Lưu giữ những nét đẹp vốn có của Tết Việt cho thế hệ mai sau

(LĐTĐ) Triển lãm "Tết xưa" của Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I, Cục Văn thư và Lưu trữ Nhà nước giúp công chúng có thêm hiểu biết sâu sắc hơn về nghi lễ cổ truyền ngày Tết thông qua hơn 100 di sản tư liệu quý giá, qua đó góp phần giáo dục và phát huy các giá trị truyền thống của dân tộc.
Đến chợ hoa Hàng Lược thưởng thức giá trị văn hóa của người Hà thành Trải nghiệm không khí xuân xưa tại Tết Việt – Tết Phố xuân Nhâm Dần 2022

Nội dung triển lãm được bố cục theo 3 phần, gồm "Phiên chợ ngày Xuân", "Cung chúc Tân Xuân", "Du xuân".

Với chủ đề "Phiên chợ ngày Xuân", những tài liệu, hình ảnh tại triển lãm khẳng định chợ Tết là một nét đẹp văn hóa, đậm dấu ấn truyền thống dân tộc mỗi dịp xuân về.

"Phiên chợ ngày Xuân" được tổ chức vào cuối năm, ấy là dịp để người ta hòa mình vào khung cảnh tươi vui, hối hả, rực rỡ sắc màu và để sắm Tết, đón một cái Tết tươm tất, đủ đầy.

Bên cạnh những mảng màu của bánh chưng xanh, câu đối đỏ, chợ Tết có một dư vị rất riêng: Dải mây trắng đỏ dần trên đỉnh núi/ Sương hồng lam, ôm ấp nóc nhà gianh/ Trên con đường viền trắng mép đồi xanh/ Người các ấp tưng bừng ra chợ Tết (Chợ Tết - Đoàn Văn Cừ).

Lưu giữ những nét đẹp vốn có của Tết Việt cho thế hệ mai sau
Hình ảnh tư liệu tại triển lãm "Tết xưa".

Bên cạnh không khí của chợ Tết, những nghi lễ, phong tục, tập quán vào dịp Tết Nguyên đán cũng được tái hiệu qua những tư liệu của phần "Cung chúc Tân Xuân".

Trong đó, Tết Ông Công, ông Táo ngày 23 tháng Chạp là nghi lễ đầu tiên của Tết cổ truyền. Nhà cửa được trang hoàng bằng câu đối đỏ, hoa tươi, tranh Tết với ước mơ về một năm mới nhiều may mắn. Một số nơi có phong tục dựng cây nêu, rắc vôi bột hay vẽ hình cung tên trước sân nhà.

Lễ Giao thừa hay Lễ Trừ tịch diễn ra vào giờ phút cuối cùng của năm cũ, bắt đầu đón chào những điều mới mẻ trong năm tới. Giao thừa là lễ "tống cựu nghinh tân" với lệ đốt pháo để xua đuổi mọi buồn phiền, mang lại sự giòn giã, vui vẻ.

Sáng mồng một Tết, con cháu mừng tuổi, chúc thọ ông bà cha mẹ. Ông bà cha mẹ lại mừng cho con cháu mỗi đứa vài xu hoặc một hào, gọi là tiền mừng tuổi lấy may. Anh em, họ hàng, người thân đến nhà nhau lạy gia tiên và chúc cho nhau những lời hay ý đẹp.

Lưu giữ những nét đẹp vốn có của Tết Việt cho thế hệ mai sau
Những nghi lễ, phong tục, tập quán vào dịp Tết Nguyên đán.

Phần cuối "Du xuân" tái hiện mùa của lễ hội. Từ ngày mồng hai Tết trở đi đến suốt cả tháng Giêng, Hai, già trẻ trai gái, kẻ chợ nhà quê, quần điều áo thắm, người thì đi lễ, người thì du ngoạn, chỗ thì thi hoa thủy tiên, chỗ thì thi hoa đăng, chỗ thì hội hè hát xướng... Người ta gọi là thưởng xuân, chơi xuân.

