Độc đáo thành cổ 200 năm tại Sơn Tây

(LĐTĐ) Nằm giữa trung tâm thị xã, Thành cổ Sơn Tây là một công trình kiến trúc quân sự cổ độc đáo bậc nhất Việt Nam được xây dựng vào năm 1822. Năm 2022, tròn 200 năm Thành cổ Sơn Tây được xây dựng. Thị xã Sơn Tây đã xây dựng và triển khai nhiều hoạt động nhằm phát huy giá trị di tích Thành cổ gắn với năm du lịch Sơn Tây - xứ Đoài 2022.
“Đánh thức”... tiềm năng, nâng tầm du lịch Chuyện xây dựng nếp sống văn hóa mới nơi 'Tổ dân phố kiểu mẫu' ở Sơn Tây Phát triển nền du lịch xanh, gắn kết di sản ở Thủ đô Lên Sơn Tây ngắm Sâm Bố Chính bung hoa giữa mùa Xuân bình yên

Công trình độc đáo

Với lối kiến trúc độc đáo, được xây dựng hoàn toàn bằng đá ong có một không hai ở Việt Nam, Thành cổ Sơn Tây được vua Minh Mạng xây dựng vào năm 1822 và là một trong những khu căn cứ quân sự quan trọng, bảo vệ kinh thành Thăng Long xưa.

Đây cũng là di tích văn hóa, lịch sử đại diện cho mô hình thành lũy Việt Nam thời kỳ chống giặc ngoại xâm. Trong khoảng thập kỷ 70 - 80 của thế kỷ 19, nơi đây là một trung tâm phòng bị kháng chiến chống Pháp của quan lại triều đình nhà Nguyễn giữa hai cuộc xâm lược Bắc kỳ lần thứ nhất (1872) và lần thứ hai (1883) của Pháp.

Theo tìm hiểu, thành được xây dựng có hình tứ giác, xung quanh có hào nước bao bọc với chiều dài 1.795m, chiều rộng của hào từ 25-30m có độ sâu 2-3m, đi qua hào nước là bức tường thành bằng đá ong.

Thành cổ Sơn Tây có 4 cổng quay ra các hướng Bắc, Nam, Tây, Đông, mỗi cổng có hình tứ giác, có mặt cắt hình thang. Hai cổng chính là cổng Bắc hướng ra phố Lê Lợi (nơi đặt trụ sở Ủy ban nhân dân thị xã Sơn Tây) và cổng Nam nhìn ra phố Quang Trung.

Phía trên mỗi cổng đều có lầu canh (vọng lâu) và chỉ có duy nhất một lối ra vào. Phía ngoài có đắp Dương mã thành (mang cá) hình chóp nón chắn phía ngoài của thành. Bề mặt thành có nhiều lỗ phía trên để quân lính nấp từ trong bắn súng ra ngoài.

Độc đáo thành cổ 200 năm tại Sơn Tây
Thành cổ trở thành một điểm tham quan thú vị tại thị xã Sơn Tây. (Ảnh: Phan Thanh)

Ngày trước, cả 4 cổng thành đều bắc qua hào nước, tuy nhiên ngày nay chỉ còn cổng Bắc và Nam được bắc qua hào nước.

Bên trong Thành Sơn Tây có nhiều công trình được xây dựng cùng thời như: Cột cờ (Kỳ đài-cao 18m được xây trên một bệ lớn bằng đá ong), Điện kính thiên (Vọng cung), Dinh tổng đốc, Bố chính, Án sát, Đề đốc, Kho tiền, nhà chứa vũ khí, kho lương thực, hai ao sen (còn gọi là giếng Tả và giếng Hữu) phía trước khu nghi lễ.

Vọng cung là nơi dành cho vua nghỉ lại khi có những chuyến vi hành qua đây hoặc vào các ngày lễ, khánh tiết, các quan quanh vùng vào chúc mừng, bái vọng nhà vua từ xa. Điện ở nơi đây từng là tòa nhà 5 gian hai chái, tám mái chồng diêm, nằm khoảng chính giữa thành, là nơi làm việc của các quan.

