Đại biểu kiến nghị điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh theo khu vực hoặc theo vùng

Giữ nguyên 7 bậc thuế

Góp ý về biểu thuế lũy tiến từng phần, đại biểu Hoàng Văn Cường (Đoàn ĐBQH Hà Nội) cho rằng không nên giảm từ 7 bậc xuống còn 5 bậc như dự thảo. Ông phân tích, dù việc giảm bậc giúp dễ quản lý, tính toán nhưng lại tạo ra bất cập lớn về độ chênh lệch thuế suất.

"Ví dụ từ bậc thấp nhất chịu thuế 5% (đến 10 triệu đồng), chỉ cần nhích lên bậc 2 (trên 11 triệu đồng) thì thuế suất đã vọt lên 15%. Hay như mức thuế suất cao nhất 35%, trước đây áp dụng cho thu nhập trên 80 triệu đồng, nay đề xuất là trên 100 triệu đồng. Trong khi mức giảm trừ gia cảnh đã tăng 1,4 lần, thì việc điều chỉnh bậc thuế như vậy tạo áp lực gánh thuế quá nặng khi thu nhập vừa thay đổi", đại biểu dẫn chứng.

Từ phân tích trên, đại biểu đoàn Hà Nội đề nghị nên duy trì 7 bậc thuế, mỗi bậc cách nhau 5% để giãn cách đều, giúp động viên người nộp thuế. Cụ thể, ông đề xuất nới rộng khoảng cách các bậc: Bậc 1 đến 20 triệu đồng (thuế 5%); bậc 2 đến 40 triệu đồng (10%)... và nới bậc cuối cùng (chịu thuế 35%) lên mức thu nhập 150 triệu đồng, thay vì 100 triệu đồng như dự thảo.

Đại biểu Hoàng Văn Cường (Đoàn ĐBQH Hà Nội). (Ảnh: Quốc hội)

Về thuế chuyển nhượng bất động sản, đại biểu đồng tình miễn thuế cho việc bán ngôi nhà duy nhất. Tuy nhiên, ông bày tỏ băn khoăn về quy định miễn thuế đối với bất động sản thừa kế.

"Việc miễn thuế bất động sản thừa kế là hơi khác so với thế giới. Hầu hết các nước đều đánh thuế tài sản thừa kế vì đây là thu nhập bất thường, không do lao động tạo ra. Cần đánh thuế để đảm bảo công bằng xã hội, tránh tình trạng tích lũy tài sản quá lớn qua các thế hệ, làm gia tăng khoảng cách giàu nghèo", ông Cường nhấn mạnh.

Ngoài ra, để minh bạch thị trường và chống đầu cơ, đại biểu đề nghị nghiên cứu chính sách thuế đối với bất động sản "mua đi bán lại" trong thời gian ngắn. Với cơ sở dữ liệu đất đai đang được hoàn thiện, việc quản lý giá và đánh thuế trên phần chênh lệch giá mua - bán là hoàn toàn khả thi.

Về thẩm quyền quy định mức giảm trừ gia cảnh, đại biểu Hoàng Văn Cường cho rằng để đảm bảo tính linh hoạt mà không phải chờ đợi lâu, nên giao Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định. Đồng thời, mức điều chỉnh giảm trừ gia cảnh không được thấp hơn mức tăng cao nhất của chỉ số giá (CPI) hoặc mức tăng về thu nhập.

Đại biểu Đỗ Đức Hiển (Đoàn ĐBQH TP.HCM). (Ảnh: Quốc hội)

Đề nghị giảm trừ khỏi thu nhập chịu thuế đối với khoản đầu tư vào doanh nghiệp

"Cần xem xét cho phép giảm trừ gia cảnh hoặc giảm trừ thu nhập chịu thuế đối với khoản tiền lương mà người dân sử dụng để đầu tư vào các lĩnh vực chiến lược như khởi nghiệp sáng tạo, hạ tầng hay mua bảo hiểm y tế tư nhân" là quan điểm của đại biểu Đỗ Đức Hiển (Đoàn ĐBQH TP.HCM).

