Kiến tạo các không gian để Hà Nội thêm văn minh

(LĐTĐ) Trong quá trình Hà Nội đang từng bước hiện thực hóa các sáng kiến khi chính thức trở thành thành viên Mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO, việc thúc đẩy hình thành các không gian sáng tạo được coi là một trong những mấu chốt quan trọng.
Xây dựng không gian làm việc xanh cho người lao động Vườn hoa Hàng Đậu, không gian xanh giữa lòng phố cổ

Chú trọng sân chơi dành cho trẻ em

Được UNESCO công nhận là Thành phố sáng tạo trong lĩnh vực thiết kế vào năm 2019, một trong những cam kết chiến lược của thành phố Hà Nội là phát triển mạng lưới các nhà thiết kế sáng tạo trẻ thông qua Trung tâm Thiết kế Sáng tạo Hà Nội để cung cấp, hỗ trợ và tạo cơ hội cho những các bạn trẻ cùng kiến tạo ra Thành phố của tương lai. Đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa của người dân Thủ đô, nhiều không gian văn hóa nghệ thuật của Hà Nội đã lần lượt “chào đời” như: Không gian đi bộ khu vực hồ Hoàn Kiếm và phụ cận, Phố bích họa Phùng Hưng, Không gian văn hóa nghệ thuật Phúc Tân, Phố sách Hà Nội...

Kiến tạo các không gian để Hà Nội thêm văn minh
Các không gian văn hóa công cộng tạo ra nhiều sân chơi, nâng cao chất lượng sống cho người dân. (Ảnh: Kim Tiến)

Cùng với đó là sự phát triển chủ động của nhiều mô hình không gian sáng tạo văn hóa nghệ thuật đến từ các doanh nghiệp, chuyên gia văn hóa, văn nghệ sĩ… Trong đó, việc phát triển không gian văn hóa công cộng, sân chơi dành cho trẻ luôn được nhiều người quan tâm. Tại Hà Nội, một tổ chức mang tên Think Playgrounds (TPG) đang thu hút sự chú ý với tư cách là một nhân tố mạnh mẽ trong việc thúc đẩy phát triển sân chơi cho trẻ em thành thị. Việc trẻ em sống ở các thành phố phát triển không có đủ không gian mà chúng mong muốn để vận động thể chất và xây dựng mối quan hệ xã hội là một vấn đề chung trên toàn cầu.

TPG được Chu Kim Đức và Nguyễn Tiêu Quốc Đạt thành lập với tư cách một nhóm tình nguyện vào năm 2014, và được thành lập thành một doanh nghiệp xã hội vào năm 2016. Họ đã kiến tạo ra hơn 200 sân chơi. Các dự án sân chơi của TPG có một số đặc điểm chính. Thứ nhất là việc sử dụng các công viên bị bỏ quên hoặc các không gian chết trong các khu dân cư. “Không gian chết” là khoảng trống giữa các tòa nhà trong khu phức hợp nhà ở hoặc các khu vực chung không được sử dụng, nơi được dùng để đổ rác hoặc làm bãi đỗ xe bất hợp pháp. Thứ hai là “sân chơi di động”, một sự kiện biến một không gian cụ thể thành một sân chơi bằng cách mang đồ chơi và thiết bị vào đó. Thứ ba là nhận đơn đặt hàng xây dựng sân chơi trong khuôn viên trường học tư thục, khách sạn, khách hàng…

Thông tin tại Hội thảo “Không gian công cộng, không gian sáng tạo và giới trẻ” do Chương trình Định cư con người của Liên hợp quốc (UN-Habitat) tổ chức trực tuyến ngày 16/10, anh Quốc Đạt cho biết, sân chơi đầu tiên của TPG được xây dựng vào năm 2014 tại Bãi Giữa, một khu dân cư thu nhập thấp ven sông Hồng. Với sự hợp tác chặt chẽ của người dân, TPG đã lắp đặt xích đu, cầu trượt và bập bênh ở khu đất trống trong khu dân cư, bằng cách sơn lốp xe cũ và sử dụng gỗ tái chế. Các cư dân đã rất hợp tác và hài lòng với sân chơi được hoàn thành. Hay tại dự án Tân Mai (quận Hoàng Mai) vào năm 2019. TPG đã cố gắng biến đổi một “không gian chết” trong một khu dân cư của Thành phố.

