Nguồn năng lượng nội sinh để phát triển tầm vóc mới của Thủ đô

Kỳ 1: Vì sao Hà Nội cần quan tâm đến nghệ thuật công cộng?

(LĐTĐ) Để cải tạo không gian, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân Thủ đô; xây dựng Hà Nội thành một đô thị độc đáo, có bản sắc riêng, cần đánh thức không gian Hà Nội qua các dự án nghệ thuật công cộng. Nếu xác định đúng mục tiêu và cải tạo có lộ trình, Hà Nội sẽ là thành phố sáng tạo, nơi thu hút các hoạt động hợp tác quốc tế, điểm đến độc đáo không thể bỏ qua của nhiều tour du lịch trong và ngoài nước.
Bản đồ nghệ thuật công cộng trong phát triển du lịch Để diễn xướng dân gian trở thành sản phẩm du lịch Độc đáo không gian nghệ thuật ven sông Hồng

Với lợi thế là Thủ đô có lịch sử 1010 năm hình thành và phát triển với các di sản văn hóa đồ sộ vô giá, lại là địa danh có vị trí, địa thế đẹp, trong quá trình đô thị hóa hiện đại, Hà Nội ngày càng quan tâm đến các chương trình phát triển nghệ thuật công cộng, góp phần đưa tổng thể quy hoạch của Thủ đô lên tầm vóc mới; ngày càng trở thành một thành phố đáng sống, đáng đến cả về địa thế, con người lẫn thái độ ứng xử của con người với không gian đô thị.

Nghệ thuật công cộng được hiểu là để chỉ tất cả các tác phẩm nghệ thuật được đặt trong không gian công cộng, bao gồm nhiều hình thức thực hành như: tác phẩm điêu khắc, tranh tường, tranh gốm, kiến trúc cảnh quan, nghệ thuật cộng đồng, nghệ thuật đa phương tiện…

Trong quá trình đô thị hóa, Hà Nội ngày càng quan tâm đến các chương trình phát triển nghệ thuật công cộng, tạo điều kiện để mỹ thuật đến với công chúng rộng rãi. Với những công trình mang nét đặc trưng của kiến trúc Pháp cổ có tầm vóc khu vực, không gian cảnh quan sẵn có nổi bật như khu phố cổ, nhà nhát lớn, bảo tàng… và những công trình kiến trúc mới như cầu Nhật Tân, Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Bảo tàng Hà Nội… thì việc đánh thức tiềm năng nghệ thuật công cộng là một sự kích hoạt mang tính cấp thiết nhất là trong giai đoạn hiện nay.

Kỳ 1: Vì sao Hà Nội cần quan tâm đến nghệ thuật công cộng?
Trong quá trình đô thị hóa hiện đại, Hà Nội ngày càng quan tâm đến các chương trình phát triển nghệ thuật công cộng (ảnh minh họa: BT)

Khi Hà Nội đã tham gia vào mạng lưới các thành phố sáng tạo của Unesco, sự tái tạo đô thị ưu tiên cho nghệ thuật, đặc biệt là nghệ thuật công cộng có cơ hội phát triển dựa trên bề dày lịch sử, bản sắc độc đáo của mình tạo thành trụ cột trong quy hoạch của thành phố.

Nghệ thuật công cộng sẽ mang đến nhiều tương tác xã hội, tạo không gian thẩm mỹ, điểm đến cho sự gặp gỡ, trao đổi, tạo ra cuộc đối thoại với không gian của thành phố, đối thoại với người dân sống chung quanh trong khu vực thực hành tác phẩm.

Địa điểm hiện diện của nghệ thuật công cộng sẽ nhanh chóng tạo thành địa chỉ thu hút khách du lịch cho thành phố. Tuy nhiên, để nghệ thuật công cộng nói chung và mỹ thuật nói công cộng nói riêng phát huy giá trị thẩm mỹ trong không gian đặc thù, thì bên cạnh chất lượng nghệ thuật, việc các tác phẩm, dự án đặt đúng nơi, đúng địa điểm hiện nay đang được nhiều giới, ngành, công chúng quan tâm.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Dung – Phó Trưởng khoa Du lịch học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội), cho đến nay, nghệ thuật công cộng ở Hà Nội vẫn nằm trong tình trạng chung của các đô thị Việt Nam, vẫn chưa khai thác được những giá trị vốn có của thủ đô một nước, chưa thực sự là nhân tố trọng yếu trong phát triển ngành du lịch. So sánh với các đô thị lớn ở các quốc gia trên thế giới cho thấy, nghệ thuật công cộng có thể thay đổi số phận của cả một khu vực đô thị, chính là nhờ lượng khách du lịch tới đó để ngắm nhìn các tác phẩm và chụp ảnh cùng chúng.