Theo tài liệu còn lưu giữ lại, để xây dựng Thành cổ Sơn Tây, vua Minh Mạng đã điều 2.000 quân tinh nhuệ xây dựng. Các loại vật liệu chủ yếu để xây dựng chủ yếu là đá ong, được khai thác ngay tại vùng đất Sơn Tây - xứ Đoài.

Thành cổ Sơn Tây từng là nơi đặt cơ quan hành chính của một vùng xứ Đoài rộng lớn, bao gồm gần 1/2 diện tích của tỉnh Hà Tây cũ, tỉnh Vĩnh Phúc, một phần tỉnh Phú Thọ, huyện Sơn Dương của Tuyên Quang.

Cùng với Thành Bắc Ninh, đây được coi là 2 “gọng kìm” lợi hại để bảo vệ Thành Hà Nội trước nguy cơ tấn công của thực dân Pháp. Bên cạnh đó Thành cổ Sơn Tây còn là biểu tượng cho truyền thống đấu tranh anh dũng của nhân dân Sơn Tây.

Hưởng ứng chiếu Cần Vương của Vua Hàm Nghi hiệu triệu, nơi đây đã diễn ra các cuộc chiến đấu ác liệt, quả cảm, anh dũng của nghĩa quân chống lại sự tấn công của giặc Pháp.

Năm 1946, tại Vọng cung đã diễn ra cuộc họp của Hội đồng Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ cộng hoà để quyết định các vấn đề quan trọng, mở đầu cho những thắng lợi của cuộc kháng chiến trường kỳ 9 năm kháng chiến chống thực dân Pháp.

Với những giá trị văn hóa - lịch sử của mình, năm 1994, Thành cổ Sơn Tây được Bộ Văn hóa -Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận là Di tích lịch sử Kiến trúc quốc gia.

Bảo tồn và phát huy những giá trị lịch sử

Trải qua 200 năm tồn tại cùng những thăng trầm, biến cố lịch sử, nhiều công trình của thành đã bị phá huỷ. Nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di tích Thành cổ Sơn Tây, nhiều dự án tu bổ, khôi phục lại các công trình của thành đã được triển khai.

Dựa vào các tư liệu cổ, các công trình đã được dựng lại trên nền cũ. Ngoài ra, tại đây còn có khu trưng bày 2 máy bay Mic21 từ Trung đoàn Sao Đỏ và 1 máy bay Mic8 từ Trung đoàn 916 là những kỷ vật lưu lại sau kháng chiến, góp phần tăng giá trị cảnh quan của khu di tích, nhắc nhở trong tâm thức mỗi người niềm tự hào thiêng liêng về truyền thống văn hóa và lịch sử đấu tranh hào hùng của dân tộc.

Từ lâu, Thành cổ đã trở thành địa điểm tham quan, thư giãn của người dân cũng như du khách thập phương mỗi khi tới thăm Sơn Tây, mảnh đất xứ Đoài nghìn năm văn hiến.

Được ví như lá phổi xanh giữa lòng đô thị, tòa thành được ôm trùm bởi nhiều cây đại thụ lâu năm cùng với thảm thực vật phong phú như: xà cừ, cơm nguội, gạo, bồ kết, phượng vĩ, bằng lăng, dây leo…

Những cây cổ thụ hàng trăm năm tuổi như những nhân chứng của lịch sử vẫn đang tiếp tục tỏa bóng, dõi theo sự tồn tại và nhịp sống nơi đây. Những bộ rễ sần sùi vươn dài ôm trọn lấy những bức tường rêu phong, những cổng thành tạo một nét đẹp thâm trầm, cổ kính.