Ngoài ra, TPG đã hợp tác với nghệ sĩ hoàn thành dự án tại huyện Đông Anh từ cuối năm 2020 đến tháng 2/2021. Đây là một nỗ lực hợp tác với các nghệ sĩ để cải thiện một quảng trường trong khu dân cư ở trung tâm thị trấn, và được thực hiện với sự hợp tác của Hội Liên hiệp Phụ nữ Đông Anh. Trong dự án này, nghệ sỹ Ưu Đàm đã đề xuất việc thiết kế một cấu trúc dùng làm biểu tượng tượng trưng cho khu vực. Anh tham khảo sự tích về di tích Thành Cổ Loa, nằm cách địa điểm khoảng 5km và đã chọn làm mẫu nỏ thần, tương truyền được vua An Dương Vương sử dụng vào thế kỷ thứ 3 trước Công nguyên để đánh bại giặc ngoại xâm. Sau đó, TPG đã đưa ra một cấu trúc có thể được sử dụng như sân chơi cho trẻ em để leo trèo hoặc trốn tìm. Đây không chỉ là không gian vui chơi cho trẻ em mà còn là điểm nhấn cho cộng đồng địa phương, có giá trị giáo dục về lịch sử, văn hóa của địa phương. Ở đây sân chơi đã trở thành một địa điểm có ý nghĩa và cùng lúc đem lại nhiều chức năng liên quan đến toàn bộ cộng đồng.

Ý tưởng độc đáo, giải pháp mới mẻ

Bên cạnh việc nỗ lực xây dựng những không gian công cộng mới, việc cố gắng khắc phục và biến những không gian cũ trở nên mới mẻ cũng đang được quan tâm. Trong đó, việc “tái sinh” các nhà máy cũ thành không gian sáng tạo dành cho Thủ đô được xem là giải pháp “vẹn cả đôi đường”. Trên thế giới, các không gian sáng tạo được hình thành từ nhà máy cũ không phải là hiếm. Các cơ sở công nghiệp nặng và hạ tầng kiểu cũ như hầm mỏ, kho tàng, ga tàu, sân bay... khi phải đóng cửa do không phù hợp, người ta đã tìm cách chuyển đổi công năng để lưu lại ký ức, tìm cách phục vụ lại đời sống dân chúng thay vì phá bỏ.

Kiến tạo các không gian để Hà Nội thêm văn minh
Sân chơi cho trẻ luôn được cộng đồng, người dân quan tâm, chú trọng.

Còn tại Việt Nam, việc chuyển đổi các nhà máy cũ thành không gian sáng tạo vẫn còn là điều mới mẻ, chỉ một số ít nhà máy cũ được chuyển đổi thành công. Có thể kể tới một số địa điểm tại Hà Nội, như: Nhà máy in báo Nhân Dân chuyển đổi thành Trung tâm Văn hóa Pháp (phố Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm), Nhà máy in Công đoàn cũng biến thành khu tổ hợp Complex 01 (ngõ 167 Tây Sơn, quận Đống Đa)…Trong kế hoạch di chuyển các nhà máy gây ô nhiễm ra khỏi nội đô Hà Nội, Thành phố có tới gần 100 cơ sở nằm trong diện này. Đây là cơ hội lớn để xây dựng các không gian sáng tạo, nếu các cơ quan chức năng quyết tâm thực hiện để phát triển Thành phố sáng tạo. Nhất là trong bối cảnh, Hà Nội đang thiếu các không gian công cộng phục vụ người dân, hạ tầng xã hội đang chật chội và hơn nữa, để thực hiện đúng mục đích ban đầu là di dời các nhà máy ra khỏi nội đô nhằm phát triển các không gian công cộng, công trình phúc lợi phục vụ người dân.

Cũng tại Hội thảo “Không gian công cộng, không gian sáng tạo và giới trẻ”, PGS.TS.KTS Phạm Thúy Loan (Viện Kiến trúc Quốc gia - Bộ Xây dựng) cho rằng, cần xem các nhà máy cũ là những giá trị quý báu, từng bước hiện thực hóa các không gian và cộng đồng sáng tạo. Thay vì biến những khu “đất vàng” sau khi di dời nhà máy trở thành các tòa nhà chung cư và trung tâm thương mại, theo bà Loan, các nhà máy cũ hoàn toàn có thể trở thành di sản công nghiệp, thành phần không thể tách rời của di sản văn hóa Hà Nội. Nếu được bảo tồn đúng cách, đây sẽ là nguồn lực để Hà Nội phát triển sau khi được công nhận là thành viên của mạng lưới các Thành phố sáng tạo của UNESCO.