Đến với không gian triển lãm Tết xưa vào ngày giáp Tết, PGS. TS. Vũ Thị Phụng - nguyên Trưởng Khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng, Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, cho biết: "Bước vào không gian Tết xưa, tôi cảm thấy rất thư thái, như được sống chậm lại và được trở lại hồi ức xưa với những cái Tết khi cuộc sống còn khó khăn nhưng ấm áp và nhiều kỉ niệm. Ấn tượng đầu tiên của tôi là về chủ đề triển lãm, rất đời thường và gần gũi, khơi gợi hoài niệm của những người cao tuổi, nhưng đồng thời cũng tạo ra sự tò mò khám phá của lớp trẻ hôm nay.

Lưu giữ những nét đẹp vốn có của Tết Việt cho thế hệ mai sau
Bên cạnh Triển lãm "Tết xưa", Trung tâm Lưu trữ quốc gia I cũng mở Chợ Tết phục vụ đông đảo khách tham quan.

Việc kết hợp tổ chức triển lãm với chợ Tết xưa đem lại cho tôi nhiều trải nghiệm thú vị. Tôi mong rằng Trung tâm mỗi năm đều tổ chức triển lãm kết hợp chợ Tết xưa, có thể mỗi năm sẽ khai thác một vài khía cạnh khác nhau, với tài liệu tư liệu khác và bằng cách làm khác.

Không gian triển lãm rất đẹp, nhã nhặn. Thú vị nhất là triển lãm lần này có ứng dụng công nghệ mới, khách tham quan có thể quét mã QR để xem thêm thông tin về hình ảnh, tài liệu tại đây. Bên cạnh đó, với công nghệ in laser, hình ảnh rất đẹp, sắc nét và chân thực".

Còn bà Nguyễn Thị Tuyết (ở Phù Đổng Thiên Vương, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội) chia sẻ: "Hình ảnh tại triển lãm làm cho ký ức về những cái Tết xưa trong tôi trở nên rõ ràng và sống động hơn. Tôi nhớ lại những ngày đón Tết khi xưa của gia đình mình, từ việc lau dọn bàn thờ gia tiên đến trang hoàng nhà cửa, mua sắm Tết. Mong rằng sẽ có thêm nhiều triển lãm như thế này để thế hệ trẻ hôm nay hiểu thêm về nét đẹp truyền thống của dân tộc ta".

Triển lãm "Tết xưa" của Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I đã phác họa một phần không khí Tết xưa với phong tục "Ăn Tết", "Lễ Tết" và "Chơi Tết" của cha ông. Mặc dù ngày nay, các phong tục trong dịp Tết có nhiều đổi thay nhưng Tết Nguyên đán vẫn giữ được hồn cốt riêng, vẫn là ngày lễ quan trọng nhất, ấm áp nhất của cả dân tộc. Mỗi mùa xuân về, Tết đến là mỗi lẫn truyền thống được tôn vinh để lưu giữ những nét đẹp vốn có của Tết Việt cho thế hệ mai sau.

Các hoạt động tương tác, tái hiện Tết Việt xưa đan xen tương ứng trong từng phần nội dung của triển lãm như phiên chợ ngày Xuân với bánh chưng xanh, cành đào thắm, ông đồ cho chữ… giúp người xem có cơ hội trải nghiệm, hoài niệm về ngày Tết đậm đà bản sắc dân tộc.

Từ những tài liệu, hình ảnh của Triển lãm, hy vọng công chúng sẽ tìm lại được những nét đẹp của Tết xưa đồng thời cung cấp nguồn sử liệu tin cậy phục vụ nghiên cứu, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của Việt Nam...

Triển lãm mở cửa tự do đến ngày 15/3 tại Khu trưng bày Trung tâm Lưu trữ quốc gia I, số 5 Vũ Phạm Hàm, Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội. Khách đến tham quan triển lãm được yêu cầu tuân thủ quy định 5K của Bộ Y tế về phòng, chống Covid-19.

Phương Bùi

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Chỉ số CPI tháng 5 giảm 0,13%

Chỉ số CPI tháng 5 giảm 0,13%

(LĐTĐ) Theo Cục Thống kê Hà Nội, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 5/2024 trên địa bàn giảm 0,13% so với tháng trước, tăng 0,59% so với tháng 12/2023 và tăng 5,43% so với cùng kỳ năm trước.
Khởi tố Phó Cục trưởng Cục Quy hoạch và Phát triển Tài nguyên đất, Bộ Tài nguyên và Môi trường do nhận hối lộ

Khởi tố Phó Cục trưởng Cục Quy hoạch và Phát triển Tài nguyên đất, Bộ Tài nguyên và Môi trường do nhận hối lộ

