Tín hiệu mừng cho sân khấu cải lương

	Sân khấu cải lương chờ cơ hội để vực dậy
	Những ngày tháng cơ cực cuối đời của hai nghệ sỹ cải lương

Thêm một vở diễn mới

Thời gian này, sân khấu cải lương cả nước đang rộn ràng với Liên hoan sân khấu cải lương chuyên nghiệp toàn quốc được tổ chức tại Bạc Liêu. Liên hoan không chỉ mang đến niềm vui cho khán giả yêu cải lương, mà còn mở ra cơ hội học hỏi và giao lưu cho những người làm nghề. Một điều đáng ghi nhận tại liên hoan năm nay là con số “kỷ lục” các đội thi và vở diễn với 33 tác phẩm, đủ các thể loại dân gian, hài, tâm lí, xã hội, lịch sử- cách mạng. Ông Nguyễn Đăng Chương, Cục trưởng Cục NTBD, cho biết: “Trong lịch sử các cuộc thi liên hoan nghệ thuật, đặc biệt là nghệ thuật truyền thống, chưa có cuộc thi nào lại có nhiều đơn vị nghệ thuật và vở diễn tham dự như liên hoan năm nay. BTC không giới hạn đề tài từ lịch sử, dã sử đến chính kịch, hài kịch dân gian, tâm lý, xã hội với mong muốn truyền tải đến người xem những thông điệp của cuộc sống hôm nay”.

Vở cải lương “Vua Phật” sẽ được ra mắt khán giả vào 23, 24, 25/11 sắp tới tại Hà Nội

Những ngày đầu của liên hoan, hiệu ứng khán giả khá tốt khi số ghế trong khán phòng nhà hát gần như lấp đầy, có những đêm khán giả phải đứng để xem như vở “Mai Hắc Đế” của Nhà hát Cải lương Việt Nam. Vở diễn tái hiện nhân vật lịch sử Mai Thúc Loan từ nhỏ đến khi trở thành anh hùng dân tộc đánh đuổi quân xâm lược nhà Đường… Theo NSƯT Hoàng Văn Đạt - PGĐ Nhà hát Cải lương Việt Nam, hai vở diễn tham gia liên hoan lần này của nhà hát là vở “Mai Hắc Đế” và “Vua Thánh triều Lê” được khán giả và giới truyền thông ghi nhận, đánh giá cao đã chứng tỏ, sân khấu cải lương đang được quan tâm hơn. Đặc biệt, sắp tới, vào các ngày 23, 24 và 25/11, Nhà hát Cải lương Việt Nam sẽ cho ra mắt khán giả yêu sân khấu cải lương vở “Vua Phật” tại Trung tâm Nghệ thuật Âu Cơ (Hà Nội), đúng vào dịp kỷ niệm 707 năm ngày nhập niết bàn của vua Trần Nhân Tông 1/11 (âm lịch). Đây là vở cải lương do TS Bùi Hữu Dược, Vụ trưởng Vụ Phật giáo (Ban Tôn giáo Chính phủ) viết kịch bản; NSƯT Triệu Trung Kiên đạo diễn, với sự cố vấn của Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam.

Đạo diễn, NSƯT Triệu Trung Kiên chia sẻ: “Vở “Vua Phật” ra đời là một duyên may trong duyên đời, khi tình cờ chúng tôi gặp gỡ TS Bùi Hữu Dược, là tác giả của tác phẩm cùng tên. Trước đó, TS Bùi Hữu Dược đã xem và đánh giá rất cao vở cải lương “Mai Hắc Đế”. Từ đó ông đã mong muốn được đưa tác phẩm tâm huyết của mình lên sân khấu cải lương. Để thực hiện vở diễn này là một sự mạnh dạn và quyết tâm của anh em nghệ sĩ Nhà hát Cải lương Việt Nam trong việc thực hiện hoàn toàn bằng nguồn kinh phí từ xã hội hóa và vận động quyên góp không có nguồn đầu tư từ ngân sách nhà nước.