Từ kinh nghiệm của các quốc gia cho thấy, cần có những nghiên cứu cả ở tầm lý luận cũng như thực tiễn để xây dựng những giải pháp cho Thủ đô Hà Nội trong kiến tạo nghệ thuật công cộng góp phần phát triển kích cầu du lịch.

Bên cạnh đó, nghệ thuật công cộng của Hà Nội dường như mới chỉ đáp ứng được yêu cầu “phải có” tối thiểu của một không gian công cộng trong đô thị chứ chưa vượt qua được sự thay đổi về chất, mang lại những giá trị đột biến trong kinh tế như ở nhiều nước trên thế giới. Ngoài ra, cách thức quản lý nghệ thuật công cộng sau khi công trình nghệ thuật được hình thành cũng chưa hiệu quả để có thể phát huy hết tiềm năng của công trình.

Phó giáo sư, tiến sĩ Bùi Hoài Sơn – Viện trưởng Viện Văn hóa nghệ thuật Quốc gia Việt Nam, cho rằng: “Nghệ thuật công cộng càng ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng một xã hội đáng sống, hình thành trên nền tảng những công dân biết yêu cái đẹp, hướng đến tính thiện và biết chia sẻ yêu thương; một phần khác bởi vì các không gian công cộng chính là điểm nhấn của một đô thị. Quan tâm đến các không gian công cộng, làm cho chúng trở nên đẹp và hấp dẫn hơn không chỉ giúp các không gian công cộng tôn vinh vẻ đẹp cho địa điểm, mà còn tạo ra hình ảnh năng động, giá trị về chính trị, văn hóa, và đặc biệt là tạo ra lợi ích kinh tế cho một đô thị”.

Từ thực tiễn trên cho thấy, Thành phố cần có một lộ trình để kích hoạt nguồn năng lượng nội sinh này, phát triển nghệ thuật công cộng lên một tầm vóc mới, góp phần xây dựng Hà Nội thành một đô thị độc đáo, ngập tràn bản sắc riêng.

Bảo Thoa

Kỳ 2: Nghệ thuật công cộng Thủ đô khởi sắc

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Chú trọng bảo vệ quyền lợi cho người lao động

Chú trọng bảo vệ quyền lợi cho người lao động

(LĐTĐ) Thời gian qua, Công đoàn Trung tâm Y tế (TTYT) quận Cầu Giấy, Hà Nội luôn thực hiện tốt nhiệm vụ chăm lo đời sống cho cán bộ, viên chức, ...
Thẻ bảo hiểm y tế - "phao cứu sinh” cho nhiều gia đình học sinh, sinh viên

Thẻ bảo hiểm y tế - "phao cứu sinh” cho nhiều gia đình học sinh, sinh viên

(LĐTĐ) Trong những năm qua, chính sách bảo hiểm y tế (BHYT) ngày càng khẳng định vai trò trụ cột trong công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân, trong đó ...
TP.HCM: Hiệu trưởng Trường Trương Vĩnh Ký phản hồi thông tin xô xát giữa thầy giáo với phụ huynh

TP.HCM: Hiệu trưởng Trường Trương Vĩnh Ký phản hồi thông tin xô xát giữa thầy giáo với phụ huynh

(LĐTĐ) Ngày 26/9, liên quan đến thông tin thầy giáo đánh phụ huynh lan truyền trên mạng xã hội, Hiệu trưởng Trường Tiểu học - THCS - THPT Trương Vĩnh Ký ...
Phát huy vai trò là điểm tựa của người lao động

