Nâng tầm khoa học, công nghệ trong định hướng phát triển Thủ đô

Động lực cho giai đoạn phát triển mới

Trong số 10 chương trình công tác của Thành ủy Hà Nội khóa XVII (nhiệm kỳ 2020-2025) đang được triển khai, lần đầu tiên có một chương trình riêng về đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đây là cơ sở quan trọng để tận dụng các nguồn lực, tạo động lực trong phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô.

Cán bộ hướng dẫn người dân làm thủ tục dịch vụ công trực tuyến tại Bộ phận một cửa huyện Đan Phượng. (Ảnh: Nguyễn Quang)

Hà Nội là Thủ đô của cả nước, là trung tâm đầu não về chính trị - hành chính quốc gia, là trung tâm lớn của cả nước về văn hóa, giáo dục, khoa học và công nghệ, kinh tế và giao dịch quốc tế. Hà Nội cũng là địa phương có tiềm lực khoa học công nghệ rất lớn vì tập trung nhiều các trường đại học, viện nghiên cứu hàng đầu của cả nước. 65% đội ngũ trí thức và nhà khoa học trong cả nước (gồm các giáo sư, tiến sĩ) quy tụ ở Hà Nội. Cả nước có 5 khu công nghiệp công nghệ cao thì 2 khu ở Hà Nội…

Nhìn lại thời gian qua có thể thấy, Hà Nội đã triển khai nhiều giải pháp nhằm khai thác và tận dụng hiệu quả nguồn nhân lực chất lượng cao, nhất là trí tuệ, tiềm năng "chất xám" của đội ngũ trí thức, các trường đại học và cao đẳng, viện nghiên cứu, đưa Hà Nội trở thành Thành phố đổi mới sáng tạo, Thành phố khởi nghiệp. Đồng thời, khẳng định vai trò là trung tâm hàng đầu về khoa học công nghệ, thể hiện qua mô về tiềm lực, cường độ đầu tư và kết quả hoạt động.

Nhiều kết quả nổi bật có thể kể ra như, Hà Nội đã đầu tư xây dựng, đưa vào hoạt động Vườn ươm doanh nghiệp công nghệ thông tin đổi mới sáng tạo Hà Nội từ tháng 1/2017. Hoàn thành dự án đầu tư cơ sở hạ tầng với trang thiết bị, công nghệ hiện đại của Thành phố tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc…

Hà Nội cũng đã triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp, nhất là đối với doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo thông qua việc triển khai các đề tài, dự án sản xuất thử nghiệm có giá trị thực tiễn và khả năng thương mại hóa cao; hỗ trợ các doanh nghiệp phát triển ý tưởng, hoàn thiện công nghệ, phát triển sản phẩm mới. Phong trào khởi nghiệp sáng tạo bước đầu đã lan tỏa mạnh mẽ trong xã hội…

Mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao ở huyện Thanh Oai. (Ảnh: Nguyễn Công)

Đáng chú ý, Hà Nội đang đẩy mạnh hoàn thành xây dựng chính quyền điện tử, hướng tới hình thành chính quyền số thành phố Hà Nội; cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 phấn đấu đạt 100%; vận hành, khai thác hiệu quả Trung tâm dữ liệu Thành phố, kết nối đồng bộ, liên thông các cơ sở dữ liệu về dân cư, cán bộ, đất đai, hạ tầng kỹ thuật, môi trường, năng lượng…

Tại Hội thảo khoa học do Ban Chỉ đạo Chương trình số 07-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội tổ chức, ngày 5/3, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định nhận định, Hà Nội có 3 đặc trưng lớn: Tiềm lực khoa học, công nghệ mạnh nhất cả nước; cường độ đầu tư cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cao nhất cả nước; kết quả đầu ra của nghiên cứu khoa học cũng cao nhất cả nước. Hà Nội hoàn toàn có cơ sở để xác định khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực cho giai đoạn phát triển mới.

Thực hiện quyết liệt, có trọng tâm, trọng điểm

Từ những vấn đề thực tiễn và định hướng phát triển trong giai đoạn tới, Chương trình số 07-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội đã đề ra mục tiêu chung là: "Phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thực sự trở thành động lực chủ yếu phát triển kinh tế - xã hội Thủ đô. Xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển giao và phát triển công nghệ hàng đầu của cả nước, tiến tới là trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của khu vực Đông Nam Á trong một số lĩnh vực".

Bên cạnh đó, Chương trình số 07-CTr/TU cũng đặt ra 5 mục tiêu cụ thể, 7 chỉ tiêu và 4 yêu cầu về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trên địa bàn thành phố Hà Nội giai đoạn tới. Trong số các chỉ tiêu cụ thể được đặt ra, Hà Nội phấn đấu tỷ lệ sản phẩm nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trên tổng sản phẩm nông nghiệp đạt hơn 70%; tỷ trọng kinh tế số chiếm khoảng 30% GRDP; doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt hơn 50%...

Trung tâm điều hành xe buýt thông minh của Transerco. (Ảnh: Nguyễn Công)

Ðể thực hiện các mục tiêu này, trong thời gian tới, Hà Nội tập trung xây dựng và hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách, nhất là Chiến lược phát triển lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, gồm cả các chính sách từ Trung ương và chính sách đặc thù của Thành phố. Phát triển thị trường khoa học và công nghệ, hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo nhằm tạo kết nối giữa người dân, cơ quan quản lý, doanh nghiệp, các viện nghiên cứu, trường đại học, các chuyên gia…

Thành phố dự kiến sẽ triển khai nhiều giải pháp quan trọng khác như, hình thành và phát triển nền tảng đổi mới sáng tạo mở để tăng cường liên kết, kết nối hạ tầng nghiên cứu của các tổ chức khoa học và công nghệ Trung ương, các tập đoàn, doanh nghiệp nhằm tạo lập môi trường phát triển và thử nghiệm các công nghệ mới. Nâng cao năng lực và hiệu quả của hệ thống đổi mới sáng tạo; tiếp tục quan tâm phát triển mạnh hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo Thủ đô…

Ông Nguyễn Văn Phong, Phó Bí thư Thành ủy, Trưởng ban Chỉ đạo Chương trình số 07-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội đã nhấn mạnh, các đơn vị cần thực hiện quyết liệt, có trọng tâm, trọng điểm trong triển khai chương trình này. Qua đó từng bước xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo, nghiên cứu khoa học, chuyển giao và phát triển công nghệ hàng đầu của cả nước, tiến tới là trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của khu vực Ðông - Nam Á trong một số lĩnh vực.