 25,5% dự toán (tăng 502 nghìn tỉ đồng). Trong đó, thu nội địa tăng 26,7% dự toán, thu cân đối từ hoạt động xuất nhập khẩu tăng 30,8% dự toán. Có được kết quả trên là nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ và việc thực thi hiệu quả các luật thuế cũng như nhiệm vụ thu ngân sách. Đà phục hồi của nền kinh tế tạo tác động tích cực, giúp nguồn thu bứt phá trong bối cảnh kinh tế quốc tế còn nhiều biến động và hoạt động sản xuất trong nước đối mặt với không ít thách thức.

Trong tổng thể bức tranh kinh tế - xã hội năm 2025, thu ngân sách trở thành điểm sáng ấn tượng, phản ánh hiệu quả quản lý của Bộ Tài chính và sự phục hồi mạnh mẽ của nền kinh tế. Dự kiến tổng thu cả năm đạt gần 2,55 triệu tỷ đồng, vượt 29,9% dự toán (588 nghìn tỷ đồng), tỷ lệ động viên vào Ngân sách Nhà nước đạt 19,9% GDP.

10. Bộ Tài chính chủ động tham mưu bố trí dự phòng ngân sách

Đến hết tháng 11/2025, Bộ Tài chính đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ bố trí khoảng 6,8 nghìn tỷ đồng từ nguồn dự phòng ngân sách Trung ương năm 2025 cho các tỉnh, thành phố bị ảnh hưởng, phục vụ công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh và khôi phục sản xuất. Cùng với đó, Bộ Tài chính đã khẩn trương xuất cấp 27,9 nghìn tấn gạo cùng nhiều loại vật tư, thiết bị cứu hộ, cứu nạn từ nguồn dự trữ quốc gia, kịp thời hỗ trợ cho 18 địa phương trên cả nước.

Bảo Thoa