Dấu ấn chuyển giao thế hệ

TS. Bùi Hữu Dược chia sẻ, về ý nghĩa và sự hình thành vở diễn “Vua Phật”: Xuất phát từ việc học trò hiện nay không thích học môn lịch sử, ông đã viết câu chuyện Phật hoàng Trần Nhân Tông để cho thanh, thiếu niên dễ dàng tiếp cận với lịch sử Việt Nam. Câu chuyện đó đã có cơ duyên đến tay các nhà đạo diễn và các nghệ sỹ, từ một câu chuyện nhỏ, các đạo diễn đã dựng lên vở kịch “Vua Phật”. Thế giới có thái tử xuất gia thành Phật còn Việt Nam có vua xuất gia thành Phật. Khác với nhiều vị quân vương trong thời kỳ phong kiến Việt Nam, Trần Nhân Tông không chỉ là vị vua anh minh mà còn muốn qua đạo, tạo đời . Vở diễn với tư tưởng, tình cảm và tâm huyết của các nghệ sỹ đóng góp đã được ra đời, trải qua nhiều khó khăn và gian nan trong việc tạo dựng nhưng anh em đã quyết tâm đồng lòng để hoàn thiện vở diễn.

Để dàn dựng vở cải lương “Vua Phật”, Nhà hát Cải lương Việt Nam huy động 60 nghệ sĩ, diễn viên tham gia. Có thể nói, “Vua Phật” là một sự “thử sức” mới của Nhà hát Cải lương Việt Nam khi giao cho một ekip rất trẻ thực hiện, gồm các nghệ sĩ trẻ tài năng của nhà hát đảm nhiệm các vai diễn như nghệ sĩ Minh Hải (vai Trần Nhân Tông hồi I), Quang Khải (vai Trần Nhân Tông hồi II), Văn Đáng (vai Trần Anh Tông), Hoàng Tùng (vai Trần Thánh Tông)... cùng sự tham gia của các sinh viên trường Đại học Sân khấu Điện ảnh, các nhà sư Học viện Phật giáo Việt Nam... Trao đổi với PV, nghệ sĩ Minh Hải cho biết, ban đầu khi nhận vai anh hết sức lo lắng bởi tuổi đời còn quá trẻ nhưng lại được phân vào một vai diễn lớn, là một anh hùng có thật trong lịch sử, nên bản thân không biết làm thế nào để thể hiện cho đúng với nhân vật. Sau khi được sự động viên, chỉ bảo tận tình của đạo diễn, anh mới dám tự tin nhập vai. Theo nghệ sĩ Minh Hải, anh phải học thiền, ăn chay, đi lễ nhiều hơn để có thể diễn đúng thần thái của vua Trần Nhân Tông và cơ bản được đạo diễn và các nhà chuyên môn hài lòng. Minh Hải cũng chờ đợi vào sự đánh giá của khán giả sau khi vở công chiếu vào tuần tới.

Theo đạo diễn, NSƯT Triệu Trung Kiên, khi xây dựng vở diễn, đặc biệt khi xây dựng hình tượng nhân vật Phật hoàng Trần Nhân Tông, ê kíp đã tôn trọng tất cả những dữ kiện lịch sử mà tác phẩm “Vua Phật” đã thể hiện; chỉ được hư cấu một vài chi tiết rất nhỏ để hấp dẫn người xem và giúp người xem cảm nhận được đây là một tác phẩm nghệ thuật. Có thể gọi đây là một “bữa tiệc nghệ thuật chay” có sự phối hợp của các loại hình nghệ thuật cộng sinh như hội họa, múa, âm nhạc. “Chúng tôi rất mừng khi vở diễn chưa công diễn nhưng đã nhận được rất nhiều chia sẻ, quan tâm của khán giả tới vở diễn. Trước mắt, Nhà hát Cải lương Việt Nam chỉ mới công diễn ba đêm đầu tiên từ 23 – 25/11, tại Trung tâm Nghệ thuật Âu Cơ; sau đó sẽ được đem đi lưu diễn tại các địa phương trên cả nước. Đài Truyền hình Việt Nam cũng sẽ phối hợp với chúng tôi đưa vở diễn lên Nhà hát Truyền hình để khán giả cả nước đều có cơ hội được xem". – NSƯT Triệu Trung Kiên phấn khởi cho biết.

Nguyễn Hoài