Văn nghệ sĩ góp ý Dự thảo Văn kiện Đại hội XIV: Phát triển văn hóa thành sức mạnh nội sinh

Đánh giá cao tinh thần nhất quán của Dự thảo

Tại Hội nghị lấy ý kiến góp ý Dự thảo các văn kiện trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra tại Hà Nội, PGS.TS, nhạc sĩ Đỗ Hồng Quân, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam đã bày tỏ sự nhất trí cao với những đánh giá về kết quả, thành tựu cũng như phương hướng, nhiệm vụ về văn hóa trong Dự thảo Báo cáo chính trị và Dự thảo Chương trình hành động.

Ông đặc biệt quan tâm đến nội dung "Phát triển mạnh mẽ toàn diện văn hóa và con người Việt Nam" trong Báo cáo chính trị, khẳng định đây là sự thừa kế và phát triển quan điểm của Đảng, nối tiếp tinh thần các Nghị quyết từ Nghị quyết Trung ương 5 khóa VIII về "Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc", đến Nghị quyết số 33-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI.

Các đề xuất về chú trọng, khuyến khích sáng tạo, gắn kết văn hóa với phát triển kinh tế, chăm lo đội ngũ văn nghệ sĩ và phát triển văn hóa thành sức mạnh nội sinh là những đóng góp thiết thực, góp phần hoàn thiện Dự thảo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng. (Ảnh minh họa)

Theo PGS.TS Đỗ Hồng Quân, việc xác định phát triển nguồn lực con người, phát triển văn hóa thực sự trở thành nền tảng, sức mạnh nội sinh, động lực to lớn cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hoàn toàn đúng đắn.

Trong khi đó, NSND Thúy Mùi, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam, đánh giá cao tinh thần nhất quán của Dự thảo khi nhấn mạnh vai trò của văn hóa và con người trong phát triển đất nước. Bà cho rằng Dự thảo thể hiện sự phát triển sâu sắc trong tư duy lý luận và định hướng chiến lược của Đảng đối với con người và văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới.

Đặc biệt, Dự thảo đã cập nhật các quan điểm, mục tiêu, quyết sách chiến lược đột phá của Bộ Chính trị từ cuối năm 2024 đến nay trên nhiều lĩnh vực: Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; hội nhập quốc tế; xây dựng thể chế; phát triển kinh tế tư nhân. Điều này đặt ra yêu cầu, nhiệm vụ mới cho lĩnh vực văn hóa phải chủ động, thích ứng, đổi mới sáng tạo.

NSND Thúy Mùi nhấn mạnh: "Lần đầu tiên, những khái niệm mới như "kinh tế di sản" hay công nghiệp văn hóa, văn hóa số được đề cập một cách đậm nét, cũng như nhấn mạnh "phát triển toàn diện con người Việt Nam trong hệ giá trị thời đại mới".

Dự thảo lần này khẳng định văn hóa phải trở thành trụ cột phát triển ngang hàng với kinh tế, chính trị, xã hội. Điểm mới là xác định rõ ràng một hệ giá trị toàn diện gồm: Hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam đồng bộ với "xây dựng và kiến tạo nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc".

Nhiều ý kiến đề xuất

Liên quan đến gắn kết văn hóa với phát triển kinh tế, PGS.TS Đỗ Hồng Quân đề nghị cân nhắc, bổ sung việc xây dựng, phát triển văn hóa cần được gắn kết chặt hơn với phát triển kinh tế, đặc biệt là kinh tế sáng tạo, kinh tế số, du lịch văn hóa - di sản, công nghiệp văn hóa.

Ông cho rằng, mặc dù Dự thảo Báo cáo đã đề cập đến việc chuyển đổi số, xây dựng và quản lý tốt môi trường văn hóa, nhưng cần đề cập cụ thể hơn việc ứng dụng công nghệ thông tin, dữ liệu số, truyền thông mới vào phát triển văn hóa. Cần bổ sung nhiệm vụ về đổi mới chương trình giáo dục, đào tạo kỹ năng văn hóa, kỹ năng số, triển khai chương trình giáo dục văn hóa trong trường học, gia đình, cộng đồng.

Từ thực tiễn công tác nhiều năm, NSND Thúy Mùi cho rằng văn học nghệ thuật nói chung và nghệ thuật sân khấu nói riêng đang đối diện với nhiều thách thức về nghề nghiệp, cao hơn là vấn đề văn hóa của một dân tộc đang chuyển mình.

Bà đề xuất Dự thảo có thể nhấn mạnh rõ hơn vai trò của nghệ thuật trong việc hình thành nhân cách, bồi dắp tâm hồn con người Việt Nam hiện đại, đồng thời có những định hướng, giải pháp sát sao, cụ thể hơn nhằm phát huy vai trò của nghệ thuật dân tộc trong xây dựng bối cảnh mới.

Cụ thể, NSND Thúy Mùi đề nghị xây dựng chiến lược bảo tồn những giá trị tinh hoa của nghệ thuật dân tộc, xây dựng chiến lược phát triển văn kiện phục vụ đời sống cộng đồng. Văn kiện cũng cần quan tâm làm rõ, cụ thể hóa cơ chế để phát huy vai trò của các lực lượng sáng tạo, bổ sung và xây dựng lại cơ chế đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng và tôn vinh sự cống hiến của những văn nghệ sĩ tài năng.

PGS.TS Đỗ Hồng Quân cũng nhấn mạnh cần tiếp tục quan tâm, chăm lo cho đội ngũ văn nghệ sĩ và những người làm công tác văn hóa, nhất là văn hóa cơ sở; đề cao, khuyến khích vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, doanh nhân và những người làm công tác văn hóa.

Ông hoàn toàn nhất trí với phương hướng xây dựng, hoàn thiện thể chế phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc với các giá trị cơ bản: Dân tộc, dân chủ, nhân văn và khoa học; bảo đảm phát triển văn hóa ngang tầm với chính trị, kinh tế, xã hội; đẩy mạnh phát triển đồng bộ các lĩnh vực văn hóa.

Những ý kiến đóng góp của các văn nghệ sĩ thể hiện sự tâm huyết, trách nhiệm với sự nghiệp phát triển văn hóa của đất nước. Các đề xuất về chú trọng, khuyến khích sáng tạo, gắn kết văn hóa với phát triển kinh tế, chăm lo đội ngũ văn nghệ sĩ và phát triển văn hóa thành sức mạnh nội sinh là những đóng góp thiết thực, góp phần hoàn thiện Dự thảo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng, hướng tới mục tiêu xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong kỷ nguyên mới.