Kỳ 1: Hàng chục năm sống chung với ô nhiễm

	Huyện Thạch Thất: Quyên góp hơn 4 tỉ đồng ủng hộ công tác phòng, chống dịch
	Huyện Thạch Thất nghiêm túc xử lý các hành vi không chấp hành biện pháp cách ly xã hội
	Hà Nội thành lập thêm khu cách ly tập trung tại huyện Thạch Thất

Xã Yên Bình không bình yên

Sau trận mưa lớn vào trung tuần tháng 5, con đường dẫn vào khu chăn nuôi lợn trên địa bàn xã Yên Bình, Thạch Thất trở nên lầy lội, khó đi. Phải khó khăn khi tránh những xe ô tô tải lớn chở lợn, chở thức ăn chăn nuôi, vượt qua quãng đường hơn 500m chi chít ổ voi, ổ gà… chúng tôi có mặt tại khu vực chăn nuôi gây ô nhiễm suốt hàng chục năm qua.

Xe chở lợn chuẩn bị đưa đi tới các lò mổ

Mặc dù mới qua một đêm mưa lớn nhưng không khí xung quanh khu vực “đặc quánh” mùi phân lợn. Nước thải đen ngòm bủa vây khắp nơi. Anh Nguyễn Văn Hoạt – cán bộ môi trường xã Thạch Hòa, dẫn chúng tôi đến khu vực hố chứa nước thải, phân lợn rộng cả trăm mét vuông của một trại chăn nuôi. Anh Hoạt cho biết: Nước thải, phân lợn từ trại lợn ra bể phốt rồi xuống bể lắng ra đến hố chứa phân. Phân khô dùng để bón cây. Nước thải, nước lắng thì tiếp tục chảy ra suối chạy qua thôn 10, 11 xã Thạch Hòa và chảy qua xã Bình Yên, xã Lại Thượng của Thạch Thất. Ảnh hưởng nghiêm trọng nhất là với hơn 1.000 người dân đang sống trên địa bàn thôn 10, 11 xã Thạch Hòa. Để chứng minh, anh hoạt tiếp tục dẫn chúng tôi tới một số hồ, suối xung quanh khu vực. Có thể thấy, chỗ nào nước cũng đen ngòm, mùi xú uế bốc lên nồng nặc.

Trong vai một người đi học tập mô hình chăn nuôi lợn, lội qua con đường ngắn ngập bùn, chúng tôi mới vào được sát trại nuôi lợn tiếp theo ngay gần đó. Tiếng lợn kêu chát chúa vang tại vùng quê yên bình, phá vỡ không gian tĩnh lặng như đúng cái tên của xã. Trước cửa trại, một xe ô tô tải lớn chở hàng chục chú lợn, mỗi con cỡ trên dưới 1 tạ đang chuẩn bị được xuất chuồng tới các lò mổ. Khoảng chục người trong trang trại đang kiểm đếm, cân và đưa những chú lợn đã được vỗ béo lên thùng ô tô. Một người mặc bộ áo mưa che kín người đứng cạnh xe ô tô dùng vòi nước phun tắm rửa ngay cho hàng chục chú lợn trên thùng xe, nước lênh láng chảy khắp đường làng, ao hồ, suối gần đó… Khi thấy phóng viên tiếp tục đi sâu vào bên trong, một thanh niên phanh ngực áo lộ dây chuyền to như ngón tay cái, lừng lững chặn đường nói: Yêu cầu anh đi ra ngoài ngay, đây là khu chăn nuôi, vào làm gì.