Tuy nhiên, PGS.TS.KTS Phạm Thúy Loan cũng cho biết, việc tái sinh” các nhà máy cũ thành không gian sáng tạo cũng còn nhiều điều đáng phải bàn đến. Theo khảo sát thực trạng 39 nhà máy cần di dời tại quân Hai Bà Trưng và quận Thanh Xuân (khảo sát vào tháng 2, 3 của nhóm PPWWG và Vì một Hà Nội đáng sống) thì có 21 nhà máy đã di dời và chuyển đổi mục đích sử dụng. Trong 21 nhà máy thì có 19 nhà máy được chuyển đổi thành tổ hợp chung cư thương mại, 1 làm đường trên cao (565 m2) và 1 thành đại học tư nhân. Theo PGS.TS.KTS Phạm Thúy Loan, hiện tại Hà Nội 10 nhà máy tiêu biểu có thể nhìn nhận dưới góc độ di sản công nghiệp và có nhiều tiềm năng xây dựng thành không gian sáng tạo. Điển hình như: Nhà máy Bia Hà Nội, Nhà máy Xe lửa Gia lâm, Nhà máy Thuốc lá Thăng Long, Nhà máy Cao su Sao vàng... Đó là các nhà máy có không gian mang dấu ấn lịch sử, kiến trúc thuộc địa hấp dẫn, kết hợp độc đáo giữa kiến trúc dân dụng và công nghiệp; không gian thể hiện khí thế sản xuất hào hùng xây dựng đất nước giai đoạn hậu chiến./.

Kim Tiến

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Đẩy mạnh phong trào thi đua trong công nhân, viên chức, lao động huyện Chương Mỹ

Đẩy mạnh phong trào thi đua trong công nhân, viên chức, lao động huyện Chương Mỹ

(LĐTĐ) Cùng với công tác chăm lo, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho đoàn viên, người lao động, thời gian qua, Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) huyện Chương Mỹ ...
LĐLĐ huyện Mê Linh: Đẩy mạnh phong trào thi đua trong khối Giáo dục

LĐLĐ huyện Mê Linh: Đẩy mạnh phong trào thi đua trong khối Giáo dục

(LĐTĐ) Bám sát chỉ đạo của Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) thành phố Hà Nội, trong năm 2021, LĐLĐ huyện Mê Linh đã thực hiện tốt công tác chăm lo, bảo ...
Nhiều khuyến mại "khủng" tại chuỗi sự kiện kích cầu tiêu dùng thành phố Hà Nội

Nhiều khuyến mại "khủng" tại chuỗi sự kiện kích cầu tiêu dùng thành phố Hà Nội

(LĐTĐ) Tối qua 26/11, Sở Công Thương Hà Nội đã tổ chức Lễ phát động chuỗi sự kiện kích cầu trên địa bàn Thành phố bao gồm các chương trình: Hà ...
Lịch thi đấu bóng đá châu Âu ngày 27, 28/11

Lịch thi đấu bóng đá châu Âu ngày 27, 28/11

(LĐTĐ) Nhằm giúp quý độc giả tiện theo dõi các trận bóng mà mình yêu thích, báo Lao động Thủ đô xin đăng tải lịch thi đấu những trận đấu tại ...
Quyền lợi chủ xe được hưởng khi mua bảo hiểm ôtô/xe máy bắt buộc

Quyền lợi chủ xe được hưởng khi mua bảo hiểm ôtô/xe máy bắt buộc

Bảo hiểm ôtô/xe máy bắt buộc hay còn gọi bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe khi tham gia giao thông. Sản phẩm này có ý ...
Tập đoàn Sun Group ký hợp tác với Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp

Tập đoàn Sun Group ký hợp tác với Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp

(LĐTĐ) Ngày 26/11, Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp (thuộc Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội) và Tập đoàn Sun Group đã tổ chức lễ ký kết Chương ...
Học sinh lớp 9 tại Hà Nội căng mình học online, giáo viên đề xuất giảm bớt môn thi vào 10

Học sinh lớp 9 tại Hà Nội căng mình học online, giáo viên đề xuất giảm bớt môn thi vào 10

Sắp kết thúc kỳ 1 của năm học 2021-2022, nhưng học sinh tại nhiều quận, huyện ở Hà Nội vẫn chưa thể trở lại trường học trực tiếp. Trước thực ...

Tin khác

Khẩn trương đưa vào hoạt động các cơ sở thu dung, điều trị người nhiễm SARS-CoV-2 không triệu chứng, triệu chứng nhẹ

Khẩn trương đưa vào hoạt động các cơ sở thu dung, điều trị người nhiễm SARS-CoV-2 không triệu chứng, triệu chứng nhẹ

(LĐTĐ) Tối 26/11, Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố Hà Nội đã có Công điện số 25/CĐ-UBND về việc tăng cường các biện pháp phòng, chống dịch Covid-19 trong tình hình mới.
Sôi nổi nghĩa cử hiến máu tình nguyện ở Khánh Thượng

Sôi nổi nghĩa cử hiến máu tình nguyện ở Khánh Thượng

(LĐTĐ) Ngày 26/11, Ban Chỉ đạo vận động hiến máu tình nguyện huyện Ba Vì, Ủy ban nhân dân xã Khánh Thượng phối hợp với Viện Huyết học truyền máu Trung ương tổ chức “Ngày hội hiến máu tình nguyện năm 2021”.
Hà Nội: Nâng cao ứng dụng các thành tựu công nghệ số vào khâu dịch vụ điện