Phát huy vai trò là điểm tựa của người lao động

Thời gian qua, Ban Thường vụ Liên đoàn lao động (LĐLĐ) huyện Ứng Hòa, Hà Nội đã chỉ đạo có hiệu quả phong trào công nhân viên chức lao động ...
Ngày 27/9, diễn ra Hội nghị toàn quốc triển khai Chương trình giám sát năm 2023

Ngày 27/9, diễn ra Hội nghị toàn quốc triển khai Chương trình giám sát năm 2023

(LĐTĐ) Sáng mai (27/9), tại Phòng họp Diên Hồng, Nhà Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) sẽ tổ chức Hội nghị triển khai Chương trình giám sát của ...
Đà Nẵng: Nỗ lực hỗ trợ người dân chống bão Noru

Đà Nẵng: Nỗ lực hỗ trợ người dân chống bão Noru

(LĐTĐ) Ủy ban nhân dân (UBND) các quận, huyện trên địa bàn thành phố Đà Nẵng đã rà soát phương án sơ tán, di dời các hộ dân vùng có nguy ...
Sân chơi quen thuộc, hấp dẫn học sinh, sinh viên

Sân chơi quen thuộc, hấp dẫn học sinh, sinh viên

(LĐTĐ) Mỗi mùa Giải Cầu lông học sinh - sinh viên thành phố Hà Nội mở rộng tranh Cúp báo Tuổi trẻ Thủ đô diễn ra, trường THPT Nguyễn Trãi (Thường ...

Tin khác

Đánh thức tiềm năng di tích thành cổ 200 năm tuổi

Đánh thức tiềm năng di tích thành cổ 200 năm tuổi

(LĐTĐ) Nằm giữa thị xã Sơn Tây, di tích Thành cổ Sơn Tây từ lâu được biết đến là một trong những công trình kiến trúc quân sự cổ độc đáo và còn giữ nguyên vẹn nhất Việt Nam. Tòa thành cũng nằm ở địa thế trung tâm chính trị - văn hóa - kinh tế của vùng xứ Đoài, nơi hội tụ, giao thoa văn hóa của miền Bắc. Độc đáo và nhiều tiềm năng, việc “đánh thức” và phát huy hết tiềm năng di tích tòa thành cổ 200 năm tuổi sẽ là động lực thúc đẩy công nghiệp văn hóa phát triển.
Khai thác “mùa vàng” của du lịch Thủ đô

Khai thác “mùa vàng” của du lịch Thủ đô

(LĐTĐ) Sau 2 năm chịu ảnh hưởng nặng nề bởi dịch Covid-19, ngành Du lịch Thủ đô Hà Nội đang phục hồi mạnh mẽ bởi cách làm bài bản, hiệu quả. Đặc biệt, tiết trời đang bước vào mùa Thu - Đông, được xem là “mùa vàng” của du lịch Thủ đô, Phó Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội Trần Trung Hiếu cho biết, ngành Du lịch đã chủ động xây dựng chiến lược và kế hoạch quảng bá, tuyên truyền, đưa ra các sản phẩm mới, độc đáo, hấp dẫn hơn nữa, để đón đầu lượng khách quốc tế đến lưu trú dài ngày.
Vì những chuyến xe an toàn và thân thiện

Vì những chuyến xe an toàn và thân thiện

(LĐTĐ) Hưởng ứng tháng An toàn giao thông năm 2022, đồng thời nhằm truyền thông rộng rãi tới cộng đồng về thông điệp hành xử văn minh khi tham gia phương tiện giao thông công cộng, trong khuôn khổ dự án “Thành phố an toàn, thân thiện với em gái”, tài trợ bởi Tổ chức Plan International, sáng 17/9, Viện Nghiên cứu Quản lý Phát triển bền vững phối hợp với Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng thành phố Hà Nội tổ chức khởi động Chiến dịch “Soái ca, soái tỷ xe buýt” vì những chuyến xe an toàn và thân thiện.
Nâng tầm và gìn giữ di sản Hoàng thành Thăng Long