Ông cho hay, ở các nước phát triển, thuế thu nhập cá nhân được dùng như công cụ định hướng hành vi kinh tế - xã hội. Ngoài huy động nguồn thu, thuế còn khuyến khích tiết kiệm dài hạn và đầu tư mạo hiểm vào các ngành ưu tiên.

Để hiện thực hóa chủ trương khuyến khích đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế tư nhân (theo Nghị quyết 57 và 68 của Bộ Chính trị), đại biểu Đỗ Đức Hiển kiến nghị bổ sung quy định giảm trừ khỏi thu nhập chịu thuế đối với khoản đầu tư vào doanh nghiệp như phần tiền lương, tiền công đóng góp vào doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, startup.

Đồng thời, giảm trừ với khoản chia sẻ gánh nặng an sinh như tiền lương dùng mua bảo hiểm y tế tư nhân (ngoài bảo hiểm y tế bắt buộc), giúp giảm áp lực cho hệ thống y tế công lập; khoản đầu tư hạ tầng như tiền mua và nắm giữ dài hạn các sản phẩm tài chính được nhà nước quản lý như chứng chỉ quỹ đầu tư phát triển hạ tầng, quỹ đầu tư mạo hiểm.

Đại biểu Trần Kim Yến (Đoàn ĐBQH Thành phố Hồ Chí Minh). (Ảnh: Quốc hội)

Điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh theo khu vực hoặc theo vùng

Đại biểu Trần Kim Yến (Đoàn ĐBQH TP.HCM) lại đề xuất nên chăng cần xem xét miễn, giảm thuế đối với những cặp vợ chồng đã sinh đủ từ 2 con trở lên với một tỷ lệ phù hợp. Theo bà, tuy chưa có báo cáo đánh giá tác động nhưng đưa vào luật để nghiên cứu, từ đó giao cho Chính phủ đề ra các thời điểm thực hiện cũng như cách thức thực hiện cũng là điều cần thiết và là một trong những chính sách để có thể khuyến sinh phù hợp với tình hình của đất nước hiện nay.

Bên cạnh đó, đại biểu đoàn TP.HCM cũng kiến nghị điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh theo khu vực hoặc theo vùng. "Thực tế chi phí sinh hoạt giữa đô thị và nông thôn, vùng sâu vùng xa có sự khác biệt rất rõ rệt. Dù biết việc này sẽ khiến công tác quản lý thuế phức tạp hơn, nhưng nếu vì ngại khó mà bỏ qua thì chưa đảm bảo mục tiêu công bằng của luật", bà Yến phân tích.

Đề cập đến quy định đánh thuế thu nhập từ chuyển nhượng vàng miếng với thuế suất 0,1%, đại biểu Trần Kim Yến cho rằng cần phân biệt rõ giữa hoạt động kinh doanh đầu cơ và nhu cầu tích lũy của người dân.

Bà phân tích: "Đa phần người dân coi vàng là tài sản tích lũy, được mua bằng tiền tiết kiệm chắt chiu sau khi đã nộp thuế thu nhập (thu nhập sau thuế). Họ mua 5 phân, 1 chỉ để phòng thân, khi ốm đau, ma chay, cưới hỏi mới đem bán. Nay bán ra lại tiếp tục bị đánh thuế, liệu đây có phải là thuế chồng thuế?".

Theo đại biểu, việc đánh thuế vào khoản tiết kiệm này thiếu tính nhân văn. Trong khi đó, nếu mục tiêu là chống đầu cơ, lũng đoạn thị trường vàng thì mức thuế suất 0,1% là quá thấp, "không đáng kể" so với lợi nhuận của giới đầu cơ và chưa đủ sức răn đe.

Từ đó, đại biểu kiến nghị Chính phủ cần có biện pháp khác để lành mạnh hóa thị trường vàng thay vì đánh thuế cào bằng. Bà cũng mong Chính phủ sớm ban hành nghị định quy định rõ ngưỡng giá trị vàng miếng chịu thuế để áp dụng ngay khi luật có hiệu lực, tránh ảnh hưởng đến người dân tích lũy nhỏ lẻ.