Thương mại điện tử - Sự phát triển và công tác quản lý

(LĐTĐ) Thế giới đã đi trước chúng ta nhiều năm về thương mại điện tử, do đó, những bài học trong sự phát triển và quản lý của họ chắc chắn sẽ đem lại cho Việt Nam những bài học bổ ích.
Nhãn, xoài Sơn La chính thức xuất hiện trên các sàn thương mại điện tử Nền tảng số: Công cụ hỗ trợ doanh nghiệp tiêu thụ sản phẩm Hỗ trợ tiêu thụ hành tím Sóc Trăng trên nền tảng thương mại điện tử và “Gian hàng Việt trực tuyến”

Nhiều kẽ hở trong quản lý thương mại điện tử

Ở thị trường Việt Nam, nhất là thời gian có dịch, thương mại online phát triển nhanh chóng. Theo thống kê của Bộ Công Thương trong năm 2020, quy mô doanh thu từ thương mại điện tử đạt được khoảng 12 tỷ USD. Tốc độ tăng trưởng tăng 18% so với năm 2019. Trên thực tế, vì chúng ta chưa thống kê hết được, do đó chắc chắn con số này còn lớn hơn khá nhiều.

Về vấn đề quản lý, hiện Việt Nam đang quản lý kênh thương mại điện tử trên cơ sở Nghị định 52/2013/NĐCP ngày 16/5/2013 về thương mại điện tử. Đi đôi với đó là Thông tư số 47/2014/TTBCT của Bộ Công Thương ngày 5/12/2014 quy định về quản lý các trang web của thương mại điện tử, ngoài ra chúng ta còn được biết thương mại điện tử còn chịu sự điều chỉnh của các Luật Thương mại, Luật Dân sự, Luật Giao dịch điện tử, Luật bảo vệ tiêu dùng,...

Thương mại điện tử - Sự phát triển và công tác quản lý
Nhiều kẽ hỡ trong quản lý hoạt động thương mại điện tử ở Việt Nam

Tuy nhiên, hoạt động này trên thực tế còn rất nhiều sơ hở, trước hết là các văn bản pháp quy kể trên không theo kịp sự phát triển nhanh, phức tạp như các hình thức bán hàng thương mại điện tử hiện nay. Chúng ta hãy điểm qua những kẽ hở và những rủi rõ trong hình thức giao dịch tiên tiến này.

Theo quy định hiện hành, đối với các sàn giao dịch thương mại điện tử thì các trang web bán hàng đều phải đăng kí với Cục Thương mại điện tử và kinh tế số của Bộ Công Thương và chỉ hoạt động sau khi được cấp phép, tuy nhiên trong thực tế, có hàng chục ngàn trang web bán hàng đang quảng cáo và bán hàng một cách công khai trên thị trường, thậm chí doanh thu rất cao mà ít bị các cơ quản xử lý.

Cũng theo quy định, chất lượng hàng hóa, nguồn gốc xuất xứ hàng hóa bán ra đều phải được đăng kí và kiểm soát chặt chẽ, tuy nhiên trong thực tế, các cơ quan chức năng chưa thể kiểm soát được những quy định đã nêu ở trên. Đặc biệt việc mua bán trên mạng hiện nay đa phần đều chưa có hóa đơn chứng từ và sổ sách kế toán hợp pháp (trong thực tế cũng có sổ sách, nhưng đó là sổ sách nội bộ của họ).

Tình hình trên cho ta thấy, chắc chắn những rủi ro khi mua hàng sẽ đẩy về người tiêu dùng xã hội - rủi ro lớn nhất là một số trang web bán hàng hoặc các hình thức bán hàng trên các nền tảng trực tuyến như youtube, facebook, zalo,… lợi dụng lòng tin của khách để bán hàng rởm, hàng giả, hàng không đúng như quảng cáo. Khi sự việc đã xảy ra, người tiêu dùng ít có điều kiện để khiếu kiện và giải quyết mặc dù chúng ta có đầy đủ các cơ quan đang hiện diện như Cục quản lý cạnh tranh – Bảo vệ người tiêu dùng, Hiệp hội bảo vệ Người tiêu dùng, Hiệp hội bán lẻ, Hiệp hội doanh nghiệp vừa và nhỏ,…