Nâng tầm và gìn giữ di sản Hoàng thành Thăng Long

Kể từ khi Hoàng thành Thăng Long được phát lộ, đã có nhiều nỗ lực của Thành phố nói chung và Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội nói riêng trong công tác trùng tu, gìn giữ và phát huy giá trị khu di sản này.
Ẩm thực thu Hà Nội

Ẩm thực thu Hà Nội

(LĐTĐ) Xưa nay, khi nhắc tới mùa thu Hà Nội chúng ta thường nhớ về hình ảnh cây cơm nguội vàng, cây bàng lá đỏ... Thế nhưng, ngoài những hình ảnh nên thơ, mùa thu Hà Nội còn lôi cuốn du khách với các món ăn đậm chất riêng như: Cốm xanh, sấu chín, hồng ngâm...
Những người giữ nét đẹp đồ chơi Trung thu truyền thống

Những người giữ nét đẹp đồ chơi Trung thu truyền thống

(LĐTĐ) Xã hội phát triển, có vô vàn món đồ chơi hiện đại hấp dẫn cả người lớn và trẻ em. Tuy nhiên, những món đồ chơi truyền thống vẫn có sức hút đặc biệt trong dịp Tết Trung thu. Và đằng sau những món đồ chơi giản dị ấy là câu chuyện tâm huyết của những nghệ nhân ở Thủ đô đã và đang giữ gìn để những sản phẩm dân gian có sức sống lâu bền giữa cuộc sống hiện đại.
"Đóng vai” kiến trúc sư để thiết kế Thủ đô Hà Nội trong tương lai

"Đóng vai” kiến trúc sư để thiết kế Thủ đô Hà Nội trong tương lai

(LĐTĐ) Truy cập vào website Hanoi2045.vn, các bạn trẻ có thể “đóng vai” một nhà quy hoạch, kiến trúc sư cùng đổi mới cảnh quan Thủ đô Hà Nội vào năm 2045, cũng như tôn vinh các công trình lịch sử văn hóa của Thủ đô Hà Nội lịch sử.
Tìm hiểu Nghị quyết số 15 của Bộ Chính trị tại Ngày hội “Sinh viên 5 tốt” Thủ đô

Tìm hiểu Nghị quyết số 15 của Bộ Chính trị tại Ngày hội “Sinh viên 5 tốt” Thủ đô

(LĐTĐ) Ngày 8/9, Thành đoàn, Hội Sinh viên thành phố Hà Nội phối hợp Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội tổ chức Ngày hội “Sinh viên 5 tốt” với nhiều hoạt động như Hội khỏe Sinh viên Thủ đô, Diễn đàn “Sinh viên khởi nghiệp và hội nhập quốc tế”, Cuộc thi “Rung chuông vàng”.
Tạo đột phá khai thác tiềm năng du lịch chùa Hương

Tạo đột phá khai thác tiềm năng du lịch chùa Hương

(LĐTĐ) Di tích quốc gia đặc biệt quần thể Hương Sơn (xã Hương Sơn, huyện Mỹ Đức) là điểm hành hương quen thuộc của các phật tử, điểm đến của nhiều khách du lịch trong nước và ngoài nước. Tuy nhiên, hiện nay nơi đây vẫn còn nhiều nét đẹp tiềm ẩn chưa được khai thác hết. Để phát huy tối đa hiệu quả tiềm năng du lịch, rất cần cơ chế, chính sách thu hút các nguồn đầu tư lớn, cách làm sáng tạo để phát triển du lịch bền vững, có tính đến kết nối.
Phát triển công nghiệp văn hóa Thủ đô từ tiềm năng lễ hội

Phát triển công nghiệp văn hóa Thủ đô từ tiềm năng lễ hội

Lễ hội là “chất truyền dẫn” trong “hệ thống” tạo ra sản phẩm dịch vụ văn hóa; là “chìa khóa” để khai mở ngành công nghiệp văn hóa. Hà Nội lại là vùng đất vô cùng giàu có và phong phú về các giá trị văn hóa, lịch sử với hàng nghìn lễ hội truyền thống mỗi năm. Làm thế nào để khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế này, góp phần vào việc phát triển công nghiệp văn hóa? Phóng viên Lao động Thủ đô đã trao đổi với Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn - Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội về vấn đề này.
Xem thêm
Phiên bản di động