M
14:43 | 06/11/2018

Vé xe buýt điện tử: Tiện nhưng cần sự liên thông

(LĐTĐ) Sử dụng thẻ điện tử cho xe buýt là xu hướng tất yếu và nhiều nước đã áp dụng từ lâu. Hiện nay, thành phố Hà Nội cũng đã triển khai thí điểm hệ thống thẻ vé điện tử liên thông trên tuyến BRT01 và sẽ sớm mở rộng cho các tuyến buýt trợ giá trên địa bàn thành phố. Được biết, trên cơ sở kết quả thí điểm, thành phố sẽ hoàn thiện quy trình nghiệp vụ, giải pháp công nghệ để triển khai và liên thông cho toàn loại hình vận tải khách công cộng trên địa bàn thành phố như: Xe buýt, buýt nhanh, đường sắt đô thị… thậm chí cả đỗ xe công cộng.

ve xe buyt dien tu tien nhung can su lien thong Người dân hào hứng khi dùng vé điện tử đi buýt nhanh BRT 01
ve xe buyt dien tu tien nhung can su lien thong Thử nghiệm thẻ vé điện tử trên tuyến buýt BRT từ 10/10

Nên sớm mở rộng thẻ điện tử

Giờ tan tầm thứ Hai ngày 5/11, tuyến xe buýt số 24: Long Biên - Ngã Tư Sở - Cầu Giấy ken đặc người, ai cũng thu mình để tránh bị xô đẩy giữa rừng người thế nhưng có một bóng dáng vẫn phải chen tới chen lui. Đó là hình ảnh quen thuộc của người phụ xe buýt ở Hà Nội khi phải di chuyển liên tục để bán vé cũng như kiểm soát hành khách.

Được biết Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) đang duy trì đội ngũ cán bộ thanh tra thường xuyên đi xe buýt để kiểm tra việc bán và phát vé của phụ xe, tức là dù có khách hàng đã trả tiền và không muốn lấy vé, phụ xe cũng phải xé vé đưa hành khách nếu không chính bản thân phụ xe cũng bị phạt. Đây có lẽ là hình ảnh ít văn minh duy nhất trên các tuyến buýt văn minh hiện nay của Thủ đô Hà Nội.

ve xe buyt dien tu tien nhung can su lien thong
Sử dụng thẻ điện tử cho giao thông công cộng là xu hướng tất yếu.

Ít người biết cách đây hơn 4 năm, Transerco đã cho thử nghiệm mô hình thẻ điện tử trên tuyến buýt 06 Giáp Bát – Cầu Giẽ. Nhưng cũng phải thừa nhận rằng việc triển khai thí điểm này chưa phát huy hiệu quả của thẻ xe điện tử như mong muốn vì thiếu tính “liên thông”. Nói rõ hơn về điều này, anh Nguyễn Xuân Quang cho rằng, việc sử dụng thẻ điện tử rất văn minh cũng như thuận tiện cho hành khách bởi khi lên xe, hành khách chỉ cần quẹt thẻ là xong.

Tuy nhiên qua một thời gian sử dụng, anh Quang cũng đã dừng sử dụng thẻ điện tử mà quay lại phương thức thanh toán bình thường, theo anh Quang thẻ điện tử dù văn minh nhưng lại gây bất tiện vì chưa có hệ thống quẹt thẻ trên toàn tuyến. Có lẽ chính vì vậy nên dù vé xe buýt điện tử được áp dụng thí điểm trên tuyến 06 này nhưng những người phụ xe vẫn sẽ phải đi thu tiền và phát vé cho từng hành khách.

Mỗi công nghệ khác nhau thường áp dụng chuẩn kỹ thuật khác nhau, muốn chiếc vé điện tử thật sự liên thông sử dụng được trên tất cả loại hình vận tải công cộng, cần phải sớm can thiệp kỹ thuật hoặc yêu cầu đơn vị phát triển, vận hành tự đáp ứng thông số chuẩn ngay từ bước xây dựng tuyến, lắp đặt phương tiện.

Khi đã có quy chuẩn mọi tuyến vận tải công cộng sẽ chỉ cần một trung tâm quản lý, khai thác vé điện tử để đảm trách mọi vấn đề liên quan đến vé như: Thu tiền, chi trả cho đơn vị thực hiện vận tải; giám sát vận hành, sửa chữa, bảo trì…

Phát triển giao thông tại các đô thị lớn bằng những ứng dụng công nghệ thông tin là xu hướng tất yếu của thời đại và Thủ đô Hà Nội đang “dồn lực” xây dựng và hoàn thiện các giải pháp để trở thành địa phương đi đầu cả nước với hệ thống giao thông thông minh, hiện đại.

