Tuyển sinh năm học 2018 - 2019: Phải gắn với nhu cầu việc làm

	Điểm giao dịch việc làm vệ tinh: Kênh giải quyết việc làm hiệu quả
	Cần sự chung tay của cộng đồng

80% có việc làm sau học nghề

Theo báo cáo của Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp (GDNN) thuộc Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (LĐTBXH), tính đến tháng 12/2017, cả nước có 1.974 cơ sở GDNN, trong đó có 388 trường cao đẳng, 551 trường trung cấp và 1.035 trung tâm GDNN. Năm 2017, cả nước tuyển sinh được 2.204.400 người, đạt 100,2% so với kế hoạch.

Bộ LĐTBXH khuyến khích nhân rộng mô hình các cơ sở GDNN cam kết trả lại học phí nếu HSSV không có việc làm.

Những ngành, nghề có kết quả tuyển sinh cao là: Điện công nghiệp, công nghệ ô tô, điện tử công nghiệp, hàn, quản trị mạng, công nghệ thông tin (ứng dụng phần mềm), kỹ thuật sửa chữa, lắp ráp máy tính...Tuy nhiên, vẫn còn những hạn chế mà Tổng Cục GDNN chỉ rõ là: Cơ cấu tuyển sinh, đào tạo GDNN còn bất cập, chủ yếu vẫn là trình độ sơ cấp và dưới 3 tháng (chiếm 75%), trình độ trung cấp, cao đẳng chỉ chiếm khoảng 25%.

Theo báo cáo của 63 Sở LĐTBXH các tỉnh, thành phố, năm 2017 có 1.983.960 học sinh, sinh viên (HSSV) tốt nghiệp. Tính trung bình, tỷ lệ HSSV tốt nghiệp trình độ cao đẳng, trung cấp có việc làm ngay sau khi tốt nghiệp đạt trên 80%.

Tuy nhiên, tại những trường có uy tín về chất lượng đào tạo nghề, có quan hệ tốt với doanh nghiệp (DN) thì có tỷ lệ HSSV tốt nghiệp có việc làm ngay ở mức cao, như: Trường Cao đẳng nghề Kỹ thuật - Công nghệ, Trường Cao đẳng nghề Kỹ thuật Công nghệ TP Hồ Chí Minh, Trường Cao đẳng Công nghệ quốc tế Lilama 2... tỷ lệ HSSV có việc làm là 100%.

Về tiền lương, thu nhập của HSSV qua đào tạo, mức lương khởi điểm bình quân của SV hệ cao đẳng sau khi tốt nghiệp đạt 5,2 triệu đồng/tháng, HS hệ trung cấp đạt 4,6 triệu đồng/tháng; cá biệt ở một số nghề, SV tốt nghiệp có mức lương lên đến 9-10 triệu đồng/tháng.

Để giải quyết việc làm cho HSSV sau khi tốt nghiệp, thời gian qua, Bộ LĐTBXH, Tổng Cục GDNN đã thực hiện nhiều giải pháp như: Tăng cường hợp tác với các nước để đẩy mạnh việc xuất khẩu lao động; ký kết hợp tác với Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), một số tập đoàn kinh tế lớn trong việc gắn kết GDNN với DN trong đào tạo và giải quyết việc làm; nhiều cơ sở GDNN đã chủ động gắn kết giữa đào tạo với thị trường lao động, với các DN thông qua việc ký kết hợp tác với DN trong việc tuyển sinh, giải quyết việc làm...

Chia sẻ kinh nghiệm về tuyển sinh gắn liền với tuyển dụng, giới thiệu việc làm, đại diện Trường Cao đẳng nghề Công nghệ cao Hà Nội khẳng định: Công tác tuyển sinh, đào tạo và giới thiệu việc làm luôn được coi là một “chuỗi khép kín”. Vì vậy, bên cạnh việc phải đào tạo những ngành nghề xã hội có nhu cầu thì điều quan trọng là phải quan hệ tốt với DN. Theo đó, nhà trường đã ký biên bản ghi nhớ hợp tác và hợp đồng thực tập, hợp đồng tuyển dụng nhân sự với một số DN; gửi SV đi thực tập tại DN; mời các DN tham gia vào quá trình đào tạo và đánh giá SV qua các kỳ thi; tổ chức ngày hội tư vấn việc làm tại trường với sự tham gia của các DN...

Đặc biệt, đối với những SV đã có việc làm, nhà trường thường xuyên có “điều tra ngược” để thu thập phản hồi từ DN, qua đó xem xét chương trình đào tạo đã phù hợp chưa, cần điều chỉnh những gì cho phù hợp với nhu cầu của DN cũng như thị trường lao động.