Với diện tích 16ha cùng một thảm thực vật phong phú, Thành cổ Sơn Tây được coi như một lá phổi khổng lồ điều tiết không khí trong lành cho cả khu vực nội thị. Đây là một lợi thế mà thiên nhiên đã ban tặng cho khu di tích và chính cái nền xanh ngút ngàn đó đã tôn thêm giá trị về cảnh quan, tạo sức hút cho du khách mỗi dịp ghé thăm.

Cùng với những danh lam, thắng cảnh nổi tiếng khác như: Làng cổ ở Đường Lâm, đền Và, chùa Mía…, Thành cổ Sơn Tây đã trở thành địa chỉ thú vị cho những người yêu thích khám phá lịch sử, là điểm tham quan hấp dẫn cho các gia đình vào mỗi dịp cuối tuần bởi vẻ đẹp cổ kính, rêu phong và không gian bình yên nơi đây.

Độc đáo thành cổ 200 năm tại Sơn Tây
Ven Thành cổ Sơn Tây, người dân tổ chức nhiều hoạt động để đón chào năm mới. (Ảnh: Đinh Luyện)

Với những giá trị lịch sử, văn hóa quý báu, việc bảo tồn và phát huy các giá trị của di tích Thành cổ Sơn Tây là hết sức cấp thiết và nhiều ý nghĩa. Nhằm phát huy lợi thế của di tích Thành cổ Sơn Tây, thị xã Sơn Tây đã triển khai Đề án xây dựng tuyến phố đi bộ xung quanh hào Thành cổ Sơn Tây, thí điểm đoạn từ cổng cũ trụ sở Ủy ban nhân dân thị xã (phố Phó Đức Chính) đến cầu Cửa Tiền (ngã 3 Quang Trung - Nguyễn Thái Học).

Theo đó tổng chiều dài tuyến phố đi bộ dự kiến 820m, tổng diện tích dự kiến sử dụng 34.550m2 nhằm phục vụ nhu cầu sinh hoạt văn hóa và vui chơi giải trí của nhân dân địa phương và du khách tham quan vào dịp cuối tuần.

Phạm vi hoạt động của phố đi bộ gồm: đường Phó Đức Chính, Phan Chu Trinh (gồm cả vỉa hè bên phía hào thành cổ), đường dạo phía ngoài cửa Thành cổ Sơn Tây, vườn hoa trung tâm, 1/2 quảng trường khu vực trung tâm văn hóa, sân trước khu vực trung tâm văn hóa và quảng trường sân vận động thị xã.

Giữa không gian thoáng đãng của thành cổ, du khách sẽ được đắm chìm trong những hoạt động nghệ thuật đương đại cùng các hoạt động thể thao, giải trí đường phố,thưởng thức văn hóa ẩm thực hấp dẫn mang đậm hương vị truyền thống địa phương…

Qua đó không chỉ góp phần phát huy tiềm năng, giá trị của di tích Thành cổ Sơn Tây mà còn xây dựng và duy trì không gian mang tính cộng đồng với âm hưởng hiện đại, nhộn nhịp, sống động, đáp ứng các nhu cầu sinh hoạt văn hóa và vui chơi giải trí của nhân dân địa phương và du khách tham quan vào dịp cuối tuần; thúc đẩy phát triển hoạt động thương mại, dịch vụ, du lịch của địa phương ngày càng phát triển.

Phan Thanh

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Việc làm thêm giờ ảnh hưởng rất lớn đến việc chăm sóc trẻ em trong gia đình công nhân di cư

Việc làm thêm giờ ảnh hưởng rất lớn đến việc chăm sóc trẻ em trong gia đình công nhân di cư

(LĐTĐ) Ngày 27/5, Tổng Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Việt Nam tổ chức Hội thảo các giải pháp đảm bảo sức khỏe và an toàn vệ sinh lao động cho người ...
Điều lệ Công đoàn Việt Nam là kim chỉ nam, định hướng các hoạt động của tổ chức Công đoàn Thủ đô

