Hướng tới thị trường tài chính hiện đại, minh bạch, bền vững

Tại Hội nghị tổng kết ngành Tài chính năm 2021, Bộ Tài chính đã đưa ra các giải pháp phát triển thị trường vốn trong giai đoạn tiếp theo. Theo đó, các chiến lược trong thời gian tới sẽ gắn với cơ cấu lại thị trường, khơi thông và phát huy tiềm lực của thị trường, đáp ứng nguồn lực cho phát triển kinh tế, đẩy mạnh hiện đại hóa, phát triển nền tảng tài chính số...

Thứ nhất, là hoàn thiện công tác tổ chức thị trường. Đối với thị trường cổ phiếu, nâng cao chất lượng hàng hóa, thúc đẩy cổ phần hóa, thoái vốn doanh nghiệp nhà nước gắn với niêm yết trên thị trường chứng khoán (TTCK); tăng cường kiểm tra, giám sát, tránh hiện tượng thao túng, làm giá; phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) theo hướng bền vững để trở thành kênh huy động vốn quan trọng cho các doanh nghiệp, trong đó tập trung phát triển thị trường thứ cấp minh bạch, khuyến khích áp dụng xếp hạng tín nhiệm khi phát hành trái phiếu, xây dựng chuẩn mực thị trường, tách bạch rõ giữa trái phiếu phát hành ra công chúng và phát hành riêng lẻ;

Thúc đẩy phát triển TTCK phái sinh phù hợp với nhu cầu và mức độ phát triển của thị trường; phát triển thị trường trái phiếu Chính phủ trở thành thị trường chuẩn trên thị trường tài chính đáp ứng nhu cầu huy động vốn cho ngân sách nhà nước (NSNN) và tái cơ cấu danh mục nợ thị trường cổ phiếu (TPCP) để tái cơ cấu ngân sách và nợ công theo hướng an toàn, bền vững; tập trung triển khai các giải pháp hoàn thiện đồng bộ hạ tầng công nghệ thông tin cho TTCK đảm bảo TTCK hoạt động thông suốt, hiệu quả.

(Ảnh minh họa)

Thứ hai, phát triển nguồn cung trên thị trường trái phiếu, trọng tâm là thị trường TPCP làm nền tảng cho phát triển thị trường, thúc đẩy thị trường TPDN. Đối với thị trường TPCP: Để đảm bảo huy động vốn cho ngân sách triển khai kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và cho chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục đẩy mạnh việc phát hành TPCP để huy động vốn cho ngân sách nhà nước, đồng thời nghiên cứu, đa dạng sản phẩm phát hành, xây dựng phương án phát hành công cụ nợ của Chính phủ tại thị trường trong nước; thiết lập đường cong lãi suất chuẩn trên thị trường tài chính với đầy đủ các kỳ hạn. Nghiên cứu khả năng phát hành các sản phẩm trái phiếu mới phù hợp với sự phát triển của thị trường và nhu cầu của nhà đầu tư;

Đối với thị trường TPDN, khuyến khích các doanh nghiệp đa dạng hóa các loại hình trái phiếu phù hợp với nhu cầu huy động vốn; thúc đẩy việc chào bán trái phiếu ra công chúng; xây dựng quy chuẩn phát hành trái phiếu xanh để vừa tạo kênh huy động vốn cho các doanh nghiệp vừa thu hút thêm các nhà đầu tư; Phát triển các sản phẩm trái phiếu doanh nghiệp dự án PPP, trái phiếu dự án để thúc đẩy thị trường vốn cho phát triển cơ sở hạ tầng.

Thứ ba, hoàn thiện cơ sở hạ tầng, dịch vụ thị trường và tăng cường minh bạch, hiệu quả hoạt động thị trường, triển khai thị trường giao dịch TPDN riêng lẻ cho các nhà đầu tư cá nhân chuyên nghiệp tại Sở Giao dịch chứng khoán (GDCK) và nâng cấp chuyên trang thông tin về TPDN. Bên cạnh đó, tiếp tục hoàn thiện, nâng cấp cơ sở hạ tầng thị trường thứ cấp TPDN phát hành ra công chúng để thúc đẩy các doanh nghiệp phát hành trái phiếu ra công chúng và niêm yết, giao dịch trên thị trường chứng khoán.

