Không khoan nhượng với tội phạm ma túy, từng bước vô hiệu hóa tội phạm một cách bền vững

Khoảng 11.000 tỷ đồng mỗi năm chi cho sử dụng ma túy

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh: “Muốn xây dựng tỉnh, thành phố không ma túy thì phải có xã, phường, đặc khu không có ma túy".

Nhấn mạnh thêm một số nội dung, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định ma túy là hiểm họa không chỉ của mỗi quốc gia, mà còn là của cả nhân loại. Trên thế giới hiện có hơn 275 triệu người sử dụng, lệ thuộc vào ma túy và dự báo tăng lên 300 triệu người vào năm 2030. Hoạt động sản xuất, vận chuyển, mua bán ma túy trái phép trên toàn cầu gia tăng về quy mô, phức tạp về thủ đoạn, gây hậu quả lớn về con người, đe dọa nghiêm trọng đến an ninh, y tế, phát triển kinh tế - xã hội của các quốc gia, đặt ra nhiều thách thức đối với công tác phòng, chống của các cơ quan chức năng và toàn xã hội.

Với Việt Nam, thời gian qua, do chịu tác động trực tiếp của tình hình ma túy trên thế giới (đặc biệt là khu vực "Tam giác vàng"), tình hình tội phạm và tệ nạn ma túy tiếp tục diễn biến rất phức tạp; phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, Việt Nam đứng trước nguy cơ trở thành địa bàn sản xuất, tàng trữ và vận chuyển ma túy quốc tế và tiêu thụ ngày càng tăng trong nội bộ.

Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh yêu cầu tuyên chiến không khoan nhượng với tội phạm ma túy - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Số người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy có xu hướng trẻ hóa, ảnh hưởng tới lực lượng lao động, nhất là lao động trẻ, lao động chất lượng cao, ảnh hưởng tới nâng cao năng suất lao động.

Một số lượng lớn người nghiện ma túy đang sống ngoài xã hội tiềm ẩn nguy cơ cao phát sinh tội phạm và phức tạp về trật tự, an toàn xã hội. Theo Bộ Y tế, 75% người nghiện sử dụng ma túy tổng hợp thường có biểu hiện về tâm thần, mất khả năng kiểm soát hành vi, nguy cơ cao gây mất an ninh trật tự.

Số tiền chi cho sử dụng ma túy ước tính khoảng 11.000 tỷ đồng mỗi năm; bên cạnh đó Nhà nước còn phải đầu tư một khoản kinh phí rất lớn cho công tác cai nghiện, phục hồi, quản lý người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy và quản lý người sau cai nghiện...

Vì vậy, phòng, chống ma túy là nhiệm vụ cấp bách, có ý nghĩa quan trọng để bảo vệ cuộc sống bình yên cho nhân dân, bảo vệ hạnh phúc của mỗi gia đình, bảo vệ giống nòi phát triển khỏe mạnh, góp phần bảo đảm an ninh, trật tự và phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới, phát triển giàu mạnh, văn minh, phồn vinh, hạnh phúc.

Cũng theo Thủ tướng, với sự nỗ lực, cố gắng rất lớn của cả hệ thống chính trị mà nòng cốt là lực lượng công an, chúng ta đã đạt nhiều kết quả quan trọng trong công tác phòng, chống ma túy. Tổng số vụ, số đối tượng bị bắt giữ trung bình hằng năm giai đoạn 2020 - 2024 là hơn 20.000 vụ và hơn 31.000 đối tượng. Trong 9 tháng năm 2025 đã bắt giữ hơn 19.000 vụ, hơn 37.500 đối tượng phạm tội về ma túy; thu giữ gần 3,4 tấn ma túy tổng hợp, hơn 2 triệu viên ma túy tổng hợp, 243 kg heroin và 971 kg cần sa.

Tuy nhiên, tình hình tội phạm và tệ nạn ma túy ở nước ta còn diễn biến phức tạp; đặc biệt là còn thiếu khung chương trình tổng thể với các cơ chế, chính sách phối hợp đồng bộ và chưa có đủ nguồn lực để triển khai thực hiện một cách bài bản, hiệu quả, bền vững.

Giải quyết triệt để các vấn đề cấp bách, trọng tâm

Để giải quyết căn cơ vấn đề này, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã tập trung chỉ đạo Bộ Công an chủ trì, phối hợp giải quyết triệt để các vấn đề cấp bách, trọng tâm, tạo công cụ chiến lược, tăng cường năng lực; cụ thể hóa chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và các cam kết quốc tế về phòng, chống, kiểm soát ma túy.

