Cần biện pháp hữu hiệu để chống gian lận, trốn thuế

Đại biểu Phạm Thị Thanh Mai (Đoàn đại biểu thành phố Hà Nội) cho rằng, báo cáo số 64 của Kiểm toán nhà nước giai đoạn 2021-2025 về thu ngân sách cho thấy, số nợ đọng thuế khá cao. Cụ thể tổng số thu nợ thuế nội địa ước đến 30/9/2025 (tăng 17,6% so với thời điểm 31/12/2024), trong khi đó, tỉ lệ thu hồi và xử lý nợ đọng thấp (chỉ đạt 21,4% tổng số nợ). Riêng đối với tổng số nợ đọng thuế năm 2024, bằng 9,7% so với thực hiện thu ngân sách nhà nước (không đạt yêu cầu theo Nghị quyết số 23/2021 là phấn đấu giảm tỷ lệ nợ đọng thuế dưới 5% tổng thu ngân sách nhà nước).

Đại biểu Phạm Thị Thanh Mai phát biểu thảo luận. (Ảnh: QH)

Chỉ ra tình trạng rất đáng báo động, đại biểu Phạm Thị Thanh Mai cho biết, đó là gian lận, trốn thuế dẫn đến thất thu ngân sách nhà nước diễn ra ngày càng tinh vi và phức tạp.

Đánh giá cao chỉ đạo rất sát sao của Chính phủ về tăng cường chống gian lận thuế, đại biểu Phạm Thị Thanh Mai cũng chỉ rõ các vấn đề khó khăn liên quan như kinh doanh nền tảng thương mại điện tử, tình trạng “online, livestream” bán hàng của KOL (những người có ảnh hưởng). Chỉ khi các cơ quan Công an vào cuộc thì mới thấy, vừa là hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, vừa là trốn thuế. Điều đó không chỉ gây ảnh hưởng đến thu ngân sách mà cả đến nền kinh tế, ảnh hưởng đến niềm tin, vì đó sự cạnh tranh không lành mạnh với các doanh nghiệp làm ăn chân chính.

Do đó, đại biểu Phạm Thị Thanh Mai đề nghị, cùng với các biện pháp chống thất thu thuế, cần có các giải pháp giải quyết tận gốc vấn đề. Đó là làm lành mạnh sự cạnh tranh, đảm bảo hàng hóa rõ nguồn gốc, xuất xứ và đánh giá đúng giá trị của hàng hóa.

Đại biểu Phạm Văn Hòa phát biểu thảo luận. (Ảnh: QH)

Trong khi đó, đại biểu Phạm Văn Hòa (Đoàn đại biểu tỉnh Đồng Tháp) cho rằng, thu ngân sách đạt khá cao, phản ánh hiệu quả trong chỉ đạo, điều hành của Chính phủ. Tuy nhiên, đại biểu cũng đề nghị Bộ Tài chính có những giải pháp quyết liệt để đẩy nhanh tiến độ thu hồi, xử lý nợ đọng, đồng thời có biện pháp hữu hiệu để chống thất thu thuế trên các lĩnh vực.

Đại biểu Phạm Văn Hòa cũng cho rằng, chính sách miễn, giảm, khoanh nợ thuế đối với doanh nghiệp khó khăn là rất cần thiết, thể hiện tính nhân văn nhưng cũng cần cương quyết đối với các trường hợp đủ điều kiện mà trây ỳ hoặc trốn tránh.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long phát biểu làm rõ các vấn đề các đại biểu Quốc hội nêu. (Ảnh: QH)

Phát biểu làm rõ các vấn đề các đại biểu Quốc hội nêu, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long cho biết, về công tác dự toán thu ngân sách nhà nước, trong bối cảnh tình hình thế giới biến động mạnh, nhìn chung khó khăn, thách thức nhiều hơn nhiều so với thời cơ và thuận lợi, công tác xây dựng và dự toán thu ngân sách nhà nước được thực hiện theo nguyên tắc thận trọng, bảo đảm an ninh, an toàn tài chính quốc gia.

Các vấn đề như bội chi ngân sách nhà nước, nợ công, nợ Chính phủ, nợ nước ngoài quốc gia trong giới hạn an toàn theo quy định; bảo đảm đủ nguồn để đáp ứng yêu cầu chi cho đầu tư phát triển, bảo đảm an sinh xã hội, chi cho quốc phòng-an ninh và các nhiệm vụ nhiệm vụ cấp bách phát sinh như thiên tai, bão lũ…

Phó Thủ tướng Lê Thành Long nhấn mạnh, trong tổ chức thực hiện, Chính phủ đã chỉ đạo quyết liệt công tác quản lý thu, bảo đảm thu “đúng, đủ, kịp thời”, đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, mở rộng phạm vi áp dụng hóa đơn điện tử, tập trung chống thất thu đối với thương mại điện tử và các hoạt động dịch vụ như ăn uống, khách sạn.

Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV. (Ảnh: QH)

Theo Phó Thủ tướng Lê Thành Long, thu từ thương mại điện tử năm 2025 đạt khoảng 172.000 tỷ đồng, tăng 67% so với năm 2024. Dự toán thu ngân sách nhà nước năm 2026 được xây dựng bám sát các mục tiêu, nhiệm vụ theo các Nghị quyết của Đảng và Quốc hội, trong đó thu nội địa từ sản xuất kinh doanh tăng khoảng 11,1% (mức phấn đấu cao nhất từ trước đến nay, cao hơn mục tiêu tăng trưởng kinh tế 10%); đồng thời có tính đến những tác động và ảnh hưởng của các yếu tố thu từ nhập khẩu, đất đai và tài nguyên.

Phó Thủ tướng Lê Thành Long cho biết thêm, trong thời gian tới, Chính phủ tiếp tục chỉ đạo Bộ Tài chính, các cơ quan liên quan triển khai các giải pháp tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số, tập trung làm tốt hơn công tác phân tích, dự báo, phục vụ xây dựng dự toán thu và quản lý thu, chi ngân sách nhà nước.