Những việc cần làm ngày Tất niên

Sau lễ cúng Táo quân, không khí Tết thật sự bắt đầu. Nhà nhà bận rộn dọn dẹp, sắm Tết và chuẩn bị cho lễ cúng Tất niên.
nhung viec can lam ngay tat nien Điều cần lưu ý khi cúng rằm tháng Chạp
nhung viec can lam ngay tat nien Độc đáo lễ cúng Rằm tháng Bảy của người Nùng ở Lạng Sơn
nhung viec can lam ngay tat nien Cách cúng Rằm tháng Bảy để vừa thành tâm vừa tiết kiệm
nhung viec can lam ngay tat nien Trong tháng cô hồn, người Việt kiêng kỵ gì?
nhung viec can lam ngay tat nien
Lễ cúng Tất niên thường được các gia đình tổ chức ngày 30 Tết. Ảnh: T.L

Mâm cỗ cúng Tất niên

Trước Tết Nguyên đán có lễ cúng Tất niên - một nghi lễ cổ truyền. Tùy điều kiện thời gian của từng gia đình mà tổ chức phù hợp vào các ngày trước đó là 27, 28, 29 Âm lịch và đa số các nhà thường làm vào chiều 30 Tết – khi con cháu đi làm ăn xa đã trở về sum vầy cùng gia đình. Ngày này ở các vùng quê, nhiều nhà còn “đụng” lợn, trâu, bò, mổ gà… để ăn Tết.

Thời điểm này, bàn thờ Phật, gia tiên cơ bản được bao sái sạch đẹp. Nhà cửa đã trang hoàng đào, mai, quất... Tất cả việc chuẩn bị cho một cái Tết đầm ấm, đoàn viên đã xong, tất cả mọi người tham dự bữa cơm Tất niên sum họp đông đủ chờ đón xuân sang.

Với người Việt, bữa cơm Tất niên là khoảnh khắc thiêng liêng để các thành viên gắn kết với nhau. Bữa cơm Tất niên cũng là dịp gặp gỡ bạn bè, anh em thân thuộc. Bữa cơm Tất niên còn là nghi thức tiễn biệt năm cũ, sửa soạn đón năm mới, mời các Táo quân về trần thế tiếp tục cai quản việc bếp núc.

Các cụ xưa quan niệm, càng đông đủ các thế hệ dự bữa cơm Tất niên chứng tỏ gia đình đó càng nhiều “phúc lộc”, may mắn.

Trên bàn thờ chiều 30 Tết phải có đầy đủ hương, đèn. Nén hương thơm theo quan niệm xưa là tượng trưng cho tinh tú, sự nối kết âm - dương.

Đèn tượng trưng cho mặt trăng, mặt trời (do đó luôn phải có hai cây đèn ở hai bên ban thờ).

Tùy tín ngưỡng vùng miền mà biện lễ, nhưng không thể thiếu mâm ngũ quả, gồm 5 loại quả khác nhau, mỗi loại tượng trưng cho một ước nguyện của gia chủ, thông qua tên gọi và màu sắc.

Bên cạnh đó là hoa, tiền mã giấy, nến, trầu cau, rượu, trà, bánh chưng (hoặc bánh tét)...

Cỗ mặn, hoặc cỗ chay với đầy đủ các món ăn ngày Tết, chế biến thơm ngon, bày biện đầy đặn, trang nghiêm.

Mâm cỗ Tất niên phần nào nói lên sở thích của từng vùng miền. Cỗ Tất niên của người miền Bắc đều có gà luộc lá chanh và giò thủ. Cỗ tất niên ở miền Nam thường có tôm khô, củ kiệu, thịt kho nước dừa ăn chung với dưa giá.

Cỗ cúng Tất niên không có quy định chặt chẽ, tùy nhà mà biện lễ. Quan trọng là thành tâm, nghiêm cẩn, chứ không phải linh đình, rượu chè quá mức. Mọi người vừa ăn vừa trò chuyện vui vẻ, động viên nhau năm mới nỗ lực vươn lên trong bầu không khí đầm ấm, hòa thuận.

Nhiều cơ quan, nhóm hội, công ty cũng tổ chức cúng tất niên cuối năm để tạ ơn trời đất, thần linh… đã gia hộ cho công việc làm ăn năm qua suôn sẻ. Họ liên hoan, trò chuyện tổng kết chuyện vui buồn năm cũ cho qua, và những dự định mới mẻ cho năm mới.

