Khát vọng trên thung lũng mộng mơ Mà Sa Phìn

Nằm cách thị trấn Văn Bàn 50 km, men con đường nhỏ trơn dốc, một bên là vách núi dựng đứng, một bên là vực thẳm, chúng tôi đến với thung lũng Mà Sa Phìn, nơi được coi là nghèo và giá rét nhất huyện Văn Bàn, tỉnh Lào Cai. Đây là địa bàn hẻo lánh từ lâu đã biết tới với nhiều cái không: không đường, không điện, không chợ, không trạm y tế... Vàng, thuốc phiện một thời biến vùng đất này trở thành vùng chết. Có lúc cuộc sống của họ tưởng chừng thế là hết. Nhưng không, họ vẫn có một khát khao thoát nghèo, ước mơ đổi đời bắt từ những con chữ…
khat vong tren thung lung mong mo ma sa phin Đông ấm vùng cao: Chung tay góp sức vì người nghèo
khat vong tren thung lung mong mo ma sa phin Trẻ vùng cao đón chờ năm học mới

Sau những choáng ngợp vì vàng, sau những tang thương vì thuốc phiện người dân nơi đây tưởng như đã chìm dần vào bóng tối. Cho tới một ngày, người Kinh duy nhất của bản làng là chị Cù Thị Xuân đã làm một cuộc cách mạng, xóa bỏ cây Anh Túc và thay vào đó là những cây trồng mang lại giá trị kinh tế cao. Cuộc sống của người dân cũng dần dần mà khá lên, họ cũng vì thế mà thay đổi nhận thức. Cây thuốc phiện được phá bỏ và cây thảo quả được trồng thay thế.

Thảo quả thực sự mang lại nguồn thu lớn, theo tính toán, nếu trồng một nghìn gốc thì mỗi năm cho thu khoảng 10 triệu đồng. Cuộc sống của người dân vì thế mà khá hơn. Ông Phà A Chiến làng phấn khởi: "Trước kia nhà tôi nghèo lắm, sống lay lắt qua ngày với thuốc phiện, nhưng từ khi bà Xuân lên khuyên bỏ "giàng dinh" (thuốc phiện) trồng thảo quả, thấy ưng cái bụng là làm theo. Bây giờ thì khá rồi, người Mông ở đây mang ơn bà lắm!". Người dân bắt đầu có tư tưởng “trở lại chính mình”, cái bóng của vàng, của thuốc phiện dần mai một.

khat vong tren thung lung mong mo ma sa phin
Một lớp học vùng cao.

Sự thay đổi trong cuộc sống của họ trước tiên phải là cái chữ. Năm 2009, lần đầu tiên ở bản làng này có một học sinh đã vượt qua được sương mù và vào học ở một trường trung cấp chuyên nghiệp. Đó là niềm tự hào của buôn làng. Năm 1995, khi thuốc phiện và vàng vẫn còn “toả bóng”, trường học được mở, một đội ngũ các thầy cô giáo về dạy học nhưng chẳng gia đình nào cho con đi học vì những đứa trẻ phải lên rừng lấy củi, kiếm măng…để bố mẹ chúng mơ màng bên chiếc đèn dầu thuốc phiện. Tư tưởng "cái chữ không thể làm no cái bụng được" đã ăn sâu vào máu của những con người nơi đây.

Nhưng bây giờ, mọi thứ đã khác. Sau khi có cây pơmu, màu xanh bạt ngàn của những cánh rừng này cũng đem đến màu xanh cho cuộc đời họ. Có cuộc sống đủ ăn, họ bắt đầu nghĩ đến tương lai, bắt đầu thương những dứa trẻ. Ông Giàng A Tủa - một già làng phấn khởi: “Phải thế chứ, mình ít cái chữ, khổ lắm. Thương bọn trẻ, phải cho chúng đi học để có cái chữ, thế mới sướng được, cán bộ bảo thế mà”. Những người thầy giáo nhọc nhằn với chuyện “gieo chữ ở vùng cao” suốt bao năm qua, nay nhắc lại cái ngày mệt mỏi ấy mà lòng cũng ấm lại. Thầy Vương Chính Mong - giáo viên Trường Tiểu học Mà Sa Phìn: “Ngày đó đi vận động học sinh đến lớp, các thầy cô còn bị người dân đuổi như đuổi tà ấy. Nhưng bây giờ thì khác rồi, người ta gặp thầy mừng như khách quý”.

