Kết thúc môn thi Ngữ văn, thí sinh “thở phào” vì đề vừa sức

Ghi nhận tại điểm thi Trường THPT Trần Phú (quận Hoàn Kiếm), nhiều thí sinh tự tin cho biết cơ bản hoàn thành hết các yêu cầu của đề thi.

Thí sinh Vũ Gia Khánh (học sinh Trường Trung học cơ sở và THPT Tạ Quang Bửu, quận Hai Bà Trưng) chia sẻ: “Câu nghị luận xã hội với yêu cầu viết một đoạn văn khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong việc tiếp bước các thế hệ đi trước theo em là một vấn đề có ý nghĩa thời sự, tạo thuận lợi cho thí sinh có thể trình bày suy nghĩ và quan điểm, qua đó bồi đắp thêm tình yêu quê hương, đất nước và mong muốn đóng góp thiết thực. Còn với phần nghị luận văn học, “Chiếc thuyền ngoài xa” là một trong những tác phẩm em ôn rất kỹ nên khi cầm đề trên tay em rất vui. Em làm một lèo đến khi có hiệu lệnh báo hiệu giờ thi kết thúc. Em cảm thấy đề thi khá vừa sức. Với phần thi sáng nay, em hy vọng mình sẽ được trên 8 điểm”.

Tại điểm thi Trường THPT Trần Phú (quận Hoàn Kiếm), nhiều thí sinh tự tin cho biết cơ bản hoàn thành hết các yêu cầu của đề thi

Cùng tâm trạng với Vũ Gia Khánh, thí sinh Nguyễn Lan Hương (học sinh Trường THPT Việt Đức, quận Hoàn Kiếm) vui vẻ cho biết, đề thi năm nay hay và em làm trọn vẹn. Đề thi nhìn chung khá dễ nhưng vẫn có tính phân loại học sinh. Thời gian 120 phút là vừa đủ để các thí sinh hoàn thành bài thi và soát lại lỗi. “Đề thi hôm nay vừa sức với học sinh. Em dự kiến đạt tầm 7 điểm trở lên. Vượt qua bài thi đầu tiên thuận lợi, em sẽ có động lực tốt để vượt qua những môn thi tiếp theo”, Lan Hương chia sẻ.

Bài thi môn Ngữ văn được ra dưới hình thức tự luận. Nhiều phụ huynh cho rằng, Ngữ văn là môn khó, đòi hỏi thí sinh phải có kiến thức tổng hợp cả trong sách vở lẫn thực tế từ đời sống. Tuy nhiên, sau khi các thí sinh rời khỏi phòng thi với tâm trạng tốt, hầu hết phụ huynh cũng thở phào.

Theo đánh giá của cô giáo Phạm Thị Thu Phương (Giáo viên Ngữ văn tại Tuyensinh247.com), đề thi tốt nghiệp THPT môn Ngữ văn năm 2022 giữ nguyên cấu trúc so với đề thi minh họa đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố vào tháng 4/2022, cũng là cấu trúc của đề thi chính thức môn Ngữ văn trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2021. Học sinh trung bình nắm chắc kiến thức cơ bản có thể đạt được điểm 5-6, đủ đảm bảo để xét tốt nghiệp; học sinh khá có thể đạt được trên dưới điểm 7 và học sinh giỏi có thể đạt được điểm 8 trở lên.

Đồng quan điểm, cô giáo Trịnh Thu Tuyết (Giáo viên Ngữ văn tại Hệ thống giáo dục Hocmai) cũng cho rằng đề thi chính thức môn Ngữ văn của kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2022 bám sát cấu trúc của đề thi tham khảo do Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố. Phần Đọc hiểu nhìn chung khá vừa sức với thí sinh nhưng có thể sẽ khó tìm được những bài làm sáng tạo, độc đáo. Trước hết bởi ngữ liệu là một đoạn thơ chưa thật sự đặc sắc cả về nội dung tư tưởng và hình thức nghệ thuật khi nói về tuổi trẻ và sự hi sinh của tuổi trẻ với đất nước. Sau đó là các câu hỏi của phần vận dụng, vận dụng cao chưa thực sự đặt ra những vấn đề có khả năng khơi gợi những hướng tư duy sâu sắc, mới mẻ cho thí sinh.

Thí sinh tham dự kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2022.

Về phần Làm văn, đề thi giữ nguyên cấu trúc quen thuộc, gồm 2 phần: Viết đoạn văn nghị luận xã hội và bài nghị luận văn học.

Với phần nghị luận xã hội, câu lệnh đã cung cấp đầy đủ và chính xác các yêu cầu cụ thể để thí sinh có thể viết một đoạn văn với dung lượng khoảng 200 chữ về một khía cạnh của vấn đề rút ra từ đoạn trích của phần Đọc hiểu. Nếu nhìn tổng thể những khía cạnh có thể yêu cầu nghị luận về một vấn đề như biểu hiện, nguyên nhân, ý nghĩa/hậu quả, giải pháp, bài học nhận thức và hành động cho bản thân… thì yêu cầu “trình bày suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong việc tiếp bước các thế hệ đi trước” hướng tới khía cạnh cuối cùng đó là liên hệ thực tế với nhận thức và hành động của bản thân và cộng đồng, cụ thể là của thế hệ trẻ.

Yêu cầu này có thể đưa đến những cách suy nghĩ xúc động, chân thành nhưng không ngoại trừ những bài viết chung chung, hô khẩu hiệu, sáo rỗng… Hơn thế nữa, nếu thí sinh không đọc kĩ câu lệnh “trình bày suy nghĩ của anh/chị về trách nhiệm của thế hệ trẻ trong việc tiếp bước các thế hệ đi trước”, có thể các em sẽ nhầm lẫn sang việc trình bày suy nghĩ về trách nhiệm của thế hệ trẻ với đất nước. Câu lệnh cũng có thể mở ra những suy nghĩ sâu sắc cho thí sinh xung quanh cách hiểu về việc “tiếp bước thế hệ đi trước” - bao hàm cả tiếp nhận những giá trị của thế hệ trước và phản biện với những bất cập, lạc hậu để có thể phát triển.

Với phần nghị luận văn học, tuy đề cập những đơn vị kiến thức cơ bản và quen thuộc nhưng khi đặt ra sự liên hệ với hình ảnh con thuyền trong hai thời điểm (đầu và cuối truyện), trong 2 cự li (chiếc thuyền khi ở ngoài khơi xa, được cảm nhận như một cái đẹp tuyệt đỉnh của ngoại cảnh và chiếc thuyền đang vật vã chống chọi với sóng gió giữa cơn bão biển dữ dội ở cuối truyện, gợi ra những suy tư bất an về thân phận con người) thì đã tạo ra một góc nhìn tương đối mới mẻ, có khả năng khơi gợi hứng thú và những suy nghĩ sâu sắc cho thí sinh.

Đánh giá chung, đề thi Ngữ văn trong kỳ thi tốt nghiệp THPT 2022 đảm bảo đúng các yêu cầu về nội dung, hình thức của một đề thi tốt nghiệp. Cũng như nhiều năm trước, đề thi vừa sức, quen thuộc, hơn thế nữa, do mô hình cơ bản không thay đổi nên các kiểu dạng câu hỏi không bất ngờ với thí sinh. Khả năng phân loại của đề vẫn là sự phân loại của các mức độ đọc hiểu và cảm thụ văn bản, sự phân loại được ghi nhận bởi cách đánh giá tinh tế, chính xác của giám khảo.