Lễ tạ mộ

Ngày 30 Tết nhiều gia đình ở quê đi tạ mộ, rồi về nhà ăn bữa cơm Tất niên luôn. Tạ mộ là để con cháu cảm ơn thần linh, thổ địa khu vực có mộ phần (tương tự lễ tạ thần linh, thổ địa gia tiên, tiền chủ nơi nhà đang sống dịp cuối năm), đồng thời mời tổ tiên về ăn Tết.

Sáng 30 Tết, trong lúc phụ nữ chuẩn bị cỗ bàn thì nam phụ, lão ấu trong nhà mang hương hoa, vàng mã đi tạ mộ (chạp mộ). Lúc này mộ phần đã được con cháu ở gần sửa sang đẹp đẽ, mọi người chỉ việc bày hoa quả, thắp hương mời gia tiên về ăn Tết.

Theo hướng dẫn của chuyên gia Nguyễn Khắc Hiếu (Công ty TNHH kiến trúc phong thủy Việt Nam), lễ tạ mộ ở nghĩa trang có nơi thờ thần linh, thổ địa riêng thì phải bày lễ hai nơi và tùy địa phương mà có điều chỉnh thích ứng. Còn lễ tạ mộ truyền thống, cần sắm lễ hoa quả đơn giản (hương, nước, hoa tươi, trầu cau, hoa quả, thuốc lá, chè, rượu trắng (kèm chén đựng rượu 5 cái), nến cốc màu đỏ. Có thể dùng vàng mã, hoặc tùy vong linh mà dùng áo quần mã phù hợp cúng tiến. Nhưng không nên dùng nhiều vàng mã.

Nếu dâng cỗ mặn thì chỉ dâng ở miếu thần linh, trong đó có xôi, gà (giò hoặc trống thiến nguyên con bày trên xôi). Tuyệt đối không đặt cỗ mặn lên mộ phần.

Nghi lễ tạ mộ không cần làm linh đình, tốn kém. Cũng không nặng về hình thức, đốt vàng mã nhiều gây lãng phí.

Tạ mộ nên đi lúc tạnh ráo, ấm áp, có thể cho trẻ em đi theo để biết dần vị trí phần mộ, sau là tập cho trẻ kính trọng, hiếu đễ tổ tiên. Nhưng không nên đi tạ mộ quá sớm, khi sương chưa tan, hoặc chiều tối trời về đêm âm khí nặng nề không có lợi cho sức khỏe. Phụ nữ có thai, “đèn đỏ”, người yếu, trẻ em dưới 10 tuổi… không nên đi tạ mộ để tránh bị nhiễm âm khí, phong hàn… Không nên nô đùa, ngồi lên những ngôi mộ vì bị coi là bất kính.

Khi đi tạ mộ hãy quan tâm đến tất cả các cụ trong dòng họ, nên “thăm hỏi” các mộ phần xung quanh. Nếu có những ngôi mộ vô chủ cũng cần thắp cho “họ” nén hương.

Tạ mộ là cơ hội anh em nội tộc gặp mặt cuối năm tại nhà thờ họ để cúng lễ, dọn dẹp, trang hoàng… đón Tết. Tuỳ địa phương mà tạ mộ diễn ra mang tính chất gia đình nhỏ, hoặc đi theo dòng họ. Lưu ý người dân là không nên ăn đồ cúng ở nghĩa trang, vì có thể ảnh hưởng không tốt đến hệ tiêu hóa, lạnh bụng… Hãy để lại đồ cúng ở nghĩa trang cho người đói cần ăn, hoặc đem về thì cho người nghèo khó.

Lưu ý ngày cuối năm Sau bữa cơm

Tất niên, mọi người sửa soạn cúng Giao thừa, tiễn năm cũ và đón mừng năm mới. Hiện nay đã có một số nơi gộp cúng Tất niên và Giao thừa làm một, với nội dung chính là mời thần linh, gia tiên về ăn Tết cùng gia đình.

Lưu ý cúng lễ là không nên cúng đồ giả. Nhiều người hay lấy câu “miễn thành tâm là được” để ngụy biện, khi thực hiện lại chạy theo hình thức, khoe mẽ với người ngoài mà không chú trọng đến chất lượng của hoa quả để thờ cúng. Hoa quả xanh, hoa quả giả (bằng nhựa) không được dùng cúng gia tiên.

Mâm ngũ quả dành cúng gia tiên nên chọn các loại hoa quả thông dụng, ăn được, đẹp mắt và phải là hoa quả vừa đủ chín có thể ăn được. Đĩa/mâm ngũ quả không đặt trước chính giữa bát hương vì chắn mất trục khí chính, mà nên để ở hai bên.

