Cho phép học sinh sử dụng điện thoại trong lớp học: Đừng để lợi bất cập hại

Nhiều ý kiến trái chiều

Giữa tháng 9/2020, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tư số 32/2020/TT-BGDĐT ban hành Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học. Thông tư này có hiệu lực kể từ ngày 1/11/2020 và thay thế Thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT ngày 28/3/2011 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học.

Học sinh sẽ được sử dụng điện thoại di động khi đang học tập trên lớp nếu phục vụ cho việc học tập và được giáo viên cho phép. Ảnh minh họa: P.T

Một trong những thay đổi đáng chú ý trong Thông tư liên quan đến quy định sử dụng điện thoại trong giờ học. Cụ thể, nếu Điều lệ ban hành kèm Thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT quy định một trong những hành vi học sinh không được làm là “sử dụng điện thoại di động hoặc máy nghe nhạc trong giờ học”, thì nội dung này được thay đổi tại Điều lệ ban hành kèm theo Thông tư số 32/2020/TT-BGDĐT là “sử dụng điện thoại di động, các thiết bị khác khi đang học tập trên lớp không phục vụ cho việc học tập và không được giáo viên cho phép”. Như vậy, học sinh sẽ được sử dụng điện thoại di động khi đang học tập trên lớp nếu phục vụ cho việc học tập và được giáo viên cho phép.

Ngay lập tức, quy định này đã gây ra những ý kiến trái chiều. Theo đó, một phần đánh giá là hợp lý với yêu cầu đổi mới giáo dục, những cũng không ít người cho rằng, quy định này tích cực nhưng chưa phù hợp với nhận thức của học sinh.

Là phụ huynh của 2 học sinh, anh Bùi Văn Kỹ (phường Đức Diễn, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội) chia sẻ: “Tôi không phủ nhận những giá trị mà thiết bị công nghệ thông minh mang lại trong thời đại công nghệ số nhưng nó chỉ phù hợp với từng lứa tuổi. Trên mạng xã hội còn đầy rẫy những tệ nạn chưa thể kiểm soát. Cấp học Trung học cơ sở và Trung học phổ thông là độ tuổi các con tò mò tìm hiểu về cuộc sống, nhu cầu sinh lý. Liệu có bao nhiêu phần trăm học sinh sử dụng các thiết bị công nghệ cho việc học sau giờ học bắt buộc và trong giờ học bắt buộc, có bao nhiêu phần trăm các con học thực sự?”.

Đồng quan điểm, chị Nguyễn Thị Lê Quỳnh (phường Đội Cấn, quận Ba Đình, Hà Nội) cho rằng: Các em học sinh thường rất hào hứng, thậm chí rất dễ “nghiện” điện thoại. Do đó, nếu không kiểm soát tốt sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy. Trong giờ học, những vấn đề chưa biết, chưa hiểu, thay vì tập trung suy nghĩ thì các em lập tức tra cứu thông tin trên mạng. Điều này vô tình khiến các em trở nên thụ động và lười tư duy. Hay thay vì tập trung nghe cô giảng bài thì các em lại sử dụng điện thoại để nhắn tin, nói chuyện với nhau và không phải lúc nào giáo viên cũng có thể kiểm soát tốt việc này. Đó còn chưa kể đến việc những em học sinh có hoàn cảnh khó khăn, nhà nghèo không được mua điện thoại thông minh sẽ cảm thấy mặc cảm, tự ti với bạn bè của mình.

Trách nhiệm từ 3 phía

Chia sẻ quan điểm về vấn đề này, Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm (Chủ tịch Hội đồng Giáo dục Trường Trung học phổ thông Đinh Tiên Hoàng, quận Ba Đình, Hà Nội) cho biết: Sự đổi mới phương pháp giáo dục hiện nay khiến học sinh không phải chỉ cần nghe thầy giảng, mà còn phải kiến tạo nên kiến thức để nhận thức. Do đó, các em được quyền đi tìm những nguồn tư liệu và không có nguồn nào nhanh chóng, phong phú bằng Internet. Điện thoại di động là một công cụ giúp học sinh có điều kiện học tốt hơn, vì vậy không nên cấm học sinh sử dụng điện thoại.Tuy nhiên, bài toán đặt ra ở đây là làm thế nào để việc sử dụng điện thoại trong trường học được đúng mục đích là giúp cho việc học tập của học sinh chứ không phải để chiều học sinh, để học sinh dùng điện thoại và muốn làm gì thì làm. Hai khái niệm phải tách biệt.

“Để làm được điều này, trước hết, chúng ta cần giáo dục để học sinh tự nhận thức ra việc phải sử dụng điện thoại cho mục đích học tập. Theo đó, các nhà trường nên tổ chức hội thảo cho học sinh được nói hết những suy nghĩ của mình về việc được sử dụng điện thoại hiện nay, những mặt tích cực cũng như tiêu cực và đặt ra bài toán cho học sinh tự giải là làm thế nào để giảm đi được những hạn chế trong sử dụng điện thoại. Ngoài ra, chúng ta cũng phải tạo điều kiện để giúp thầy cô giáo có đủ năng lực và làm chủ được việc sử dụng công nghệ thông tin. Đối với những thầy cô giáo chưa nắm công nghệ thì nhà trường cần hướng dẫn, đào tạo để thầy cô làm chủ được công nghệ. Có như vậy mới hướng dẫn được học sinh. Song song với đó, thầy cô giáo phải có năng lực sư phạm, biết cách tổ chức lớp học trong những giờ cho phép học sinh sử dụng điện thoại di động. Trên cơ sở tạo điều kiện để giáo viên làm tốt thì giáo viên sẽ sáng tạo ra những cách dạy, cách quản lý mới” - Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm chia sẻ.

Cũng theo Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm, phụ huynh nên tạo điều kiện cung cấp thiết bị học tập cho các con, vì đây là phục vụ cho việc học; đồng thời tham gia cùng nhà trường, giáo viên để động viên, khuyến khích và ngăn chặn những biểu hiện chưa đúng khi sử dụng điện thoại của học sinh.

“Để học sinh sử dụng điện thoại đúng mục đích dành cho việc học, cần trách nhiệm của cả ba phía, từ bản thân học sinh, thầy cô giáo và phụ huynh học sinh. Tôi cho rằng, chúng ta hoàn toàn có thể làm tốt được việc này chứ không phải vì ngại khó mà chúng ta không làm” - Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm bày tỏ

Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Nguyễn Thị Minh Khai (quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội) Đoàn Minh Châu cũng cho rằng, học sinh có thể sử dụng điện thoại di động ở một số môn học học đòi hỏi tra cứu, tìm thông tin trên mạng, chụp lại bài giảng... Tuy nhiên, giáo viên phải kiểm soát được việc sử dụng điện thoại di động của học sinh, đặc biệt là trong kiểm tra, nếu không sẽ dẫn đến mặt trái.

Việc cho học sinh sử dụng điện thoại trong giờ học không chỉ có những ý kiến trái chiều ở Việt Nam mà nhiều nước trên thế giới cũng như vậy. Nhưng phải thừa nhận, nếu học sinh làm chủ được công nghệ, làm chủ được cách sử dụng điện thoại thông minh của mình thì lợi ích về kiến thức và kỹ năng thu về là không nhỏ. Vì vậy, có lẽ đã đến lúc chúng ta nên tiếp cận, nhìn nhận việc này ở góc độ tích cực và tìm cách giảm bớt những tác hại, những tiêu cực do dùng điện thoại gây nên./.

Phạm Thảo