Bán giấy giới thiệu, công văn xin tiền từ thiện

Thu lợi bất chính trên tình thương của cộng đồng

Có “ô dù” to, nên bán rẻ?

Như báo LĐTĐ số 112 ra ngày 16.9 từng đề cập đến việc bà Phạm Thị Toan - Giám đốc Trung tâm nhân đạo Hồng Đức - cơ sở 3 thôn 4, xã Phù Lưu Tế huyện Mỹ Đức (Hà Nội) công khai bán giấy giới thiệu cho những người không phải là nhân viên của Trung tâm, với mục đích đi bán tăm và các sản phẩm từ thiện với giá 800 nghìn đồng/1 bộ. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của PV cũng tại Trung tâm nhân đạo - cơ sở 3 này, bà Toan không chỉ bán giấy giới thiệu của Trung Tâm nhân đạo Hồng Đức, mà còn bán luôn cả giấy giới thiệu, công văn xin tiền từ thiện của HTX Sơn Tây.

Rất nhiều sản phẩm được gắn mắc từ thiện không rõ nguồn gốc, được gắn mác sẵn cho các trung tâm, hội khuyết tật khác nhau chờ được xuất đi.

Theo bà Toan, giấy giới thiệu của HTX Sơn Tây (thuộc Hội Người mù Sơn Tây) được bà bán với giá 500 nghìn đồng/1 bộ, rẻ hơn rất nhiều so với giấy của Trung tâm Hồng Đức. Tuy nhiên, cũng giống như giấy của Hồng Đức, khi mua giấy giới thiệu chứng nhận là người của HTX Sơn Tây, người mua cũng sẽ không bị khống chế tiền mua hàng, số lượng... Không chỉ quảng cáo về độ tin cậy, giá thành, mà nói về số lượng, bà Toan cũng cho biết, người mua cần bao nhiêu bộ cũng có. Thắc mắc về việc vì sao giấy của HTX Sơn Tây lại được bán rẻ hơn giấy giới thiệu của Trung tâm nhân đạo Hồng Đức, theo bà Toan, giấy của Trung tâm Hồng Đức đắt hơn vì các sếp ở đó “khó” và không có “người đỡ đầu”. Còn giấy giới thiệu của Sơn Tây bán rẻ hơn vì “sếp” trên Sơn Tây có anh, em là người thân của một vị lãnh đạo ở Trung ương (?!).

Từ đơn thư phản ánh, phóng viên được biết việc bán và “tự” cấp giấy giới thiệu, giấy chứng nhận là người của HTX Sơn Tây không chỉ diễn ra tại cơ sở 3 - Trung tâm nhân đạo Hồng Đức, mà nó còn diễn ra tại gia đình bà Nguyễn Thị Hằng ở thôn 6, Áng Hạ, xã Lê Thanh (Mỹ Đức). Cơ sở của bà Hằng có quy mô còn lớn hơn ở chỗ bà Toan và giấy giới thiệu cũng có thời hạn là 2 tháng thay vì 1 tháng như bên bà Toan, bởi thế bà Hằng cũng “cảnh giác” hơn.

Mặc dù công nhận là cung cấp hàng cho rất nhiều người trong làng đi bán, khi chúng tôi hỏi mua giấy giới thiệu, cũng giống như bà Toan, bà Hằng đưa ra một cuốn giấy giới thiệu có sẵn chữ ký và dấu đỏ được đóng sẵn của HTX Sơn Tây cho chúng tôi xem rồi bảo: “Ở đây chúng tôi không bán giấy không, mà phải bán giấy theo tăm. Các chú phải mua 3.000 tăm với giá 1.080 nghìn đồng, thì tôi mới cấp cho một bộ giấy giới thiệu. Một bộ giấy đi theo hàng thì giá cũng sẽ rẻ hơn nhiều, so với việc các chú phải mua giấy giới thiệu, rồi lại mất tiền mua hàng như ở những chỗ khác”.

Không chỉ bán giấy giới thiệu, giấy để đi xin quyên góp từ thiện mở lớp học cũng được bán, chỉ cần người mua có tiền…

Lý giải việc bắt người mua phải mua 3.000 tăm với giá 1.080 nghìn đồng, thì mới được sở hữu giấy chứng nhận là người thuộc HTX Sơn Tây để đi bán tăm, bà Hằng cho rằng, một phần là do chúng tôi (PV) lần đầu đến nên chưa tin tưởng. Mặt khác, hiện tại bà đang thử việc vì thế phải lấy lòng các “sếp”, nên phải làm “tử tế”.