Hoa bày trên bàn thờ cũng vậy, cần phải hoa tươi chứ không dùng hoa giả, hoa nhựa.

Ông Tam Nguyên, Công ty TNHH kiến trúc phong thủy Tam Nguyên

Theo Hà Dương/Gia đình và xã hội

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Hàng loạt phương tiện được yêu cầu quay đầu tại các chốt kiểm dịch

Hàng loạt phương tiện được yêu cầu quay đầu tại các chốt kiểm dịch

(LĐTĐ) Ngày 24/7, thực hiện Chỉ thị số 17/CT-UBND Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố, tại các chốt kiểm dịch cửa ngõ Thủ đô, các lực lượng chức năng ...
Hướng dẫn tổ chức thực hiện gói an sinh xã hội đối với nhóm lao động tự do tại Hà Nội

Hướng dẫn tổ chức thực hiện gói an sinh xã hội đối với nhóm lao động tự do tại Hà Nội

(LĐTĐ) Cách tổ chức thực hiện gói an sinh xã hội đối với nhóm người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm (lao động ...
Cần có giải pháp quyết liệt khắc phục các dự án trọng điểm chậm tiến độ

Cần có giải pháp quyết liệt khắc phục các dự án trọng điểm chậm tiến độ

(LĐTĐ) "Cần khắc phục các dự án trọng điểm chậm tiến độ; ưu tiên đầu tư công giai đoạn 2021-2026 có trọng tâm, trọng điểm, tránh đầu tư giàn trải để ...
Hà Nội ghi nhận thêm 10 ca mắc Covid-19

Hà Nội ghi nhận thêm 10 ca mắc Covid-19

(LĐTĐ) Trưa 24/7, Hà Nội tiếp tục ghi nhận thêm 10 trường hợp dương tính với SARS-CoV-2 đều là các trường hợp F1, trong đó 3 trường hợp tại cộng đồng ...
Cần xử lý nghiêm các vi phạm phòng, chống dịch tại chợ dân sinh

Cần xử lý nghiêm các vi phạm phòng, chống dịch tại chợ dân sinh

(LĐTĐ) Công tác phòng, chống dịch tại các chợ dân sinh trên địa bàn Hà Nội trong ngày đầu tiên thực hiện giãn cách xã hội cho thấy, bên cạnh các ...
Hà Nội chủ động xây dựng các kịch bản, phương án chống dịch theo cấp độ

Hà Nội chủ động xây dựng các kịch bản, phương án chống dịch theo cấp độ

(LĐTĐ) Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong khẳng định, Y tế Thủ đô đảm bảo được công tác phòng, chống Covid-19, từ nhân lực, vật lực để ...
Quân khu 5 tiếp nhận 14 xe chở vắc xin chuyên dụng

Quân khu 5 tiếp nhận 14 xe chở vắc xin chuyên dụng

(LĐTĐ) Hôm qua (23/7) tại Đà Nẵng, Quân khu 5 đã tổ chức tiếp nhận 14 xe tải chuyên dụng vận chuyển vắc xin từ Công ty Cổ phần Ô tô ...

Tin khác

Giản dị tấm lòng một người lính

Giản dị tấm lòng một người lính

(LĐTĐ) Trong chiến tranh, những người lính sẵn sàng hy sinh thân mình để bảo vệ nền độc lập, tự do của dân tộc. Trở về thời bình, họ chính là tấm gương sáng trong cộng đồng dân cư bởi lý tưởng sắt son dám nghĩ, dám làm, cốt mong sao quê hương bình yên và phát triển. Cựu chiến binh Đoàn Công Huấn - Chủ tịch Hội Cựu chiến binh phường Hàng Kênh (quận Lê Chân, Hải Phòng) là một điển hình như vậy
Tiểu thương xoay xở, vượt khó mùa dịch

Tiểu thương xoay xở, vượt khó mùa dịch

(LĐTĐ) Thực hiện Công điện 15 của Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội, từ 19/7, tại các chợ Đồng Xuân, Ninh Hiệp, Long Biên, Phùng Khoang... đều đã đóng cửa hoặc hoạt động cầm chừng để phòng, chống dịch, nhiều tiểu thương đã rơi vào cảnh khó khăn vì chợ “đắp chiếu” thời gian dài. Hàng trăm ki-ốt buộc phải đóng cửa, số còn lại chật vật tìm cách xoay xở để tồn tại qua mùa dịch Covid-19.
Hà Nội đi chợ hộ Sài Gòn: Ấm áp tình người giữa mùa dịch

