Cựu Trưởng Công an quận Tây Hồ Phùng Anh Lê hầu tòa

Hầu tòa với Phùng Anh Lê là bị cáo Nguyễn Đức Châu (cựu Đội trưởng Đội Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội, Công an quận Tây Hồ); Vũ Công Ngọc (cựu Phó đội trưởng Đội Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội, Công an quận Tây Hồ) và Lê Đình Trung (Phó đội trưởng Đội Cảnh sát thi hành án hình sự và Hỗ trợ tư pháp, Công an quận Tây Hồ). Các bị cáo này cùng bị xét xử về tội "Tha trái pháp luật người bị bắt, người đang bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù" theo quy định tại Điều 378, khoản 1 - Bộ luật Hình sự.

Hội đồng xét xử gồm 3 người do thẩm phán Trần Nam Hà (Phó Chánh Tòa Hình sự, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội) làm chủ tọa. Có tổng số 7 luật sư đăng ký bào chữa cho bị cáo Phùng Anh Lê, 4 luật sư bào chữa cho bị cáo Nguyễn Đức Châu.

Hội đồng xét xử đã triệu tập 2 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; 12 người làm chứng. Tuy nhiên, tại phiên tòa vẫn vắng mặt một số người tham gia tố tụng, Hội đồng xét xử quyết định sẽ phối hợp với lực lượng Công an tiếp tục triệu tập những người này, nếu thấy cần thiết sẽ thực hiện biện pháp áp giải.

Bị cáo Phùng Anh Lê. (Ảnh: Đ.T)

Tại phiên tòa, bị cáo Phùng Anh Lê đề nghị Hội đồng xét xử thay đổi kiểm sát viên Nguyễn Ánh Dương. Lý do thay đổi, theo cựu Trưởng Công an quận Tây Hồ, vị này đã chuyển tội danh của bị cáo từ "Tha trái pháp luật người bị bắt, người đang bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù" sang tội "Nhận hối lộ"; quá trình lấy lời khai, kiểm sát viên này đã không khách quan.

Sau khi hội ý, Hội đồng xét xử cho biết, quá trình điều tra vụ án, bị cáo Lê đã nhiều lần xin thay đổi kiểm sát viên Nguyễn Ánh Dương. Vụ 6, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao cũng đã trả lời bị cáo Lê về việc xin thay đổi này là không chính đáng. Hội đồng xét xử đánh giá những lý do nêu ra là không xác đáng, không thuộc trường hợp thay đổi kiểm sát viên theo quy định tại Điều 52 - Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015.

Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát, ngày 19/9/2016, anh Nguyễn Công Thành (ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội) đến Công an phường Yên Phụ, quận Tây Hồ, tố cáo một nhóm người bắt giữ anh Thành trái pháp luật rồi hành hung. Sau đó, Nguyễn Hữu Tài cùng một số đồng phạm ra đầu thú do liên quan đến sự việc trình báo của anh Thành. Quá trình điều tra, Công an quận Tây Hồ tạm giữ Tài 4 ngày.

Sau khi Tài bị tạm giữ, người thân của Tài đã tìm gặp ông Phùng Văn Bảy (chú họ của bị cáo Phùng Anh Lê) để nhờ giúp đỡ.

Lê yêu cầu gia đình Tài chuẩn bị 110 triệu đồng để hòa giải với bị hại. Làm theo hướng dẫn trên, người quen của gia đình Tài đã mang 110 triệu đồng đến phòng làm việc đưa cho Lê, đặt lên bàn làm việc và nhờ giúp hòa giải.

Nhận tiền, với cương vị Trưởng Công an quận Tây Hồ, Lê chỉ đạo thuộc cấp tha cho Tài về nhà mà không có căn cứ, không có quyết định hủy bỏ quyết định tạm giữ theo thủ tục tố tụng hình sự.

Hậu quả, Nguyễn Hữu Tài được tha trái pháp luật, đơn trình báo của anh Nguyễn Công Thành không được xác minh làm rõ, hành vi phạm tội của Nguyễn Hữu Tài không bị điều tra xác minh xử lý cho đến khi Công an thành phố Hà Nội phát hiện vụ việc.

Trong vụ án này, Viện Kiểm sát xác định, Phùng Anh Lê biết rõ Nguyễn Hữu Tài đang bị tạm giữ hình sự tại Nhà tạm giữ Công an quận Tây Hồ để phục vụ cho việc kiểm tra xác minh thông tin tội phạm. Nhưng khi được ông Phùng Văn Bảy đặt vấn đề nhờ giúp cho Tài được hoà giải với bị hại để không bị xử lý, Phùng Anh Lê đã lợi dụng chức vụ quyền hạn của mình, yêu cầu ông Bảy phải đưa số tiền 110 triệu đồng để hòa giải, bồi thường cho người bị hại nhưng thực chất là Phùng Anh Lê đã chiếm hưởng số tiền này.

Ngay sau khi nhận được tiền từ ông Bảy, Phùng Anh Lê đã trực tiếp chỉ đạo Nguyễn Đức Châu, Vũ Công Ngọc, Lê Đình Trung thả Nguyễn Hữu Tài ra khỏi Nhà tạm giữ Công an quận Tây Hồ không có căn cứ, không tuân theo quy định về thủ tục tố tụng hình sự. Đồng thời, Lê trực tiếp chỉ đạo bị cáo Nguyễn Đức Châu cho anh Nguyễn Công Thành và Nguyễn Hữu Tài tự hòa giải và bồi thường với nhau để dừng việc giải quyết đơn tố cáo của anh Nguyễn Công Thành.

Viện Kiểm sát cũng xác định, tại thời điểm người nhà Tài và ông Bảy đặt vấn đề và đưa tiền cho Phùng Anh Lê, những người này mới chỉ biết Tài liên quan đến vụ việc đánh nhau để đòi nợ, bị Công an quận Tây Hồ tạm giữ, không biết rõ tính chất, mức độ vi phạm của Tài như thế nào.

Do lo sợ bị ảnh hưởng đến việc tổ chức đám cưới nên đã nhờ người tìm cách giúp đỡ để Tài được về và không bị xử lý. Khi được thông báo chuẩn bị số tiền 110 triệu đồng để hòa giải, thì những người đó nhận thức số tiền này được dùng để hòa giải với người bị hại nên đã vay mượn để thực hiện. Họ không biết và không đề nghị người có thẩm quyền phải thực hiện việc làm trái pháp luật.

Mặt khác, khi Công an thành phố Hà Nội phát hiện vụ việc Tài được tha trái pháp luật, những người này đã thành khẩn, chủ động tự khai ra nội dung đưa tiền cho Lê để giúp cho Tài, tích cực phối hợp với các cơ quan tiến hành tố tụng làm rõ bản chất vụ án. Do vậy, việc không xem xét xử lý hình sự hành vi đưa tiền của người nhà Tài và hành vi làm trung gian nhận và đưa tiền của ông Phùng Văn Bảy cho Phùng Anh Lê là có căn cứ.