Kiểm soát việc đăng tải thông tin về tình trạng khẩn cấp

Đại biểu Tô Văn Tám (Đoàn đại biểu tỉnh Quảng Ngãi) cho biết, dự thảo luật đã có Điều 13 quy định “Biện pháp được áp dụng trong tình trạng khẩn cấp khi có thảm họa”; Điều 16 quy định “Các biện pháp khắc phục hậu quả trong tình trạng khẩn cấp”.

Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV. (Ảnh: QH)

Tuy nhiên, Ban soạn thảo cần nghiên cứu bổ sung thêm các quy định áp dụng việc tái thiết sau thảm họa để đảm bảo phát triển bền vững và đảm bảo cho công tác phòng ngừa thảm họa thiên tai. Theo đó, đại biểu Tô Văn Tám đề nghị bổ sung theo hướng quy hoạch lại vùng thiên tai, vùng có nguy cơ thiên tai; đầu tư các công trình phòng, chống thiên tai; nâng cao năng lực cảnh báo thiên tai cũng như nhận thức của người dân trong phòng, chống thiên tai.

Còn theo đại biểu Dương Khắc Mai (Đoàn đại biểu tỉnh Lâm Đồng), thời gian qua thiên tai diễn biến phức tạp, bất thường và bất định. Vì vậy, tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội xem xét thông qua Luật Tình trạng khẩn cấp nhằm ứng phó từ sớm từ xa, giảm thiểu những thiệt hại do tác động từ những tình huống trong tình trạng khẩn cấp, đảm bảo cho người dân, đảm bảo lợi ích quốc gia, dân tộc là hết sức cần thiết.

Góp ý về biện pháp được áp dụng trong tình trạng khẩn cấp khi có thảm họa tại khoản 5, Điều 13 “Yêu cầu các doanh nghiệp chuyển đổi sản xuất, kinh doanh hàng hóa cần thiết cho ứng phó thảm họa”. Đại biểu Dương Khắc Mai cho rằng, đây là một biện pháp có tính cưỡng chế cao nhưng dự thảo luật chưa làm rõ điều kiện áp dụng, phạm vi bồi thường cũng như cơ chế bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp. Việc buộc doanh nghiệp tạm ngừng sản xuất hàng hóa thông thường để chuyển sang sản xuất vật tư cần thiết cho ứng phó trong tình trạng khẩn cấp là hết sức cần thiết, song cũng cần quy định rõ cơ chế định giá thiệt hại, hoàn trả hoặc hỗ trợ doanh nghiệp trong một thời hạn nhất định để tránh phát sinh khiếu kiện.

Đại biểu Dương Khắc Mai phát biểu thảo luận. (Ảnh: QH)

Đáng chú ý, tại khoản 5 điều 14 dự thảo luật “Kiểm soát việc đăng tải thông tin về tình trạng khẩn cấp trên các phương tiện thông tin đại chúng và không gian mạng; kiểm duyệt các xuất bản phẩm; đình chỉ việc xuất bản và thu hồi các ấn phẩm, xuất bản phẩm có nội dung gây nguy hại cho an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội”. Đại biểu Vũ Hồng Luyến (Đoàn Đại biểu tỉnh Hưng Yên) nhất trí với việc kiểm soát thông tin quy định như trong dự thảo luật để ngăn chặn các thông tin sai sự thật, gây hoang mang dư luận hoặc lợi dụng tình trạng khẩn cấp để trục lợi.

Tuy nhiên, đại biểu Vũ Hồng Luyến cho rằng, việc kiểm soát này phải được thực hiện một cách công khai, minh bạch và tuân thủ nguyên tắc giới hạn quyền công dân. Do đó cần nghiên cứu, bổ sung thẩm quyền; thủ tục kiểm soát thông tin phải được quy định một cách rõ ràng, có giới hạn thời gian và phạm vi áp dụng, đồng thời quy định trách nhiệm của nhà nước, các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền trong việc công bố thông tin kịp thời, thông suốt, chính xác để định hướng dư luận và tạo sự đồng thuận trong xã hội.

Đại biểu Tạ Đình Thi phát biểu thảo luận. (Ảnh: QH)

Tại Điều 11 về Thông tin về tình trạng khẩn cấp” quy định “Thông tin phải được thông báo ngay trên phương tiện thông tin đại chúng và niêm yết công khai tại trụ sở Ủy ban nhân dân các cấp trên địa bàn được đặt trong tình trạng khẩn cấp”. Đại biểu Lê Xuân Thân (Đoàn đại biểu tỉnh Khánh Hòa) đề nghị cần quy định thêm, các thông tin về tình trạng khẩn cấp phải được thông báo nhanh bằng phương tiện truyền thông nhanh nhất, đó là bằng điện tử.

Còn theo đại biểu Tạ Đình Thi (Đoàn đại biểu thành phố Hà Nội), dự thảo Luật Tình trạng khẩn cấp không chỉ hoàn thiện khung pháp lý cho công tác phòng ngừa, ứng phó, mà còn thể hiện tư duy đổi mới, tiếp cận công nghệ và tăng cường phối hợp liên ngành. Việc quy định cụ thể về cơ chế phối hợp và ứng dụng công nghệ số tại các điều khoản sẽ tạo cơ sở pháp lý quan trọng để bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự xã hội và tính mạng, tài sản của nhân dân trong bối cảnh mới.

Đại tướng Phan Văn Giang phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội quan tâm. (Ảnh: QH)

Thay mặt Ban soạn thảo, Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng trân trọng cảm ơn các đại biểu Quốc hội đã đóng góp ý kiến; đồng thời khẳng định sẽ tiếp thu tối đa các ý kiến phát biểu ở tổ và hội trường, cùng các cơ quan có liên quan chỉnh lý, hoàn thiện dự thảo luật, vừa ngắn gọn, vừa dễ hiểu, dễ thực hiện và vận dụng trong các trường hợp đặc biệt như trong tình trạng khẩn cấp.

Giải trình các ý kiến phát biểu của các đại biểu, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng cũng cho biết, cơ quan soạn thảo tiếp thu, nghiên cứu nhiều nội dung quan trọng nhằm đảm bảo các quy định có hiệu lực nhanh nhất, trong đó có quy định về thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ trong việc sử dụng lực lượng và phương tiện ứng phó trong tình trạng khẩn cấp.