Điều lệ Công đoàn Việt Nam là kim chỉ nam, định hướng các hoạt động của tổ chức Công đoàn Thủ đô

(LĐTĐ) Chiều 27/5, Tổng Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Việt Nam đã tổ chức khảo sát, đánh giá tình hình thi hành điều lệ Công đoàn Việt Nam khóa XII tại ...
Vietnam Airlines dành tặng món quà đặc biệt cho hành khách nhân kỷ niệm 27 năm thành lập

Vietnam Airlines dành tặng món quà đặc biệt cho hành khách nhân kỷ niệm 27 năm thành lập

(LĐTĐ) Sáng ngày 27/5, Vietnam Airlines (VNA) đã tổ chức chuyến bay đặc biệt mang số hiệu VN275 khởi hành lúc 10h sáng từ Thủ đô Hà Nội đến thành phố ...
Tuần phim ASEAN 2022: Chiếu miễn phí 7 phim điện ảnh đặc sắc

Tuần phim ASEAN 2022: Chiếu miễn phí 7 phim điện ảnh đặc sắc

(LĐTĐ) Tuần phim ASEAN 2022 tại Việt Nam do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức từ ngày ...
Công đoàn nỗ lực đẩy lùi tai nạn lao động

Công đoàn nỗ lực đẩy lùi tai nạn lao động

(LĐTĐ) Lãnh đạo Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) thành phố Hà Nội cho rằng, để đạt được mục tiêu là hạn chế tới mức thấp nhất các vụ tai nạn lao ...
Cần rà soát, bổ sung để tránh bỏ sót hành vi bạo lực gia đình

Cần rà soát, bổ sung để tránh bỏ sót hành vi bạo lực gia đình

(LĐTĐ) Chiều 27/5, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 3, Quốc hội đã nghe trình bày Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Phòng, chống bạo lực ...
Công đoàn Viên chức thành phố Hà Nội: Trang bị nghiệp vụ công tác tài chính cho cán bộ công đoàn

Công đoàn Viên chức thành phố Hà Nội: Trang bị nghiệp vụ công tác tài chính cho cán bộ công đoàn

(LĐTĐ) Công đoàn Viên chức thành phố Hà Nội vừa phối hợp với Trường Trung cấp Nghiệp vụ và Dạy nghề Công đoàn Hà Nội tổ chức lớp tập huấn nghiệp ...

Tin khác

Phụ nữ Tây Hồ bàn giao mái ấm tình thương cho hội viên phụ nữ khuyết tật

Phụ nữ Tây Hồ bàn giao mái ấm tình thương cho hội viên phụ nữ khuyết tật

(LĐTĐ) Nhân Ngày Người khuyết tật Việt Nam và hướng tới kỷ niệm Ngày Gia đình Việt Nam, Hội Liên hiệp Phụ nữ quận Tây Hồ hỗ trợ kinh phí xây sửa mái ấm tình thương cho hội viên Công Thị Mai, phụ nữ khuyết tật, hoàn cảnh khó khăn hiện đang sinh sống tại phường Phú Thượng.
Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo đảm an toàn

Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo đảm an toàn

(LĐTĐ) Với sự chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo Công an thành phố Hà Nội, các đơn vị chức năng không chỉ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ đảm bảo an toàn tuyệt đối cho kỳ SEA Games 31, mà còn góp phần tạo hình ảnh thân thiện cho các đoàn, đại biểu, khách mời và du khách khi đến Thủ đô.
Người dân Hà Nội đổ ra đường mừng U23 Việt Nam vô địch SEA Games 31

Người dân Hà Nội đổ ra đường mừng U23 Việt Nam vô địch SEA Games 31

(LĐTĐ) Ngay sau chiến thắng lịch sử của U23 Việt Nam trước U23 Thái Lan, hàng ngàn cổ động viên Hà Nội đã đổ ra đường "đi bão" để ăn mừng chiến thắng của những chiến binh "sao vàng".
Đảm bảo đảm tuyệt đối an ninh trước, trong và sau trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31

