Giữ “nếp làng” trong quá trình đô thị hóa

(LĐTĐ) Tại Hội thảo “Thực trạng quản lý quy hoạch, xây dựng, kiến trúc cảnh quan tại các huyện của Hà Nội”, do Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội tổ chức vừa qua, nhiều chuyên gia, nhà khoa học đều đánh giá, trong quá trình xây dựng nông thôn mới gắn với đô thị hóa tại Hà Nội, nhiều làng, xã tại các huyện ven đô đã và đang mất dần bản sắc truyền thống vốn có.
Điều chỉnh quy hoạch kịp thời để thay đổi diện mạo Thủ đô Đô thị hóa - Bản sắc văn hóa còn hay mất?

Nhiều di sản đang bị mai một

Theo TS.KTS Lê Thị Bích Thuận, Ủy viên Thường vụ Hội Quy hoạch phát triển đô thị Hà Nội, Nguyên Phó Viện trưởng Viện Kiến trúc, Quy hoạch đô thị và nông thôn, trong quá trình phát triển, bên cạnh nguồn tài nguyên thiên nhiên bị chiếm dụng, thì nhiều kiến trúc, cảnh quan, di sản văn hóa làng quê đã bị mai một.

Giữ “nếp làng” trong quá trình đô thị hóa
Quá trình đô thị hóa đang làm mai một đi nhiều di sản, bản sắc kiến trúc, cảnh quan hiện có.

Nhiều làng, xã trở thành “phố làng”, nhiều khu đô thị thu nhỏ trong lòng nông thôn khiến nhiều nơi bị đô thị hóa một cách khiên cưỡng. Cùng đó, ô nhiễm môi trường, không gian cảnh quan tự nhiên bị xâm lấn, nhiều làng nghề truyền thống có nguy cơ thất truyền, nhiều di sản du lịch bị bỏ quên… Do đó, cần dự báo trước sự phát triển để đưa ra các giải pháp quy hoạch và định hướng cho việc tổ chức không gian kiến trúc, cảnh quan, tránh làm mất đi giá trị di sản, bản sắc kiến trúc, cảnh quan hiện có, kế thừa và phát huy hiệu quả giá trị bản sắc đó.

Chia sẻ một số tồn tại, thách thức trong công tác quản lý quy hoạch xây dựng, kiến trúc cảnh quan tại huyện ven đô Hà Nội, Thạc sĩ kiến trúc Triệu Đình Hiệp, Trưởng phòng Quản lý đô thị huyện Thanh Trì, cho biết, công tác quản lý quy hoạch xây dựng, kiến trúc cảnh quan trên địa bàn huyện còn gặp nhiều khó khăn. Quy hoạch chi tiết còn thiếu, chưa đáp ứng yêu cầu đầu tư phát triển và quản lý đô thị. Công tác quản lý xây dựng đô thị vẫn chưa làm chủ được tình hình phát triển đô thị; còn tình trạng xây dựng lộn xộn, phá vỡ văn hóa làng xã nông thôn do đô thị hóa...

Về góc độ quy hoạch, KTS Lã Hồng Sơn - Phó trưởng Phòng kiến trúc II (Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội), cho rằng, thực tiễn 10 năm thực hiện cụ thể hóa Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô và thực hiện Chương trình số 02-Ctr/TU, Thành ủy và Ủy ban nhân dan Thành phố đã quan tâm chỉ đạo các huyện tổ chức lập quy hoạch chung xây dựng huyện, phê duyệt quy hoạch chung xây dựng nông thôn mới và triển khai quy hoạch chi tiết trung tâm xã và quy hoạch chi tiết điểm dân cư nông thôn, tỷ lệ 1/500 với 727 đồ án.