Hà Nội đi chợ hộ Sài Gòn: Ấm áp tình người giữa mùa dịch

(LĐTĐ) Trước diễn biến phức tạp của dịch Covid-19, thành phố Hồ Chí Minh quyết định thực hiện giãn cách xã hội. Việc phải chấp hành nghiêm giãn cách xã hội khiến đời sống của người dân gặp rất nhiều khó khăn. Đặc biệt là việc mua lương thực, thực phẩm để đảm bảo cho đời sống hàng ngày. Thấu hiểu khó khăn này, Công ty Chuyển phát nhanh Bồ Câu đã triển khai dịch vụ vận chuyển lương thực thực phẩm từ Hà Nội vào thành phố Hồ Chí Minh. Rất nhiều người dân Hà Nội đã lựa chọn dịch vụ này để gửi thực phẩm cho người thân, bạn bè của mình ở thành phố Hồ Chí Minh, động viên nhau đi qua đại dịch.
530 tấn hàng hóa được bà con Hà Tĩnh hỗ trợ nhân dân thành phố Hồ Chí Minh

530 tấn hàng hóa được bà con Hà Tĩnh hỗ trợ nhân dân thành phố Hồ Chí Minh

(LĐTĐ) Chiều ngày 21/7, 530 tấn hàng hóa gồm các nhu yếu phẩm thiết yếu do bà con Hà Tĩnh quyên góp đã được chuyển lên 14 chuyến xe chở vào thành phố Hồ Chí Minh.
“Tuổi cao chí càng cao” trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước

“Tuổi cao chí càng cao” trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước

(LĐTĐ) Phát huy truyền thống cách mạng vẻ vang 80 năm qua, người cao tuổi Việt Nam đã hăng hái thi đua yêu nước, nêu cao tinh thần “Tuổi cao - Gương sáng”. Có nhiều tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến làm kinh tế giỏi, tham gia giữ gìn an ninh trật tự… góp phần quan trọng trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; xây dựng quê hương đất nước giàu đẹp.
Pháp luật và Xã hội: 15 năm đưa pháp luật đến với mọi nhà

Pháp luật và Xã hội: 15 năm đưa pháp luật đến với mọi nhà

Trải qua hành trình 15 năm đầy gian khó và tự hào, Báo Pháp luật & Xã hội, nay là ấn phẩm Pháp luật & Xã hội - Báo Kinh tế & Đô thị luôn phấn đấu là kênh thông tin hiệu quả tuyên truyền các chủ trương đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước tới đông đảo độc giả và Nhân dân.
Phát động chương trình nhắn tin “Chung tay xoa dịu nỗi đau da cam 2021”

Phát động chương trình nhắn tin “Chung tay xoa dịu nỗi đau da cam 2021”

(LĐTĐ) Trung ương Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam và Cổng Thông tin điện tử nhân đạo Quốc gia kêu gọi nhân dân cả nước tiếp tục đồng hành, chung tay xoa dịu nỗi đau da cam bằng cách soạn tin: DA CAM gửi 1409.
Đậm sâu nghĩa tình tuổi 15

Đậm sâu nghĩa tình tuổi 15

Nhớ lại ngày đầu tiên về nhận công tác tại báo vào cuối tháng 12 - 2012 đúng dịp gần Tết, cả tòa soạn đang hối hả thực hiện song song cả số báo thường nhật và số báo Tết. Tuy bận rộn là vậy, nhưng tôi cảm nhận được tình đồng nghiệp chân tình, gần gũi giúp tôi nhanh chóng hòa nhập vào công việc.
19 tỉnh, thành phố phía Nam nghiêm túc thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16

19 tỉnh, thành phố phía Nam nghiêm túc thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16

(LĐTĐ) Hôm nay 19/7, ngày đầu tiên 19 tỉnh, thành phố phía Nam thực hiện Chỉ thị 16 nhằm phòng chống dịch bệnh Covid-19 đang diễn biến phức tạp, thời gian giãn cách sẽ kéo dài 14 ngày.
Thanh Hóa thành lập Trung tâm hỗ trợ nông dân

Thanh Hóa thành lập Trung tâm hỗ trợ nông dân

(LĐTĐ) Hội Nông dân tỉnh Thanh Hoá vừa tổ chức công bố quyết định thành lập Trung tâm Hỗ trợ nông dân.
Xem thêm
Phiên bản di động