Thứ tư, tích cực triển khai công tác tái cấu trúc thị trường chứng khoán theo 4 trụ cột là tăng chất lượng của các công ty chứng khoán và công ty quản lý quỹ, tăng cơ sở nhà đầu tư, tăng hàng hóa chất lượng cho thị trường và cơ cấu lại tổ chức thị trường. Theo đó, sắp xếp, tái cấu trúc hoạt động của Sở GDCK và Trung tâm Lưu ký chứng khoán theo quy định của Luật Chứng khoán 2019 theo hướng chuyên môn hóa để nâng cao hiệu quả hoạt động, tiết giảm chi phí xã hội. Khuyến khích các công ty chứng khoán mở rộng quy mô hoạt động, nâng cao năng lực tài chính, đa dạng và tăng cường hiệu quả dịch vụ. Nâng cao chất lượng dịch vụ xếp hạng tín nhiệm, xây dựng thói quen sử dụng kết quả xếp hạng tín nhiệm khi phát hành, đầu tư TPDN. Nghiên cứu, đề xuất khả năng triển khai hoạt động của tổ chức cung cấp dịch vụ định giá trái phiếu để tăng tính chuyên nghiệp cho thị trường TPDN.

Thứ năm, phát triển nhà đầu tư. Thúc đẩy việc hình thành và hoạt động của các định chế đầu tư chuyên nghiệp và nhà đầu tư chuyên nghiệp, ưu tiên phát triển nhà đầu tư dài hạn như các quỹ hưu trí tự nguyện, các loại hình quỹ đầu tư, doanh nghiệp bảo hiểm...; đồng thời tăng cường đào tạo, phát triển nhà đầu tư cá nhân có đầy đủ kiến thức khi tham gia thị trường. Khuyến khích sự tham gia dài hạn của nhà đầu tư nước ngoài thông qua các chính sách về thuế, phí, quản lý ngoại hối; thu hút các nhà đầu tư tổ chức trong nước và quốc tế có nhu cầu đầu tư các sản phẩm tài chính bền vững.

Thứ sáu, phát triển thị trường vốn xanh và thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong hoạt động của thị trường thông qua việc phát triển thị trường trái phiếu xanh để huy động vốn cho mục tiêu phát triển kinh tế bền vững; triển khai chỉ số xanh tại Sở giao dịch chứng khoán; khuyến khích các tổ chức cung cấp dịch vụ trên thị trường chứng khoán triển khai ứng dụng fintech, phù hợp với nhu cầu của nhà đầu tư và sự phát triển của thị trường.

Thứ bảy, tăng cường và chủ động hội nhập quốc tế, tiếp tục phối hợp với các tổ chức quốc tế về nâng hạng thị trường trong khuôn khổ chương trình phát triển thị trường vốn để trao đổi và đề xuất các giải pháp phù hợp nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam.

Thứ tám, tăng cường công tác giám sát, thanh tra, kiểm tra. Nâng cao hiệu quả quản lý giám sát, cưỡng chế thực thi để kịp thời phát hiện và hạn chế rủi ro tiềm ẩn trên TTCK. Theo đó, công tác thanh, kiểm tra hoạt động của công ty đại chúng, công ty không đại chúng khi huy động vốn, công tác thanh, kiểm tra đối với hoạt động của TTCK sẽ được tăng cường và triển khai quyết liệt nhằm phát triển TTCK theo hướng an toàn, công khai, minh bạch. Tăng cường giám sát, kiểm tra tình hình phát hành, cung cấp dịch vụ về TPDN riêng lẻ đối với các doanh nghiệp bất động sản, doanh nghiệp có khối lượng phát hành lớn, lãi suất cao, các doanh nghiệp có kết quả kinh doanh thua lỗ, các doanh nghiệp phát hành không có tài sản đảm bảo... Giám sát hoạt động đầu tư, cung cấp dịch vụ của các công ty chứng khoán trên thị trường TPDN. Phối hợp với NHNN giám sát hoạt động đầu tư của các tổ chức tín dụng khi Thông tư số 16/2021/TT-NHNN có hiệu lực.

Thứ chín, để hoàn thành nhiệm vụ huy động vốn cho ngân sách nhà nước, các Bộ, ngành, địa phương cần thực hiện các giải pháp đẩy nhanh tiến độ phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công, rà soát, lập kế hoạch các dự án triển khai khả thi để sử dụng nguồn vốn đầu tư công hiệu quả. Đồng thời tiếp tục phối hợp chặt chẽ trong công tác điều hành và quản lý giám sát thị trường trái phiếu với thị trường tiền tệ, tín dụng ngân hàng giữa Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Xây dựng, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Công an và các Bộ, ngành có liên quan.

Bảo Thoa