Các quy hoạch xây dựng này đều đã xác định cụ thể về tổ chức không gian khu chức năng để phục vụ yêu cầu quản lý, song trên thực tiễn vẫn còn tồn tại nhiều vướng mắc, bất cập. Cụ thể, công tác quy hoạch xây dựng tại 17 huyện của thành phố còn dàn trải. Đối với địa phương nằm trong khu vực dự kiến phát triển đô thị và có tốc độ đô thị hóa cao là Đông Anh, Gia Lâm, Thanh Trì, Đan Phượng, Hoài Đức chưa có các giải pháp hợp lý về xây dựng nông thôn mới gắn với đô thị hóa. Tổ chức bộ máy quản lý quy hoạch xây dựng tại các huyện chưa được quan tâm đúng mức.

Về hạ tầng xã hội, hạ tầng kỹ thuật, nhất là mạng lưới đường trong các khu dân cư làng xóm trong quá trình đô thị hóa nhanh được xây dựng một cách tùy tiện, thiếu tính khoa học và thực tiễn. Nơi cần đường tại các làng xóm đô thị hóa thì thiếu, nơi cần tiết kiệm đất xây dựng như tại khu vực phát triển mới phía Đông vành đai 4 và phía Bắc sông Hồng thì mật độ đường lại quá cao và hiệu quả sử dụng đất thấp.

Cũng đồng quan điểm này, Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Hà Nội Tô Anh Tuấn nêu ý kiến, khu vực ngoại thành Hà Nội tuy chiếm tới 70% diện tích Thủ đô song không phải là một thể thống nhất mà có nhiều phân khu khác nhau với những đặc tính, điều kiện tự nhiên khác nhau: Đồng bằng, trung du, miền núi. Do đó, cần xem xét các tiêu chí, giải pháp áp dụng chi tiết cho từng khu vực. Trong đó, có thể phân thành 2 khu vực lớn là khu vực ngoại thành quá độ trong 10-15 năm nữa thành đô thị và khu vực ngoại thành ổn định theo quy hoạch chung. Từ đó, chú trọng các giải pháp quản lý quy hoạch xây dựng, kiến trúc cảnh quan đối với từng vùng...

Từ giải pháp đến thực tế

Theo các chuyên gia, việc đánh giá đúng thực trạng và đưa ra những dự báo trước sẽ góp phần đưa ra các giải pháp và định hướng đúng. Việc này nhằm để tránh mất đi những giá trị di sản, bản sắc kiến trúc cảnh quan hiện có, kế thừa và phát huy giá trị bản sắc đó trong cả quá trình phát triển khi xã nông thôn mới trở thành đô thị sau này. Bên cạnh đó còn đề xuất nội dung mới, tham mưu cho các cấp chính quyền Thành phố nghiên cứu hoàn thiện quy định về công tác quản lý quy hoạch và quản lý kiến trúc cảnh quan vùng nông thôn.

Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Hà Nội Tô Anh Tuấn nêu ý kiến, khu vực ngoại thành Hà Nội tuy chiếm tới 70% diện tích Thủ đô song không phải là một thể thống nhất mà có nhiều phân khu khác nhau với những đặc tính, điều kiện tự nhiên khác nhau: Đồng bằng, trung du, miền núi. Do đó, cần xem xét các tiêu chí, giải pháp áp dụng chi tiết cho từng khu vực. Trong đó, có thể phân thành 2 khu vực lớn là khu vực ngoại thành quá độ trong 10-15 năm nữa thành đô thị và khu vực ngoại thành ổn định theo quy hoạch chung. Từ đó, chú trọng các giải pháp quản lý quy hoạch xây dựng, kiến trúc cảnh quan đối với từng vùng...