Mở rộng điều tra vụ án “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”, xảy ra tại Tập đoàn Công nghiệp cao su Việt Nam, Công ty Cao su Đồng Nai, Công ty Cao su Bà Rịa và các đơn vị liên quan", ngày 28/5/2024, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (C03) đã ra Quyết định khởi tố bị can, Lệnh bắt bị can để tạm giam, Lệnh khám xét đối với:
Đại biểu Quốc hội đề nghị giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, cá nhân

Đại biểu Quốc hội đề nghị giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, cá nhân

(LĐTĐ) Ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 và lạm phát dẫn đến thu nhập thực của doanh nghiệp và người dân bị sụt giảm. Đại biểu Quốc hội đề nghị Chính phủ nới lỏng chính sách tài khóa bằng biện pháp giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.
Ra mắt Nghiệp đoàn cơ sở giáo dục mầm non độc lập: Chỗ dựa tin cậy của đoàn viên

Ra mắt Nghiệp đoàn cơ sở giáo dục mầm non độc lập: Chỗ dựa tin cậy của đoàn viên

(LĐTĐ) Ngày 28/5, Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) quận Cầu Giấy tổ chức Hội nghị công bố quyết định thành lập Nghiệp đoàn cơ sở giáo dục mầm non độc lập phường Nghĩa Tân.
Huyện Thanh Trì: Quyết liệt kiểm tra xử lý vi phạm về phòng cháy, chữa cháy đối với nhà trọ

Huyện Thanh Trì: Quyết liệt kiểm tra xử lý vi phạm về phòng cháy, chữa cháy đối với nhà trọ

(LĐTĐ) Công an huyện Thanh Trì (Hà Nội) vừa tổ chức hội nghị triển khai kế hoạch kiểm tra về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ đối với loại hình nhà trọ.
Vụ nghi ngộ độc thực phẩm tại Nghệ An: Kiểm tra ban đầu, bếp ăn của công ty chưa đảm bảo vệ sinh

Vụ nghi ngộ độc thực phẩm tại Nghệ An: Kiểm tra ban đầu, bếp ăn của công ty chưa đảm bảo vệ sinh

(LĐTĐ) Liên quan tới vụ hơn 70 công nhân làm việc tại Công ty TNHH MLB Tenergy (huyện Yên Thành, Nghệ An) ngộ độc thực phẩm tập thể sau bữa ăn trưa ngày 28/5, cơ quan chức năng đã báo cáo kết quả điều tra ban đầu.
Nghệ An: Thực hiện hiệu quả nguồn tín dụng chính sách theo Chỉ thị số 40-CT/TW

Nghệ An: Thực hiện hiệu quả nguồn tín dụng chính sách theo Chỉ thị số 40-CT/TW

(LĐTĐ) Sau 10 năm triển khai thực hiện Chỉ thị số 40-CT/TW và gần 04 năm thực hiện Kết luận số 06-KL/TW về tín dụng chính sách đã chuyển tải kịp thời nguồn vốn tín dụng chính sách đến người nghèo và các đối tượng chính sách khác, góp phần tích cực thực hiện các

Tin khác

Nghe cánh phượng rơi

Nghe cánh phượng rơi

(LĐTĐ) Cánh phượng rơi sáng nay làm cho tâm hồn tôi xao động, màu đỏ thắm của phượng trải dài trên sân trường yên ắng. Hè đã về, các em nhỏ học sinh đang được bố mẹ dành tặng những phần quà. Đó là đi du lịch, là mua sắm, chí ít cũng đang thưởng cho mình những ngày nghỉ sau chín tháng miệt mài đèn sách.
Xây dựng các làng nghề nông thôn thành không gian văn hóa

Xây dựng các làng nghề nông thôn thành không gian văn hóa

(LĐTĐ) Kết luận 80-KL/TW của Bộ Chính trị về “Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021-2023, tầm nhìn đến 2050 và Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2024, tầm nhìn đến năm 2065” nhấn mạnh việc xây dựng các khu vực nông thôn với các tiêu chí tiệm cận với tiêu chí đô thị, xây dựng các làng nghề thành không gian văn hóa phục vụ phát triển du lịch sinh thái, du lịch làng nghề, phát triển mô hình du lịch nông thôn, du lịch nông nghiệp. Làng nghề đã và đang góp phần phát triển kinh tế nông thôn, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập cho người dân các địa phương.
Quy hoạch Thủ đô: Văn hóa là nền tảng và động lực phát triển

