Chấm dứt lao động trẻ em: Từ những chính sách đồng bộ

	Giảm thiểu lao động trẻ em vẫn đang là thách thức
	Quá nhiều trẻ phải làm công việc độc hại, nặng nhọc

Khó phân biệt lao động trẻ em

Theo báo cáo của Cục Bảo vệ chăm sóc trẻ em (Bộ Lao động -Thương binh và Xã hội - LĐTBXH): Hiện cả nước có khoảng 1,75 triệu LĐ trẻ em (chiếm 62% tổng số trẻ em tham gia các hoạt động làm kinh tế và chiếm 9,6% dân số trẻ em).

Đại diện các đơn vị, tổ chức chia sẻ kinh nghiệm phòng ngừa, giảm thiểu LĐ trẻ em.

Cũng theo cơ quan này, tuổi bắt đầu làm việc phổ biến ở độ tuổi từ 12-13 tuổi trở lên chiếm 68,7%; trước 10 tuổi khoảng 11% và trong độ tuổi 5-7 tuổi có 2,6%. Đáng chú ý là 60% số LĐ trẻ em là trẻ em trai và gần 85% số LĐ trẻ em sinh sống ở khu vực nông thôn.

Đại diện Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tại Việt Nam, ông Chang-Hee Lee cho rằng: LĐ trẻ em chủ yếu tồn tại ở khu vực kinh tế nông thôn và phi chính thức, ngoài tầm kiểm soát của các thanh tra lao động và ở những nơi công đoàn và các tổ chức của người sử dụng lao động thường rất mỏng hoặc không có.

Cũng theo ông Chang-Hee Lee, trong sản xuất hộ gia đình, trẻ em thường rất dễ bị tổn thương do thu nhập của bố mẹ các em không đủ hoặc bởi các doanh nghiệp gia đình phi chính thức không đủ tiền thuê lao động trưởng thành nên phải để con em mình lao động không được hưởng lương.

Đồng thuận với quan điểm này, bà Trần Hoàng Yến - Phó Giám đốc Trung tâm Đào tạo và Xúc tiến thuộc Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam chia sẻ một thực tế: Phần lớn gia đình người lao động còn nghèo, tập trung ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa nên nhiều trẻ em đi làm sớm.

Hơn nữa, những cơ sở nhỏ lẻ này ở xa trung tâm, nhận thức của chủ sử dụng lao động chưa tốt. Và có một thực tế là những cơ sở mang tính chất hộ gia đình, sử dụng chính con em mình tham gia, nên rất khó phát hiện và cũng khó phân biệt tình trạng LĐ trẻ em.
Giảm thiểu LĐ trẻ em bằng cách nào?

Trong bối cảnh Việt Nam hiện đang hội nhập toàn cầu ngày càng sâu rộng thông qua việc tham gia các hiệp định thương mại tự do như Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương và Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - EU, vấn đề thực hiện các cam kết quốc tế về lao động, trong đó có vấn đề LĐ trẻ em trong các chuỗi cung ứng sẽ ngày càng được quan tâm nhiều hơn.

“Doanh nghiệp cần phải cảnh giác để đảm bảo rằng chuỗi cung ứng của họ không có LĐ trẻ em, nếu không sẽ bị mất uy tín và ảnh hưởng xấu đến công việc kinh doanh,” Giám đốc ILO Việt Nam – ông Chang-Hee Lee cho biết.

Cũng theo đại diện của ILO, công cuộc đấu tranh phòng, chống LĐ trẻ em đòi hỏi các chính sách đồng bộ để hỗ trợ pháp luật quốc gia về LĐ trẻ em. Đó là nền giáo dục với chất lượng tốt, bảo trợ xã hội và việc làm bền vững cho các bậc cha mẹ.

Chia sẻ quan điểm này, TS. Doãn Mậu Diệp - Thứ trưởng Bộ LĐTBXH - cho biết, Việt Nam đã ban hành hệ thống pháp luật và chính sách nhằm đảm bảo hiện thực hóa quyền của trẻ em, đặc biệt là phòng ngừa và giảm thiểu LĐ trẻ em, cũng như triển khai nhiều chương trình dự án, mô hình liên quan.

Ngày 7.6.2016, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chương trình phòng ngừa và giảm thiểu LĐ trẻ em giai đoạn 2016-2020. Điều này thể hiện quyết tâm của Đảng và Nhà nước Việt Nam vì một tương lai tốt đẹp hơn cho trẻ em.

Tuy nhiên, ông Diệp cũng chia sẻ: “Phòng ngừa, giảm thiểu và tiến tới chấm dứt LĐ trẻ em ở Việt Nam và các nước khác trên thế giới đều gặp phải những thách thức, mà trước hết là nhận thức của chính trẻ em, của gia đình, của cộng đồng và của cả chính người sử dụng lao động”.

Bảo Duy