Hà Nội: Nâng cao ứng dụng các thành tựu công nghệ số vào khâu dịch vụ điện

(LĐTĐ) Những năm qua, Tổng Công ty Điện lực thành phố Hà Nội (EVN Hà Nội) đã không ngừng ứng dụng các thành tựu của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, công nghệ số vào công tác kinh doanh và dịch vụ khách hàng. Qua đó, từng bước hiện đại hóa lĩnh vực này, tạo sự công khai, minh bạch và giúp cho khách hàng dễ dàng tiếp cận dịch vụ điện.
Thí sinh Nguyễn Thị Phương Thêm đạt giải Nhất Hội thi báo cáo viên, tuyên truyền viên giỏi

Thí sinh Nguyễn Thị Phương Thêm đạt giải Nhất Hội thi báo cáo viên, tuyên truyền viên giỏi

(LĐTĐ) Sáng 26/11, Ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội tổ chức chung khảo Hội thi báo cáo viên, tuyên truyền viên giỏi năm 2021, tuyên truyền về Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2020-2025.
Xúc tiến thành lập các khu công nghiệp mới

Xúc tiến thành lập các khu công nghiệp mới

(LĐTĐ) Tại buổi làm việc sáng 26/11, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Nguyễn Thị Tuyến đề nghị Đảng ủy, Ban Quản lý các Khu Công nghiệp và Chế xuất (KCN&CX) Hà Nội nhanh chóng thích ứng an toàn, linh hoạt với diễn biến của dịch Covid-19, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan thuế, hải quan để hỗ trợ đắc lực cho doanh nghiệp, đồng thời bám sát các quy định của Trung ương và Thành ủy để xúc tiến việc thành lập mới các khu công nghiệp...
Các xã, phường tích cực chuẩn bị điều kiện cần thiết theo phương châm “4 tại chỗ”

Các xã, phường tích cực chuẩn bị điều kiện cần thiết theo phương châm “4 tại chỗ”

(LĐTĐ) Thực hiện chỉ đạo của Thành phố, các xã, phường, thị trấn đang tích cực rà soát lại các địa điểm có thể trưng dụng làm trạm y tế lưu động như nhà sinh hoạt cộng đồng, nhà văn hóa của khu dân cư, trường học…
Bà Lê Kim Anh tái đắc cử Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố Hà Nội khóa XVI

Bà Lê Kim Anh tái đắc cử Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố Hà Nội khóa XVI

(LĐTĐ) Chiều 25/11, Đại hội đại biểu Phụ nữ thành phố Hà Nội lần thứ XVI tiếp tục làm việc và diễn ra phiên bế mạc. Đại hội đã nghe báo cáo kết quả họp phiên thứ nhất Ban Chấp hành Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) thành phố Hà Nội khóa XVI. Bà Lê Kim Anh tái đắc cử Chủ tịch Hội LHPN thành phố Hà Nội khóa XVI, nhiệm kỳ 2021-2026.
Vẻ đẹp Hà Nội qua lăng kính của những họa sĩ trẻ

Vẻ đẹp Hà Nội qua lăng kính của những họa sĩ trẻ

(LĐTĐ) Hình ảnh phố cổ Hà Nội mang một diện mạo mới với các gam màu tím, cam, xanh... được thể hiện một cách vô cùng độc đáo bằng đôi bàn tay và trí tưởng tượng sáng tạo của nhiều họa sĩ trẻ. Dù là ở trên bất kỳ chất liệu nào, các tác phẩm ấy đã đem đến cho những người thưởng thức hội họa có dịp nhớ về một Hà Nội cổ kính và đầy hoài niệm.
Kỳ 2: Nỗ lực vượt thách thức

Kỳ 2: Nỗ lực vượt thách thức

(LĐTĐ) Trước những thách thức của dịch Covid-19, những người làm công tác quản lý di sản của Thủ đô đã nỗ lực đổi mới, tổ chức nhiều hình thức để bảo tồn, phát huy giá trị các di sản.
Tổng Công ty UDIC: Tích cực hưởng ứng phong trào thi đua “Doanh nghiệp Thủ đô hội nhập, phát triển”

Tổng Công ty UDIC: Tích cực hưởng ứng phong trào thi đua “Doanh nghiệp Thủ đô hội nhập, phát triển”

(LĐTĐ) Với mục tiêu đẩy mạnh cải tiến kỹ thuật, khoa học công nghệ trong công tác sản xuất kinh doanh nhằm tạo sức cạnh tranh cao trong quá trình hội nhập, Tổng Công ty Đầu tư phát triển hạ tầng đô thị UDIC đã phát động sâu rộng các phong trào thi đua tới 100% công ty, đơn vị thành viên.
Xem thêm
Phiên bản di động