Môn thi thứ ba vào lớp 10 năm 2026: Nhiều địa phương "chốt sớm", Hà Nội vẫn chưa công bố

Theo quy định hiện hành, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 gồm hai môn bắt buộc là Toán và Ngữ văn; môn thi thứ ba hoặc bài thi tổ hợp do từng địa phương quyết định và phải thay đổi sau mỗi chu kỳ 3 năm. Trên thực tế, phương án lựa chọn môn thi thứ ba giữa các địa phương đang cho thấy sự khác biệt rõ rệt, phản ánh điều kiện tổ chức, quy mô tuyển sinh cũng như định hướng đánh giá năng lực học sinh.

Tại các đô thị lớn, phương án tuyển sinh nhìn chung vẫn giữ tính ổn định. Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng là hai địa phương đầu tiên công bố lựa chọn Ngoại ngữ, chủ yếu là tiếng Anh, làm môn thi thứ ba. Việc giữ nguyên môn thi quen thuộc được đánh giá là phù hợp trong bối cảnh học sinh vừa trải qua giai đoạn điều chỉnh chương trình, hạn chế xáo trộn trong ôn tập.

Thành phố Huế cũng lựa chọn Ngoại ngữ, nhưng mở rộng quyền lựa chọn cho thí sinh khi cho phép đăng ký một trong ba thứ tiếng gồm tiếng Anh, tiếng Pháp hoặc tiếng Nhật. Quyết định được ban hành từ ngày 12/1, tạo điều kiện để học sinh sớm định hướng ôn tập theo năng lực và sở trường.

Ở khu vực Bắc Trung Bộ, Nghệ An tiếp tục áp dụng phương án thi ba môn gồm Ngữ văn, Toán và Ngoại ngữ trong kỳ tuyển sinh năm học 2026 - 2027. Trong đó, Toán và Ngữ văn thi tự luận với thời gian làm bài 120 phút; môn Ngoại ngữ (tiếng Anh hoặc tiếng Pháp) thi trắc nghiệm trong 60 phút. Đây là năm thứ hai liên tiếp địa phương này lựa chọn Ngoại ngữ làm môn thi thứ ba. Phương án được cho là phù hợp với thực tế tuyển sinh tại Nghệ An, nơi tỷ lệ cạnh tranh vào các trường Trung học phổ thông công lập luôn ở mức cao.

Trong khi Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Huế giữ vững sự ổn định với môn Ngoại ngữ, thì một số tỉnh khác lại chọn hướng đi mới theo chương trình Giáo dục phổ thông 2018.

Bên cạnh các địa phương giữ phương án quen thuộc, một số tỉnh lại lựa chọn hướng tiếp cận mới. Tuyên Quang đã chính thức đưa môn Khoa học tự nhiên vào kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm 2026. Thí sinh làm bài thi trắc nghiệm trong 90 phút, mỗi phòng thi sử dụng nhiều mã đề nhằm bảo đảm tính khách quan. Nội dung đề thi bám sát Chương trình giáo dục phổ thông 2018; khung cấu trúc và ma trận đề đã được công bố từ sớm để học sinh chủ động ôn tập.

Sơn La cũng gây chú ý khi dự kiến áp dụng bài thi tổ hợp thay cho một môn đơn lẻ. Theo phương án đang được xây dựng, thí sinh sẽ làm một bài thi duy nhất trong 90 phút với 80 câu hỏi trắc nghiệm, bao phủ 6 lĩnh vực kiến thức gồm Vật lý, Hóa học, Sinh học, Lịch sử, Địa lý và tiếng Anh.

Trong khi nhiều địa phương đã công bố hoặc dự kiến công bố sớm, Hà Nội đến nay vẫn chưa thông tin chính thức về môn thi thứ ba vào lớp 10 năm học 2026 - 2027. Đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cho biết, ngành đang cân nhắc kỹ lưỡng để lựa chọn phương án phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục và giảm áp lực cho học sinh.

Theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, hạn cuối để các địa phương công bố môn thi thứ ba là trước ngày 31/3 hằng năm. Trong thời gian tới, khi các tỉnh, thành còn lại lần lượt hoàn thiện phương án tuyển sinh, lựa chọn môn thi thứ ba vào lớp 10 năm học 2026 - 2027 được dự báo sẽ tiếp tục là nội dung thu hút sự quan tâm lớn của học sinh và phụ huynh trên cả nước.