Từ cơ sở này, đóng góp về giải pháp quản lý các xã nông thôn mới ven đô, TS. KTS Lê Thị Bích Thuận đã đưa ra khuyến nghị, các làng, xã theo quy hoạch sẽ trở thành quận, phường đang diễn ra quá trình đô thị hoá mạnh mẽ đang quản lý thuần tuý như nông thôn cần có định hướng thay đổi cách quản lý sao cho đáp ứng nhu cầu đô thị hoá trong thời gian gần. Các làng, xã theo quy hoạch không trở thành quận, phường nhưng là vùng hậu phương cung cấp những dịch vụ hậu cần nhất định cho đô thị, những khu vực này chưa biến thành đô thị trong thời gian gần, nhưng cũng không phải là nông thôn thuần tuý mà là một vùng nông thôn nhưng đan xen nhiều dịch vụ cho khu đô thị cần phải có hình thức quản lý đặc thù. Đặc biệt, xây dựng nông thôn mới ở các xã ven đô cần được định hướng rõ ngay từ quá trình quy hoạch, định hướng rõ xã thuần nông nào sẽ trở thành xã ven đô. Hay xã ven đô nào sẽ trở thành phường nhằm tránh bị lúng túng khi phát triển đô thị nóng không kịp với phát triển kinh tế.

Còn theo TS.KTS Phạm Anh Tuấn, Khoa Kiến trúc và Quy hoạch, trường Đại học Xây dựng Hà Nội, cần đưa ra các giải pháp đồng bộ. Trước mắt là, cần khai thác tính bản địa, giá trị đặc trưng gắn với yếu tố địa hình, hệ thống thủy văn. Hai là bảo tồn và phát huy giá trị cảnh quan văn hóa, bổ sung những yếu tố cảnh quan mới nhằm đáp ứng nhu cầu và lối sống hiện đại của cư dân. Ba là nâng cao giá trị khu vực sản xuất nông nghiệp thông qua việc khai thác không gian này theo hướng đa chức năng, biến các không gian sản xuất thành những không gian cảnh quan hấp dẫn, từ đó tạo ra những vùng sản xuất kết hợp với phát triển dịch vụ, du lịch mang bản sắc của địa phương.

Rõ ràng, so với các quận hiện nay, các huyện “thuận” hơn khi nhiều nơi vẫn giữ được bản sắc không gian kiến trúc, không gian văn hóa lâu đời vốn có. Do đó, nhiệm vụ hiện nay là cần phải tập trung giữ gìn, phát huy các giá trị bản sắc, tránh bị làm mai một trong quá trình đô thị hóa./.

Anh Tuấn

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Doanh nghiệp tập trung chăm lo Tết cho người lao động

Doanh nghiệp tập trung chăm lo Tết cho người lao động

(LĐTĐ) Mặc dù hoạt động sản xuất kinh doanh năm 2021 bị ảnh hưởng nặng nề bởi dịch Covid-19 nhưng nhiều doanh nghiệp vẫn dành nguồn kinh phí lớn để triển ...
Tuyển nữ Việt Nam rộng cửa đi tiếp vì sự cố không ngờ

Tuyển nữ Việt Nam rộng cửa đi tiếp vì sự cố không ngờ

(LĐTĐ) Do ảnh hưởng của dịch Covid-19, chủ nhà Ấn Độ đã không đủ điều kiện để tham dự giải bóng đá nữ châu Á 2022. Chính điều này đã vô ...
Trưng bày Tư liệu - Báo Xuân Nhâm Dần 2022

Trưng bày Tư liệu - Báo Xuân Nhâm Dần 2022

(LĐTĐ) Những ngày này, Thư viện Quốc gia Việt Nam (31 Tràng Thi, Hoàn Kiếm, Hà Nội) đang tổ chức Trưng bày Tư liệu - Báo Xuân Nhâm Dần 2022 với ...
Nhiều chương trình nghệ thuật đặc sắc phục vụ nhân dân Thủ đô vui Xuân, đón Tết

Nhiều chương trình nghệ thuật đặc sắc phục vụ nhân dân Thủ đô vui Xuân, đón Tết

(LĐTĐ) Nhân dịp kỷ niệm 92 năm thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 - 3/2/2022) và chào đón năm mới Nhâm Dần 2022, Sở Văn hoá và Thể thao ...
Crystal Palace 1-3 Liverpool: Thắng lợi quan trọng