Nơi nào cam kết, nơi đó sẽ thành công

Năm 2018, ngành LĐTBXH đề ra mục tiêu tuyển sinh GDNN đạt 2.200.000 người, trong đó: Tuyển sinh trình độ cao đẳng và trung cấp là 540.000 HSSV; trình độ sơ cấp và dưới 3 tháng là 1.660.000 triệu người (hỗ trợ đào tạo nghề cho 800.000 lao động nông thôn, lao động nữ và các đối tượng chính sách khác theo chính sách của Quyết định số 46/2015/QĐ-TTg, trong đó có khoảng 20.000 người khuyết tật). Bên cạnh đó, tốt nghiệp GDNN đạt 2.100.000 người, qua đó nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ đạt từ 23% đến 25%.

Để thực hiện được mục tiêu trên, nhiều giải pháp được ngành LĐTBXH đề ra, trong đó: Tập trung triển khai tuyển sinh, tổ chức đào tạo có hiệu quả chương trình đào tạo nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực GDNN, đặc biệt là thí điểm đào tạo theo chương trình chuyển giao từ nước ngoài; thí điểm tuyển sinh, tổ chức đào tạo, đào tạo lại người lao động đáp ứng nhu cầu cách mạng 4.0, trong đó ưu tiên đào tạo lại cho những người từ 30-45 tuổi để có năng lực tiếp cận các nghề mới. Đặc biệt, khuyến khích, nhân rộng mô hình các cơ sở GDNN cam kết trả lại học phí nếu HSSV không có được việc làm với mức thu nhập thỏa đáng sau khi tốt nghiệp.

Bên cạnh đó, ngành LĐTBXH cũng đề nghị các cơ sở GDNN tiếp tục triển khai cơ chế 3 bên: Nhà nước - nhà trường - DN thông qua chương trình hợp tác giữa Tổng cục GDNN và Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI); hợp tác với các hiệp hội doanh nghiệp, tập đoàn, doanh nghiệp lớn, có sử dụng nhiều nhân lực qua đào tạo nghề nghiệp, đặc biệt là những lĩnh vực thiếu nhân lực (công nghệ thông tin, du lịch...); triển khai thí điểm một số mô hình gắn kết thông qua cơ chế này.

Tại Hội nghị tuyển sinh năm 2018 vừa diễn ra tại Hà Nội ngày 2/4, sự khởi sắc trong tư duy và hành động và sự quyết liệt trong đổi mới về công tác GDNN được thể hiện qua những bản ký kết hợp tác giữa Tổng cục GDNN với Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam, Hiệp hội Bán lẻ Việt Nam, Hiệp hội Du lịch Việt Nam, Tập đoàn Mường Thanh; ký kết hợp tác giữa một số cơ sở GDNN với DN như: Trường Cao đẳng cơ điện Xây dựng Bắc Ninh với Công ty TNHH Cơ điện lạnh LTV Bắc Ninh; Trường Cao đẳng Công nghệ Hà Tĩnh với Công ty TNHH Sigma Việt Nam; Trường Cao đẳng Giao thông Vận tải Trung ương 1 với Công ty Cổ phần Cầu 3 Thăng Long; Trường Cao đẳng nghề Công nghiệp Hà Nội với Công ty Cổ phần Tự động hóa Tân Phát, Trường Cao đẳng Cộng đồng Hà Nội với Công ty TNHH phần mềm FPT...

Khẳng định mục tiêu của ngành LĐTBXH trong công tác GDNN năm 2018, là năm bứt phá về công tác tuyển sinh với yếu tố nâng cao chất lượng đào tạo và giải quyết tốt việc làm cho người học sau tốt nghiệp làm trọng, Thứ trưởng Bộ LĐTBXH Lê Quân cho rằng: Năm 2017, một số trường đã thực hiện tốt công tác tuyển sinh gắn liền việc cam kết với người học sau khi tốt nghiệp có việc làm và có mức lương đảm bảo, nếu không thực hiện đúng cam kết trường sẽ hoàn trả học phí cho người học. Vì vậy, năm nay, để tạo sự đột phá trong công tác tuyển sinh, nếu các trường đồng lòng cam kết HSSV tốt nghiệp có việc làm, nhất định sẽ thành công.

Thứ trưởng cũng đề nghị, các trường cần chủ động gắn kết với DN, cập nhật chương trình, đào tạo theo chuẩn của DN. Ngoài ra, cơ sở GDNN cần đẩy mạnh truyền thông về tuyển sinh, cung cấp thông tin những ngành nghề, trình độ đào tạo mà nhu cầu thị trường đang cần. Về phía Bộ LĐTBXH, Thứ trưởng Lê Quân khẳng định: Bộ sẽ đồng hành bằng cách linh hoạt cho các cơ sở GDNN khi đàm phán với DN được ký ban hành nhiều chương trình đào tạo mới để đáp ứng thí điểm theo nhu cầu của DN.

Bảo Duy