Quy hoạch Thủ đô: Văn hóa là nền tảng và động lực phát triển

(LĐTĐ) Trong kết luận 80-KL/TW về Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021-2030 tầm nhìn đến năm 2050 và đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065, Bộ Chính trị kiên định quan điểm “văn hóa và con người vừa là mục tiêu, vừa là nền tảng, là động lực, nguồn lực quan trọng nhất để phát triển Thủ đô”.
Cánh hoa bồ công anh

Cánh hoa bồ công anh

(LĐTĐ) Bồ công anh - loài hoa chỉ để ngắm, thận trọng chạm vào, vì khi ngắt cành rồi, những cánh hoa nhỏ cũng sẽ bay đi theo gió. Lâu rồi, tôi ít khi nhìn thấy hoa bồ công anh.
Liên hoan phim ngắn Hà Nội kỷ niệm 70 năm Giải phóng Thủ đô

Liên hoan phim ngắn Hà Nội kỷ niệm 70 năm Giải phóng Thủ đô

(LĐTĐ) Vừa qua, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Hội Điện ảnh Hà Nội phát động Liên hoan phim ngắn Hà Nội lần thứ Nhất năm 2024 (Giải Sao Khuê). Đây là một hoạt động nằm trong chuỗi các hoạt động hướng tới kỷ niệm 70 năm Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2024).
Lan tỏa nét đẹp văn hóa qua "Vu Lan - Đạo hiếu & Dân tộc" năm 2024

Lan tỏa nét đẹp văn hóa qua "Vu Lan - Đạo hiếu & Dân tộc" năm 2024

(LĐTĐ) Chiều 21/5, Ban Thông tin Truyền thông Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam tổ chức họp báo giới thiệu về chương trình "Vu Lan - Đạo hiếu & Dân tộc năm 2024".
Độc đáo Lễ hội trái cây Nam bộ sắp diễn ra tại TP.HCM

Độc đáo Lễ hội trái cây Nam bộ sắp diễn ra tại TP.HCM

(LĐTĐ) Lễ hội trái cây Nam Bộ lần thứ 20 sẽ khai mạc vào ngày 1/6 và diễn ra đến hết ngày 31/8 tại Khu Du lịch Văn hóa Suối Tiên, đây là một điểm nhấn trong chuỗi các hoạt động của Lễ hội Sông nước Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) lần thứ 2 năm 2024.
Triển lãm di sản Thăng Long - Hà Nội tại Trung Quốc

Triển lãm di sản Thăng Long - Hà Nội tại Trung Quốc

(LĐTĐ) Gần 100 tài liệu, hình ảnh của Hà Nội được giới thiệu tới người dân Trung Quốc tại triển lãm “Thăng Long - Hà Nội: Di sản kết nối và hội tụ”. Triển lãm nhằm góp phần thắt chặt hơn nữa mối quan hệ hợp tác giữa thành phố Hà Nội và thành phố Bắc Kinh nhân kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ hợp tác.
Những tàn phai rực rỡ!

Những tàn phai rực rỡ!

(LĐTĐ) Một sớm sau vườn nhà, nắng chiếu xuống chiếc sân đất uốn lượn đường chổi của bà, còn bà tôi thì nhỏ nhắn ngồi bên đống lá khô vừa gom lại. Bà hay đốt đám lá khô rồi sưởi ấm những buổi sáng mùa đông. Nếu thức sớm, tôi cũng hay đến ngồi bên đống lửa, huơ huơ tay rồi cời lên cho nó cháy hết, hít thở đầy lồng ngực mùi khói thơm thơm.
Truyền hình trực tiếp chương trình "Trường Sơn - chân trần chí thép" trên VTV1

Truyền hình trực tiếp chương trình "Trường Sơn - chân trần chí thép" trên VTV1

(LĐTĐ) Nhân kỉ niệm 65 năm đường Hồ Chí Minh, chương trình "Trường Sơn - chân trần chí thép" được truyền hình trực tiếp từ Nghĩa trang liệt sĩ Trường Sơn linh thiêng vào lúc 20h10 trên VTV1.
Xem thêm
Phiên bản di động