Chưa kể nếu áp dụng thành công, loại hình này sẽ giúp các cơ quan Nhà nước, doanh nghiệp quản lý doanh thu chính xác, đồng thời quản lý tốt nhu cầu và quy luật đi lại của người dân qua chuỗi thông tin báo về hệ thống, từ đó cơ quan Nhà nước có thể điều chỉnh kế hoạch phục vụ hành khách dễ dàng và thuận tiện nhất. Do đó, công tác triển khai vé xe buýt điện tử sớm ngày nào sẽ càng góp phần thu hút mạnh mẽ lượng người dân từ bỏ phương tiện cá nhân để đến với vận tải công cộng ngày đó.

Chờ một tấm thẻ “liên thông”

Tuy nhiên, một vấn đề nữa cũng được đặt ra đó là trong bối cảnh hiện nay, khi mà các hình thức vận tải công cộng trên địa bàn đang được phát triển mạnh vậy nếu chỉ có riêng một tấm thẻ điện tử cho xe buýt liệu đã phù hợp? Liệu khi tuyến đường sắt đô thị đi vào sử dụng, người dân sẽ lại phải sử dụng một loại thẻ khác? Hoặc giả sử, hiện nay các tuyến đường sắt đô thị hiện đang được xây dựng đang áp dụng công nghệ của Trung Quốc và Pháp, sau này có thể của Nhật, Mỹ, Hàn Quốc…có phát sinh trường hợp nhiều loại thẻ điện tử khác nhau. Có lẽ trường hợp này sẽ không xảy ra nhưng những lo ngại của người dân là có cơ sở nếu không có một mô hình chuẩn chung.

Để giải quyết dứt điểm tình trạng này, nhiều chuyên gia cho rằng từ kết quả thí điểm lần này, thành phố Hà Nội nên nghiên cứu và đưa vào áp dụng một loại vé điện tử liên thông duy nhất. Đây có thể là một tấm thẻ, hoặc một phần mềm chung có thể sử dụng để đi xe buýt, tàu điện hay bất cứ loại hình vận tải công cộng nào trên địa bàn Hà Nội. Và để làm được điều này, thành phố cần hợp chuẩn tất cả các công nghệ đang áp dụng trên mọi loại hình vận tải công cộng theo một thông số kỹ thuật chung để tránh lãng phí cũng như dàn trải đầu tư.

Theo ông Nguyễn Hoàng Hải, Giám đốc Trung tâm Quản lý và Điều hành giao thông đô thị Hà Nội, dự án thí điểm hệ thống thẻ vé điện tử trên tuyến buýt nhanh và mở rộng cho các tuyến buýt trợ giá trên địa bàn đã được thành phố thống nhất về mặt nguyên tắc và các đơn vị đang triển khai hoàn thiện những bước cuối cùng.“Việc triển khai thí điểm cung cấp và ứng dụng hệ thống thiết bị thẻ vé điện tử cho tuyến buýt nhanh sẽ thay thế cho loại hình vé thủ công, tốn chi phí in ấn và thời gian chờ đợi mua bán vé như hiện tại”.

Cũng theo lãnh đạo Trung tâm Quản lý và điều hành giao thông đô thị Hà Nội, trên cơ sở kết quả thí điểm, Hà Nội sẽ hoàn thiện quy trình nghiệp vụ, giải pháp công nghệ để triển khai và liên thông cho toàn loại hình vận tải khách công cộng trên địa bàn thành phố Hà Nội như: Xe buýt, buýt nhanh, đường sắt đô thị.

Vẫn biết, việc triển khai thẻ điện tử liên không thể hoàn thành trong một sớm một chiều, tuy nhiên nếu có thể đưa vé điện tử vào sử dụng trước khi các tuyến đường sắt đô thị hoàn thành và khai thác thương mại. Lúc này khi tàu điện đi vào hoạt động sẽ có ngay một lượng khách chuyển thẳng từ xe buýt sang bằng vé liên thông, điều này sẽ cực kỳ thuận tiện cho hành khách cũng như tạo điều kiện cho đường sắt đô thị sớm bắt nhịp với mạng lưới vận tải công cộng của Thủ đô.

Tuấn Dũng

Nguồn :