Cần nhận diện những vấn đề “hóc búa” trong phát triển đô thị

Ngày 18/12, Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố Hà Nội tổ chức hội nghị tham vấn Tổ công tác Bộ Xây dựng về đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065. Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn chủ trì hội nghị.

Theo Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội Nguyễn Trọng Kỳ Anh, thời điểm hiện nay, đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô đến giai đoạn chuẩn bị báo cáo Bộ Xây dựng để đưa ra Hội đồng thẩm định quốc gia. Sở Quy hoạch - Kiến trúc, Viện Quy hoạch Xây dựng Hà Nội và đơn vị tư vấn đã tổ chức nhiều phiên lấy ý kiến của tổ chức cá nhân, chính quyền địa phương và các chuyên gia. Đồ án cũng đã trình lấy ý kiến và được các đại biểu HĐND Thành phố thông qua tại kỳ họp cuối năm 2023.

Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội cho biết, trong quá trình triển khai, các ý kiến tham vấn, góp ý của Tổ công tác được các đơn vị thực hiện xác định là nội dung quan trọng nhất để hình thành, triển khai lập thẩm định và phê duyệt đồ án. Các ý kiến đóng góp của các thành viên Tổ công tác tại buổi làm việc trước đây đã được tiếp thu đầy đủ trong quá trình hoàn thiện đồ án.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn phát biểu tại hội nghị.

Tại hội nghị, trước khi các thành viên Tổ công tác có ý kiến góp ý, đại diện các đơn vị tư vấn đã báo cáo tóm tắt nội dung hai bản quy hoạch là Quy hoạch Thủ đô thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến 2050, và điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô đến 2045, tầm nhìn đến 2065 để thấy được tính đồng bộ, thống nhất giữa hai bản quy hoạch.

Về những nội dung cơ bản của Quy hoạch Thủ đô thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050, Phó Viện trưởng Viện Phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội Nguyễn Thị Diễm Hằng cho biết, Quy hoạch đã nêu triết lý phát triển Thủ đô là Văn hóa - Văn hiến - Văn minh - Hiện đại. Về phương án phát triển không gian đề ra 5 trục động lực, 4 tuyến hành lang và 1 vành đai kinh tế; 5 vùng kinh tế xã hội; 5 không gian phát triển đô thị…

Tại hội nghị, KTS Lê Hoàng Phương, Viện Quy hoạch đô thị và nông thôn quốc gia, đơn vị tư vấn lập đồ án điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô cũng trình bày tóm tắt những định hướng của đồ án với 5 nội dung trọng tâm điều chỉnh và 9 đề xuất mới.

Thủ đô Hà Nội sẽ có cấu trúc vùng đô thị lớn, khai thác 5 không gian, hình thành cấu trúc vành đai, hướng tâm và trục không gian cảnh quan sông Hồng; 5 vùng đô thị nông thôn. Hệ thống đô thị gồm đô thị trung tâm, các đô thị vệ tinh và hệ thống các thị trấn sinh thái nằm trong vùng hành lang xanh.

Mô hình phát triển đô thị theo chùm đô thị, đa cực, đa trung tâm gồm: Đô thị trung tâm (đô thị phía Nam sông Hồng; đô thị Long Biên, Gia Lâm); thành phố phía Bắc (thuộc các quận, huyện: Đông Anh, Mê Linh, Sóc Sơn); thành phố phía Tây (gồm đô thị vệ tinh Hòa Lạc, Xuân Mai); các đô thị vệ tinh Sơn Tây, Phú Xuyên và các thị trấn sinh thái, thị trấn.

Cần đề xuất các giải pháp giải quyết việc di dời dân cư và tái thiết đô thị, cải tạo chung cư cũ trong khu vực nội đô...

Các thành viên Tổ công tác đều đánh giá cao nghiên cứu, đề xuất của các đơn vị trong hai bản quy hoạch; đồng thời đưa ra nhiều ý kiến đóng góp nhằm hoàn thiện hai đồ án một cách tối ưu. Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô đã nhận được các góp ý cụ thể về cấu trúc đô thị, tái thiết đô thị trung tâm, về trục cảnh quan sông Hồng, hành lang xanh, không gian xanh, các vấn đề về hạ tầng, phát triển đô thị theo mô hình TOD, quy hoạch sử dụng đất, nguồn lực thực hiện quy hoạch…

Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam Trần Ngọc Chính, Tổ trưởng Tổ công tác Bộ Xây dựng nhấn mạnh, các quy hoạch cần làm rõ hơn nữa vị thế của Hà Nội là Thủ đô của một đất nước có hơn 100 triệu dân và là một trong 16 thành phố có diện tích lớn nhất thế giới. Trong đó cần đặc biệt làm rõ về các vấn đề về dân số, phát triển kinh tế, sử dụng đất đai. Đảm bảo khung thiên nhiên của Thành phố là các con sông, ngọn núi lớn; khung hạ tầng kết nối; làm rõ định hướng phát triển trục sông Hồng; phát triển mô hình đô thị sân bay, đô thị phát triển theo mô hình TOD…

TS Lê Quang Hùng, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng cho rằng, Đồ án nên nhận diện những vấn đề mang tính “hóc búa” trong phát triển đô thị hiện nay để đề xuất các giải pháp giải quyết như việc di dời dân cư và tái thiết đô thị, cải tạo chung cư cũ trong khu vực nội đô lịch sử; phát triển hạ tầng tại khu vực nội đô mở rộng. Ngoài ra, chúng ta cần có các cơ chế, chính sách cụ thể hơn để làm rõ cấu trúc mô hình “Thành phố trong thành phố”; có lộ trình xây thêm nhiều cầu để phát triển trục cảnh quan trung tâm sông Hồng và thể hiện rõ quan điểm di dời các khu nghĩa trang nhỏ lẻ đang tồn tại trong các khu đô thị để hình thành nghĩa trang tập trung của Thành phố.

TS.KTS Phan Đăng Sơn, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam cũng cho rằng thành phố cần xem xét, xác định kỹ lưỡng trong xác lập cấu trúc mô hình “Thành phố trong thành phố”, đô thị vệ tinh. Trong định hướng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 nên cân bằng giữa nội hàm 3 yếu tố văn hiến, văn minh và hiện đại.

Phát biểu kết luận hội nghị, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Dương Đức Tuấn nhấn mạnh, Thành phố đang tổ chức lập Quy hoạch thành phố Hà Nội thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năn 2050 theo Luật Quy hoạch và Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội đến năm 2045, tầm nhìn đến năm 2065 theo Luật Quy hoạch đô thị. Đây là các đồ án quy hoạch có ảnh hưởng rất lớn đối với định hướng phát triển kinh tế, xã hội của Thủ đô.

UBND thành phố rất kỳ vọng vào việc tham gia của Tổ công tác, bao gồm rất nhiều chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực quy hoạch đô thị, sẽ mang lại những ý kiến đóng góp quý báu, có giá trị, giúp UBND thành phố nâng cao chất lượng đồ án Điều chỉnh quy hoạch chung Thủ đô, làm cơ sở để định hướng phát triển đô thị của Thủ đô đáp ứng yêu cầu của xã hội trong thời kỳ mới.