Crystal Palace 1-3 Liverpool: Thắng lợi quan trọng

(LĐTĐ) Trải qua những phút giây khó khăn nhưng Liverpool cuối cùng cũng có được trận thắng 3-1 trước Crystal Palace qua đó giúp "The Kop" thu hẹp khoảng cách với ...
Bộ Công an: Thủy Tiên, Đàm Vĩnh Hưng không chiếm đoạt tiền từ thiện

Bộ Công an: Thủy Tiên, Đàm Vĩnh Hưng không chiếm đoạt tiền từ thiện

Cục Cảnh sát Hình sự - Bộ Công an quyết định không khởi tố vụ án hình sự với các tin báo tố giác nghệ sĩ thiếu minh bạch khi ...
Một dòng phụ của biến chủng Omicron đang phát triển nhanh, lan tới 40 quốc gia

Một dòng phụ của biến chủng Omicron đang phát triển nhanh, lan tới 40 quốc gia

Cơ quan an ninh y tế Anh (UKHSA) đã xác định trình tự gen của 426 trường hợp nhiễm BA.2 - một dòng phụ của biến chủng Omicron.

Tin khác

Mang “Xuân nhân ái - Tết sẻ chia” đến với hộ nghèo, có hoàn cảnh khó khăn huyện Thường Tín

Mang “Xuân nhân ái - Tết sẻ chia” đến với hộ nghèo, có hoàn cảnh khó khăn huyện Thường Tín

(LĐTĐ) Nhân dịp Tết Nguyên đán Nhâm Dần năm 2022, sáng nay (23/1), Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam thành phố Hà Nội tổ chức Chương trình “Xuân nhân ái - Tết sẻ chia”, trao tặng quà Tết cho người nghèo, người có hoàn cảnh khó khăn do ảnh hưởng của dịch Covid-19 tại huyện Thường Tín.
Gần 40 cán bộ y tế ngoài công lập tại quận Tây Hồ tham gia hỗ trợ F0 điều trị tại nhà

Gần 40 cán bộ y tế ngoài công lập tại quận Tây Hồ tham gia hỗ trợ F0 điều trị tại nhà

(LĐTĐ) Trước diễn biến phức tạp của dịch Covid-19, số lượng các trường hợp F0 trong tuần tại quận Tây Hồ có giảm tuy nhiên số bệnh nhân Covid-19 (F0) điều trị tại nhà cần hỗ trợ ngày càng lớn. Khối lượng công việc này đang tạo áp lực lớn lên tuyến y tế cấp cơ sở, theo đó Ủy ban nhân dân (UBND) quận đã triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ, tăng hiệu quả ứng phó với các tình huống dịch phát sinh, trong đó sự tham gia hỗ trợ của cán bộ y tế ngoài công lập được chú trọng.
Quận Hoàn Kiếm tặng quà hộ cận nghèo, người cao tuổi, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn

Quận Hoàn Kiếm tặng quà hộ cận nghèo, người cao tuổi, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn

(LĐTĐ) Ngày 22/1, Quận ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân và Ủy ban Mặt trận Tổ quốc quận Hoàn Kiếm tổ chức Chương trình “Xuân đầm ấm - Tết yêu thương” tặng quà tới đại diện hộ cận nghèo, người cao tuổi, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn quận.
Thanh Trì khai mạc Hội chợ thương mại và chợ hoa Xuân Nhâm Dần 2022

Thanh Trì khai mạc Hội chợ thương mại và chợ hoa Xuân Nhâm Dần 2022

(LĐTĐ) Huyện Thanh Trì vừa tổ chức khai mạc sự kiện tuyên truyền, giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm OCOP, làng nghề, nông sản gắn với Hội chợ thương mại, bình ổn giá và chợ hoa Xuân Nhâm Dần 2022 tại đường Vũ Lăng, xã Ngũ Hiệp. Sự kiện nhằm tạo điều kiện, tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển mạnh các hoạt động thương mại dịch vụ, tiểu thủ công nghiệp gắn với du lịch sinh thái trên địa bàn huyện.
Hà Nội còn 4 quận, huyện “vùng cam”, huyện Gia Lâm ghi nhận nhiều ca nhiễm Covid-19 nhất