Đảm bảo đảm tuyệt đối an ninh trước, trong và sau trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31

(LĐTĐ) Nhằm đảm bảo an ninh trật tự phục vụ đêm chung kết bóng đá nam giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan tại SEA Games 31, chiều 22/5, Công an Thành phố đã triển khai 100% cán bộ, chiến sĩ phân luồng tuyến để hạn chế ùn tắc, tổ chức chống đua xe, lạng lách đánh võng, bảo đảm tuyệt đối an ninh an toàn trước, trong và sau trận đấu trên các tuyến đường.
“Hanoi City Tour” đem lại trải nghiệm thú vị cho phóng viên quốc tế SEA Games 31

“Hanoi City Tour” đem lại trải nghiệm thú vị cho phóng viên quốc tế SEA Games 31

(LĐTĐ) Những ngày qua, dịch vụ xe buýt du lịch hai tầng “Hanoi City Tour” đã thu hút đông đảo sự chú ý của các đại biểu, vận động viên, huấn luyện viên, đặc biệt là phóng viên các nước tham dự SEA Games 31.
Đặc sắc đồ thủ công mỹ nghệ tại Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội 2022

Đặc sắc đồ thủ công mỹ nghệ tại Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội 2022

(LĐTĐ) Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022 do Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại, Du lịch thành phố Hà Nội (HPA) chủ trì tổ chức, nhân sự kiện Việt Nam đăng cai tổ chức SEA Games 31. Qua đó, quảng bá hình ảnh Thủ đô Hà Nội - điểm đến an toàn, thân thiện, chất lượng, hấp dẫn nói chung và các giá trị ẩm thực, làng nghề đặc sắc nói riêng.
Hà Nội trong những ngày SEA Games 31: Niềm tin vào tương lai!

Hà Nội trong những ngày SEA Games 31: Niềm tin vào tương lai!

(LĐTĐ) Ngày giữa tháng 5, tôi lang thang trên phố phường Hà Nội, bất giác lòng thấy bâng khuâng, rạo rực sau khi nghe bài hát “Hà Nội đó niềm tin yêu hy vọng, của núi sông hôm nay và mai sau/Chân ta bước lòng ung dung tự hào…”! SEA Games 31 đã đi vào những ngày sôi nổi nhất. Dường như màu cờ Tổ quốc hiện diện ở bất cứ nơi đâu, trên vai người chiến thắng, rực đỏ trên khán đài, lung linh trong mắt vạn người mỗi khi cùng cất lên bài Quốc ca hùng tráng...
Những điểm du lịch Hà Nội phục vụ du khách dự SEA Games 31

Những điểm du lịch Hà Nội phục vụ du khách dự SEA Games 31

(LĐTĐ) Các di tích, danh thắng, bảo tàng nổi tiếng ở Thủ đô Hà Nội sẵn sàng chào đón du khách trong nước và quốc tế cùng các vận động viên, huấn luyện viên tham dự SEA Games 31 đến tham quan. Tại những điểm đến này, du khách sẽ được tìm hiểu những giá trị lịch sử, nét văn hóa truyền thống của Việt Nam, nét đẹp của Hà Nội - Thủ đô nghìn năm văn hiến.
Sôi động Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội 2022

Sôi động Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội 2022

(LĐTĐ) Tối 20/5, tại phố Lê Quang Đạo, quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại, Du lịch thành phố Hà Nội (HPA) tổ chức khai mạc Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội 2022.
Tối nay (20/5) khai mạc Lễ hội  Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022

Tối nay (20/5) khai mạc Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022

(LĐTĐ) Tối nay (20/5), tại phố Lễ Quang Đạo, quận Nam Từ Liêm, sẽ diễn ra lễ khai mạc Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022.
Xem thêm
Phiên bản di động