Quang cảnh phiên họp - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Về định hướng triển khai Chương trình và nhiệm vụ, giải pháp thời gian tới, Thủ tướng Chính phủ cơ bản thống nhất, đánh giá cao nội dung báo cáo của Bộ Công an và ý kiến của các đại biểu, đồng thời nhấn mạnh một số nội dung trọng tâm.

Thủ tướng nêu rõ, chúng ta xác định rõ đây là Chương trình có ý nghĩa hết sức quan trọng nhằm tập trung giải quyết một số vấn đề mang tính cấp bách; trọng tâm là kết hợp chặt chẽ giữa phòng và chống, lấy phòng là cơ bản, chiến lược, lâu dài, quyết định, chống là thường xuyên, cấp bách, kết hợp chặt chẽ giữa giảm cung, giảm cầu, giảm tác hại của ma túy…

Thủ tướng yêu cầu người đứng đầu cấp uỷ, chính quyền, cơ quan, tổ chức trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát, xử lý nghiêm các vi phạm trong công tác phòng, chống ma túy nói chung và thực hiện Chương trình, không "phó mặc" "khoán trắng" cho cấp dưới trong tổ chức thực hiện.

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung rà soát, sửa đổi, bổ sung cơ chế, chính sách, pháp luật, bảo đảm phù hợp, thống nhất, đồng bộ, sát với thực tiễn, có tính khả thi cao, tạo cơ sở pháp lý đầy đủ để triển khai có hiệu quả Chương trình.

Các bộ, ngành, địa phương, cơ quan chủ quản Chương trình khẩn trương xây dựng kế hoạch thực hiện Chương trình với các giải pháp tổng thể phù hợp với đặc điểm tình hình từng đơn vị, địa phương có mục tiêu, lộ trình, nhiệm vụ theo phương châm "6 rõ: Rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả".

Thủ tướng đề nghị Bộ Công an tập trung chỉ đạo nỗ lực phấn đấu đạt mục tiêu 20% xã, phường, đặc khu "không ma túy" trong năm 2025 và đến hết năm 2030 ít nhất 50% đơn vị hành chính cấp xã trên toàn quốc "không ma túy", 15-20% số tỉnh, thành phố không ma túy.

Về một số nhiệm vụ trọng tâm, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu tuyên chiến không khoan nhượng với tội phạm ma túy, từng bước ngăn chặn, đẩy lùi, vô hiệu hóa tội phạm ma túy một cách bền vững trên phạm vi từng xã, phường, đặc khu, từng tỉnh, thành phố và trên cả nước. Thực hiện "3 giảm" là giảm cung, giảm cầu, giảm tác hại và "3 tăng" là tăng hiệu lực pháp lý, tăng nguồn lực đầu tư, tăng quản lý thông minh và chuyển đổi số. Tư tưởng phải thông, quyết tâm phải cao, nỗ lực phải lớn, hành động quyết liệt, làm việc có trọng tâm, trọng điểm, làm việc nào dứt việc đó, làm việc nào ra việc đó, tinh thần "chỉ bàn làm, không bàn lùi".

Với công tác cai nghiện, Thủ tướng chỉ đạo các địa phương tập trung đầu tư các cơ sở cai nghiện, không để người nghiện không có chỗ cai nghiện (hoàn thiện trong 2 năm 2026 - 2027). Thực hiện đồng bộ các giải pháp đào tạo nghề, chính sách tín dụng ưu đãi, cho vay vốn, tham gia công tác xã hội, hỗ trợ người sau cai nghiện. Bộ Công an phối hợp Ngân hàng Nhà nước và các bộ, ngành liên quan khẩn trương tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành văn bản quy định về cơ chế tín dụng cho người sau cai nghiện ma túy (trình trong tháng 11/2025).

Về nguồn cung, các lực lượng chuyên trách tiếp tục quyết liệt đấu tranh, bóc gỡ, triệt xóa tận gốc các đường dây mua bán, vận chuyển ma túy từ nước ngoài vào Việt Nam, chặt đứt mối quan hệ "cung - cầu".

Thủ tướng yêu cầu ngay sau hội nghị, các bộ, ngành, địa phương khẩn trương tổ chức phổ biến, quán triệt nội dung Chương trình, tổ chức thực hiện với tinh thần đổi mới, sáng tạo, phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh của từng đơn vị, địa phương.