Như cây xanh tích nhựa sống rồi đâm chồi nở nụ, sự nỗ lực của các thầy cô giáo cùng với cán bộ xã thôn đã giúp người dân hiểu ra. Và lại một cuộc “cả làng đi học” làm cho bản làng như bừng tỉnh... họ bắt đầu có tầm mắt vượt qua mây mù, núi thẳm, rừng hoang. Họ biết không dứt được hủ tục, đói nghèo, không cho con em mình bám lấy cái chữ thì chắc hẳn đời chúng sẽ cơ cực lắm!

Lớp học đầu tiên chỉ có vài người, sau tăng dần đủ các lứa tuổi từ cụ già tóc bạc cho tới các em nhỏ. Và đến nay, mảnh đất một thời là xứ sở hoa Anh túc, nay đã có một cuộc “lột xác”. Hai ngôi trường mần non và tiểu học khang trang và khá đầy đủ đã trở thành một ngôi nhà thứ hai cho những con em người Mông. Không nhiều lớp nhưng có gần 200 học sinh ngày ngày đến lớp học. Buổi sáng, trong cái tiết trời giá lạnh của mùa đông nhưng những đứa trẻ vẫn hăm hở đến lớp để học chữ.

Có một số học sinh ở xa còn xin được nội trú trong trường để tiện cho việc học. Lù A Púa- học sinh lớp 5, trường tiểu học Mà Sa Phìn cười khúc khích: “Đi học thích lắm! không về đây lấy chữ thì ở nhà phải leo núi mỏi chân, cuốc rẫy phồng tay. Học chữ khó cực nhưng đến trường rất vui. Em cũng thích trở thành thầy giáo”. Thế là chúng đã biết ước mơ xa hơn, thay vào những niềm mong mỏi kiếm được nhiều tiền mang về nhà cho bố mẹ mỗi bận lên rừng. Chúng biết thèm khát một cuộc sống có cái chữ, biết rạo rực để đón đợi một ngày mới…

Chia tay mảnh đất Mà Sa Phìn khi sương đã phủ kín các nóc nhà. Mây và gió vẫn trôi cùng với cuộc sống nhiều sóng gió của người dân.Trong lòng chúng tôi cứ day dứt mãi khi bắt gặp ánh mắt khát chữ của những đứa trẻ, và sự gửi gắm tâm sự của người dân về một giấc mơ đổi đời. Họ khát khao một con đường thoát nghèo và mong mỏi con đường đến trường của con em họ rộng mở hơn.

Anh Tuấn – Trung Kiên

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

New Year Concert 2026: Khi âm nhạc giao hưởng bước vào đời sống đô thị

New Year Concert 2026: Khi âm nhạc giao hưởng bước vào đời sống đô thị

Sự rộn ràng của Strauss, chiều sâu kịch tính của opera, tiếng guitar lắng đọng và những bản nhạc phim hào sảng đã hòa quyện làm nên một đêm nhạc giàu cảm xúc. New Year Concert 2026 không chỉ khơi dậy niềm tin, hy vọng và những khởi đầu đầy hứng khởi cho năm mới, mà còn mở ra một cách tiếp cận gần gũi hơn để âm nhạc giao hưởng thẩm thấu vào đời sống đô thị.
TP.HCM: Triệt phá đường dây cưỡng đoạt tài sản xuyên biên giới núp bóng “hiệp sĩ”

TP.HCM: Triệt phá đường dây cưỡng đoạt tài sản xuyên biên giới núp bóng “hiệp sĩ”