Người dân bức xúc

Như lời anh Hoạt, cán bộ môi trường xã Thạch Hòa, nói, ảnh hưởng nhiều nhất do trại chăn nuôi lợn gây ra là hơn 1.000 nhân khẩu đang sinh sống ở thôn 10, 11 của xã Thạch Hòa. Anh Hoạt dẫn chúng tôi tới khu vực hai thôn. Thấy chúng tôi nói là phóng viên muốn tìm hiểu về tình trạng ô nhiễm môi trường ở đây, nhiều người dân tỏ ra thờ ơ. Thậm chí còn nhìn với ánh mắt thiếu thiện cảm. Hỏi ra mới biết, tình trạng ô nhiễm môi trường diễn ra đã hàng chục năm nay. Cũng có một số phóng viên xuống tìm hiểu, viết tin, bài. Sau đó nhiều cuộc họp, nhiều văn bản từ cấp xã, huyện… với bao lời hứa hẹn nhưng “đâu vẫn vào đó”. Chính vì vậy, không ít người dân đã mất lòng tin. Họ đành chấp nhận sống chung với ô nhiễm.

Anh Nguyễn Văn Hoạt – cán bộ môi trường xã Thạch Hòa, chỉ cho phóng viên khu vực hố chứa nước thải, phân lợn của một trại chăn nuôi

Dự án xây dựng trường Đại học Quốc gia Hà Nội nằm gần khu vực các trại chăn nuôi lợn. Ông Vũ Văn Hà, bảo vệ Ban quản lý dự án xây dựng trường Đại học Quốc gia Hà Nội, cho biết: “Ngày trước, sông suối ở đây sạch sẽ, trẻ con vẫn thường tắm lội, nô đùa hàng ngay. Hơn 10 năm nay, từ khi những trại lợn đi vào hoạt động, kênh mương, sông suối đã ô nhiễm trầm trọng. Ngoài việc bốc mùi xú uế, nước thải còn ngấm xuống tầng nước ngầm ảnh hưởng đến nguồn nước giếng khoan của người dân.

Có gia đình còn phải bỏ đi nơi khác sinh sống vì không chịu được ô nhiễm.Ban quản lý dự án và chính quyền địa phương đã nhiều lần kiến nghị tới các cơ quan có thẩm quyền để xem xét, giải quyết nhưng đến nay vẫn chưa giải quyết dứt điểm”. Chia sẻ với phóng viên, ông Nguyễn Văn Cường – nguyên trưởng thôn 10, đại biểu Hội đồng nhân dân xã liên tục 10 năm nay, cho biết: Bên cạnh việc ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng nguồn nước sinh hoạt thì 17 héc ta lúa ở thôn hiện đã không thể canh tác được nữa do ô nhiễm từ các trại chăn nuôi lợn. Chúng tôi đã kiến nghị suốt nhiều năm qua nhưng tình trạng ô nhiễm vẫn chưa được xử lý dứt điểm…

Qua tìm hiểu, tháng 3/2019, Trung tâm phát triển Đại học Quốc gia Hà Nội đã có văn bản gửi Ủy ban nhân dân huyện Thạch Thất đề nghị Trung đoàn 916 (Quân chủng Phòng không – Không quân) phối hợp giải quyết tình trạng ô nhiễm môi trường. Trong đó nêu rõ việc phát hiện xác lợn chết trôi nổi có mùi hôi thối trên dòng suối tại khu vực đơn vị quản lý giáp ranh dự án đầu tư xây dựng Đại học Quốc gia Hà Nội gây ảnh hưởng đến môi trường nước và không khí. Đặc biệt vào thời điểm trên toàn quốc đang có dịch tả lợn châu Phi.

Ủy ban nhân dân huyện Thạch Thất đã đề nghị Trung đoàn 916 kiểm tra, rà soát và có biện pháp nhắc nhở, xử lý nghiêm khắc đối với các hộ chăn nuôi trong đất đơn vị có lợn chết vứt xuống suối gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến khu dự án Đại học Quốc gia Hà Nội. Yêu cầu các hộ chăn nuôi xử lý tiêu hủy xác lợn chết, không vứt xác lợn chết ra ngoài làm ảnh hưởng đến môi trường xung quanh. Đồng thời thực hiện quy trình khử trùng chuồng trại, chăn nuôi đảm bảo quy trình và an toàn phòng dịch theo quy định. Bên cạnh đó, thực hiện văn bản của Ủy ban nhân dân huyện về việc thanh lý, chấm dứt hợp đồng liên kết chăn nuôi trong khuôn viên đơn vị quản lý…

H.Duy

(Còn nữa)