Hà Nội còn 4 quận, huyện “vùng cam”, huyện Gia Lâm ghi nhận nhiều ca nhiễm Covid-19 nhất

(LĐTĐ) Ở quy mô cấp quận, huyện, thị xã, thành phố Hà Nội hiện đang có 4 địa phương có dịch ở cấp độ 3 (vùng cam). Riêng huyện Gia Lâm có 1.688 ca mắc Covid-19, là địa bàn ghi nhận nhiều ca nhiễm nhất trong 14 ngày qua.
Tuổi trẻ Thủ đô mang Tết yêu thương đến với học sinh vùng cao

Tuổi trẻ Thủ đô mang Tết yêu thương đến với học sinh vùng cao

(LĐTĐ) Mới đây, Thành đoàn - Hội Liên hiệp thanh niên (LHTN) Việt Nam thành phố Hà Nội phối hợp với Hội LHTN Việt Nam tỉnh Sơn La tổ chức Lễ khởi công xây dựng Công trình Thanh niên chào mừng Đại hội Đoàn các cấp nhiệm kỳ 2022 - 2027 tại Điểm trường Mầm non Huổi Tóng, xã Chiềng Lao, huyện Mường La, tỉnh Sơn La.
Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội thăm, chúc Tết, động viên nhân viên y tế và người lao động

Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội thăm, chúc Tết, động viên nhân viên y tế và người lao động

(LĐTĐ) Nhân dịp Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022, sáng nay (21/1), Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Thị Tuyến đã tới thăm, động viên công nhân lao động Công ty TNHH thời trang Star (Khu công nghiệp Phú Nghĩa, huyện Chương Mỹ) và các y, bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Hà Đông. Cùng đi có Chủ tịch Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) thành phố Hà Nội Nguyễn Phi Thường và lãnh đạo một số sở, ngành, địa phương.
Tạo điều kiện thuận lợi để người dân dễ dàng tiếp cận thông tin pháp luật

Tạo điều kiện thuận lợi để người dân dễ dàng tiếp cận thông tin pháp luật

(LĐTĐ) Năm 2021, theo báo cáo của Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố Hà Nội, kết quả công tác Tư pháp đã đóng góp hiệu quả vào hoạt động chỉ đạo, điều hành của chính quyền Thành phố, góp phần tích cực trong xây dựng và phát triển mọi mặt của đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội của Thủ đô. Trong đó, việc thực hiện các quy định về xây dựng xã, phường, thị trấn đạt chuẩn tiếp cận pháp luật đạt kết quả tốt.
Làng lá dong 600 tuổi tất bật vào vụ Tết

Làng lá dong 600 tuổi tất bật vào vụ Tết

(LĐTĐ) Thời điểm giáp Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022, người dân thôn Tràng Cát (xã Kim An, huyện Thanh Oai, Hà Nội) lại tất bật từ sớm đến khuya thu hoạch lá dong để kịp phục vụ nhu cầu gói bánh chưng ngày Tết.
Hà Nội: Gặp mặt văn nghệ sĩ, trí thức, chức sắc tôn giáo, người dân tộc thiểu số tiêu biểu

Hà Nội: Gặp mặt văn nghệ sĩ, trí thức, chức sắc tôn giáo, người dân tộc thiểu số tiêu biểu

(LĐTĐ) Chiều nay (20/1), Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam thành phố Hà Nội Nguyễn Lan Hương đã chủ trì gặp mặt đại biểu văn nghệ sĩ, trí thức, chức sắc tôn giáo, người dân tộc thiểu số tiêu biểu trên địa bàn Thủ đô nhân dịp Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022.
Xem thêm
Phiên bản di động