Ngày 1/1/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) cho biết, vừa khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam 41 đối tượng với 5 tội danh gồm “Cưỡng đoạt tài sản”, “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”; “Mua bán người”; “Tổ chức, môi giới cho người khác xuất, nhập cảnh trái phép”, “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”.
Kịp thời ngăn chặn gần 1 tấn chân gà bẩn dịp Tết Dương  lịch

Kịp thời ngăn chặn gần 1 tấn chân gà bẩn dịp Tết Dương lịch

Trong quá trình tuần tra, kiểm soát nồng độ cồn xuyên đêm cuối năm, Đội Cảnh sát giao thông (CSGT) đường bộ số 15 (Phòng CSGT - Công an thành phố Hà Nội) đã kịp thời phát hiện và thu giữ gần 1 tấn chân gà không hóa đơn chứng từ, đang trên đường vận chuyển vào nội thành tiêu thụ.
Ngày đầu năm 2026: Gần 2.000 tài xế bị trừ điểm giấy phép lái xe

Ngày đầu năm 2026: Gần 2.000 tài xế bị trừ điểm giấy phép lái xe

Trong ngày 1/1/2026, cùng với việc xử lý nghiêm hơn 10.000 trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông, lực lượng Cảnh sát giao thông toàn quốc đã thực hiện trừ điểm Giấy phép lái xe (GPLX) đối với gần 1.800 tài xế. Đây là biện pháp mạnh tay nhằm răn đe các hành vi nguy hiểm, góp phần kéo giảm sâu số vụ tai nạn giao thông ngay từ những ngày đầu năm.
Hanoi Concert 2026: Khởi đầu năm mới bằng hòa nhạc tại Hoàng thành Thăng Long

Hanoi Concert 2026: Khởi đầu năm mới bằng hòa nhạc tại Hoàng thành Thăng Long

“Hanoi Concert - Hòa nhạc năm mới 2026” sẽ diễn ra lúc 20h ngày 1/1/2026 tại khu di sản Hoàng thành Thăng Long (Hà Nội), được truyền hình trực tiếp trên kênh H1, H2; phát thanh trực tiếp trên kênh FM96 và trực tuyến trên app HanoiON cùng các nền tảng số của Đài Phát thanh và Truyền hình Hà Nội.
Người dân Thủ đô đổ về "Chợ phiên vùng cao" đón năm mới 2026

Người dân Thủ đô đổ về "Chợ phiên vùng cao" đón năm mới 2026

Ngày 1/1, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, xã Đoài Phương, thành phố Hà Nội đã diễn ra “Chợ phiên vùng cao - Chào năm mới 2026” với nhiều nét văn hóa đầu Xuân truyền thống, đặc trưng của các dân tộc, mang đến cho người dân Thủ đô và du khách những trải nghiệm hấp dẫn.
Bảo đảm trật tự, an toàn giao thông dịp Tết Dương lịch 2026

Bảo đảm trật tự, an toàn giao thông dịp Tết Dương lịch 2026

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà vừa ký Công điện số 248/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về bảo đảm trật tự, an toàn giao thông dịp Tết Dương lịch năm 2026.

Tin khác

Khai trương Báo Nhân Dân điện tử tiếng Hàn Quốc

Khai trương Báo Nhân Dân điện tử tiếng Hàn Quốc

Chiều 30/12, tại Hà Nội, Báo Nhân Dân tổ chức Lễ khai trương Báo Nhân Dân điện tử tiếng Hàn Quốc tại địa chỉ https://kr.nhandan.vn/ nhằm đáp ứng nhu cầu tìm hiểu về Việt Nam của bạn bè quốc tế và cộng đồng sử dụng tiếng Hàn trên toàn thế giới, quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam hòa bình, thân thiện, mến khách. Đây là ấn phẩm thứ 7 của Báo Nhân Dân điện tử, bên cạnh các trang tiếng Việt, tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Trung, tiếng Nga và tiếng Tây Ban Nha.
Đảng, Nhà nước tặng quà nhân dịp chào mừng Đại hội Đảng XIV và Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Đảng, Nhà nước tặng quà nhân dịp chào mừng Đại hội Đảng XIV và Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026

Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 418/NQ-CP về việc tặng quà của Đảng, Nhà nước nhân dịp chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026 cho người có công với cách mạng, các đối tượng bảo trợ xã hội, hưu trí xã hội và đối tượng yếu thế khác.
Ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch khẳng định vị thế, vai trò trong nhiệm kỳ 2021 - 2025

Ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch khẳng định vị thế, vai trò trong nhiệm kỳ 2021 - 2025

Chiều 27/12, tại trụ sở Chính phủ, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) tổ chức Hội nghị Tổng kết công tác năm 2025, nhiệm kỳ 2021 - 2025 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2026. Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự và chỉ đạo hội nghị.
Lan tỏa tinh thần cống hiến từ những tấm gương thi đua yêu nước điển hình

Lan tỏa tinh thần cống hiến từ những tấm gương thi đua yêu nước điển hình

Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI không chỉ là nơi vinh danh những danh hiệu cao quý cho các tập thể, cá nhân xuất sắc, mà còn trở thành điểm hội tụ của hàng trăm câu chuyện nghị lực, sáng tạo và khát vọng cống hiến. Từ phòng thí nghiệm đến thao trường, từ ruộng đồng tới nhà máy, những tấm gương điển hình đã cùng thắp lên nguồn năng lượng lan tỏa tinh thần thi đua yêu nước, hun đúc niềm tin vào sức mạnh con người Việt Nam thời đại mới.
Thi đua đổi mới, sáng tạo, bứt phá đưa đất nước vào kỷ nguyên phát triẻn giàu mạnh

Thi đua đổi mới, sáng tạo, bứt phá đưa đất nước vào kỷ nguyên phát triẻn giàu mạnh

Thủ tướng Phạm Minh Chính phát động phong trào thi đua yêu nước giai đoạn 2026 - 2030 với chủ đề: "Thi đua đổi mới, sáng tạo, tăng tốc, bứt phá đưa đất nước vào kỷ nguyên phát triển giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc".
Ban Bí thư chỉ đạo tập trung tổ chức Tết Bính Ngọ năm 2026

Ban Bí thư chỉ đạo tập trung tổ chức Tết Bính Ngọ năm 2026

Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú vừa ký ban hành Chỉ thị số 55-CT/TW của Ban Bí thư về việc tổ chức Tết Bính Ngọ năm 2026.
Thi đua yêu nước tạo xung lực mới cho phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới

Thi đua yêu nước tạo xung lực mới cho phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới

Sáng 27/12, Hội đồng Thi đua - Khen thưởng Trung ương long trọng tổ chức Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI, với sự tham dự của 2.223 đại biểu, trong đó có 198 đại biểu khách mời và 2.025 đại biểu chính thức.
Khơi dậy tinh thần đổi mới, sáng tạo, bứt phá vì một Việt Nam hùng cường

Khơi dậy tinh thần đổi mới, sáng tạo, bứt phá vì một Việt Nam hùng cường

Sáng 27/12, tại Trung tâm Hội nghị quốc gia, Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI với chủ đề “Thi đua đổi mới, sáng tạo, tăng tốc bứt phá đưa đất nước vào kỷ nguyên phát triển hùng cường, văn minh, thịnh vượng” đã chính thức khai mạc.
Phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI

Phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI

Sáng 27/12, Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI đã long trọng khai mạc tại Hà Nội. Tổng Bí thư Tô Lâm dự và có bài phát biểu chỉ đạo quan trọng tại Đại hội. Báo Lao động Thủ đô trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu của đồng chí Tổng Bí thư.
"Kết nối tri thức với cuộc sống" là sách giáo khoa thống nhất toàn quốc từ năm học 2026 - 2027

"Kết nối tri thức với cuộc sống" là sách giáo khoa thống nhất toàn quốc từ năm học 2026 - 2027

Bộ sách giáo khoa (SGK) "Kết nối tri thức với cuộc sống" của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã được lựa chọn là bộ SGK giáo dục phổ thông sử dụng thống nhất toàn quốc từ năm học 2026 - 2027.
Xem thêm
Phiên bản di động