Cũng theo chia sẻ của bà Hằng, các lãnh đạo trên HTX còn đang muốn về nhà bà Hằng để đặt địa điểm, nếu như thấy “làm ăn được”. Để khẳng định “mối quan hệ” của mình với HTX Sơn Tây, cũng như việc “bảo kê” cho người được cấp giấy giới thiệu nếu bị bắt, cũng giống như bà Toan, số điện thoại trên tem nhãn tại cơ sở của bà Hằng, cũng là một số điện thoại tổng đài của HTX Sơn Tây và được nối thẳng đến máy di động của bà Hằng. Theo bà Hằng, để được chuyển tiếp số điện thoại như vậy, hằng tháng, bà phải đóng một khoản phí nhất định cho HTX Sơn Tây.

Cố tình làm sai hay do quản lý chưa chặt?

Ngoài việc bán giấy giới thiệu, chứng nhận là người của HTX Sơn Tây, tại những địa điểm trên còn bán cả công văn “Xin kinh phí mở lớp học chữ, học nghề cho người tàn tật và trẻ em mồ côi”, công văn này cũng được bà Toan (giám đốc cơ sở 3 – Trung tâm nhân đạo Hồng Đức) bán với giá 800 nghìn đồng/1 bộ. Bên cạnh đó, bà Toan còn bán thêm giấy ghi danh sách các đơn vị, có đóng dấu đỏ với giá 1.000 đồng/1 tờ, với lời khẳng định: “Có dấu đỏ này nên mọi người tin lắm, chị chỉ bán 1.000 đồng/1 tờ thôi”.

Chưa hết, không chỉ bán các loại giấy tờ trên, vị giám đốc cơ sở 3 - Trung tâm nhân đạo Hồng Đức còn dạy cách để người bán không bị “vợt” - không bị lực lượng chức năng và người của Trung tâm bảo trợ xã hội bắt. Theo đó, khi bán giấy giới thiệu này, người bán sẽ được hướng dẫn là không bán ở nơi bến tàu, bến xe hay ở trung tâm thành phố, mà nên đi bán ở tỉnh hoặc tại những địa phương xa trung tâm, khu vực ngoại thành để tránh bị bắt. “Người của Trung tâm bảo trợ xã hội thường đi “vợt” vào thứ 3 và thứ 6, nếu đi bán thì cẩn thận những ngày này” - bà Toan nhắc nhở. Một điều đặc biệt khác, theo chia sẻ của người bán giấy, mặc dù giấy giới thiệu dùng để bán tăm (không được phép xin từ thiện), nhưng nếu chỗ nào xin được từ thiện thì cứ xin. Các nhà hảo tâm cho thẳng người bán, thì người bán sẽ được hưởng. Còn tiền mà chuyển về tài khoản của Trung tâm nhân đạo Hồng Đức, hay HTX Sơn Tây, thì người đi bán chỉ cần cung cấp tên, địa chỉ cơ quan người hỗ trợ…thì họ sẽ nhận được 40% hoa hồng.

Với việc ngang nhiên cấp, bán giấy giới thiệu, chứng nhận là người của HTX Sơn Tây để bán tăm từ thiện của bà Toan và bà Hằng, nhiều người đặt câu hỏi: Vì sao những cá nhân này lại có quyền giữ cuốn sổ ghi giấy giới thiệu của HTX Sơn Tây, bởi lẽ bà Toan hiện là Giám đốc cơ sở 3 của Trung tâm nhân đạo Hồng Đức, còn bà Hằng chỉ là nhân viên hợp đồng (theo bà Toan và bà Hằng giới thiệu - PV).

Bên cạnh đó, việc chỉ 1 giấy giới thiệu của HTX Sơn Tây, nhưng bà Toan và bà Hằng lại thực hiện cung cấp giấy giới thiệu theo những cách riêng của mình, mặc dù cả 2 người đều khẳng định làm theo đúng quy định của HTX. Vậy ai đúng, ai sai? Các “sếp” tại HTX Sơn Tây buông lỏng quản lý, hay là do một mối quan hệ đặc biệt nào đó, nên giấy giới thiệu mới được cấp, ký tên và đóng dấu sẵn và điện thoại tổng đài trung tâm, lại được chuyển tiếp thành số di động cho những người không thuộc biên chế của HTX?.

Chúng tôi sẽ tiếp tục phản ánh về vấn đề này…!

Tuấn Minh – Ngọc Thủy