Cùng đó, chúng ta rất ít thấy những vụ việc khiếu kiện vi phạm trong việc bán hàng qua mạng bị xử lý một cách nghiêm khắc và mang tính chất răn đe thật sự. Mặt khác theo quy định hiện hành, các sàn giao dịch điện tử được xác định chỉ là một đơn vị cho thuê quảng cáo và bán hàng cho các tổ chức và cá nhân để thu tiền, họ không phải chịu trách nhiệm khi có sự việc xảy ra, đó thực sự là một sơ hở.

Có những hành động vi phạm Luật bảo vệ Người tiêu dùng như các công ty Lazada, Shopee khi giao hàng cho khách, người mua lại không được kiểm tra hàng trước khi thanh toán. Hành động này được công khai công bố mà không bị “thổi còi”. Trong khi đó, về vấn đề tài chính, chuyện rò rỉ thông tin qua các tài khoản mua hàng trực tuyến đã bị lợi dụng không phải là cá biệt cũng chưa bị ngăn chặn và xử lý.

Cần xây dựng quy định quản lý chặt chẽ, đúng pháp luật

Hiện nay bất kể ai, bất kể tổ chức nào cũng có thể bán hàng một cách thoải mái qua các nền tảng trực tuyến như đã nói ở trên mà không phải xin phép một tổ chức cơ quan nào. Các quy định này chưa có trong các nghị định và thông tư hiện hành của ngành Công Thương Việt Nam. Mặt khác chế tài xử lý các hành vi vi phạm của các tổ chức và cá nhân cũng chưa được quy định cụ thể. Chính vì vậy, vì lợi nhuận, họ có thể vượt qua các quy định của pháp luật để vi phạm vì chúng ta còn đang rất sơ hở.

Về vấn đề thất thu thuế, chính vì những quy định quản lý ở trên còn những thiếu sót cho nên việc lợi dụng bán hàng trốn thuế là một logic mà nguồn thu ngân sách bị thất thu không phải là nhỏ. Trong thực tế, chỉ kiểm tra một số đơn vị chưa phải là kinh doanh lớn, các cơ quan thuế đã một cá nhân đến hàng tỷ tiền thuế trong 1 đợt rà soát. Điều đó chứng tỏ cần phải tập trung chống thất thu thuế ở lĩnh vực này một cách khoa học và hiệu quả hơn.

Trước tình hình phức tạp ở trên, chúng ta phải làm gì, trước hết Nhà nước, mà chính là Bộ Công Thương, Cục Thương mại điện tử kinh tế số, Bộ Tài chính, cùng các địa phương cần phối hợp để xây dựng các quy định chặt chẽ, đúng pháp luật với hình thức kinh doanh này, vừa khuyến khích kinh doanh một cách hợp pháp, vừa chống thất thu ngân sách Nhà nước, đồng thời bảo vệ các doanh nghiệp kinh doanh online chân chính.

Cần phải có những quy định chặt chẽ về mở sổ sách kế toán, hóa đơn chứng từ, địa điểm kinh doanh. Giao trách nhiệm cho chính quyền cơ sở phải quản lý từ gốc mới phát sinh. Bởi người sát nhất chính là các cấp chính quyền, quận phường xã ở các địa phương. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng quản lý từ đầu ra tới đầu vào của luồng hàng hóa kinh doanh của các tổ chức cá nhân trên các địa bàn ở thị trường nội địa. Cần công khai doanh thu nộp ngân sách ở các địa phương khác các tổ chức kinh doanh offline và online tại chính các địa phương và họ đang hoạt động như tỉnh Quảng Ninh đã đi đầu trong vấn đề này.

Cần phải gắn trách nhiệm của các trang bán hàng cho thuê các quầy hàng kinh doanh qua mạng khi xảy ra những vụ việc vi phạm quyền lợi người tiêu dùng về chất lượng, giá cả hàng hóa,... Chúng ta cũng có lời khuyên cho những người tiêu dùng cần phải biết nhìn nhận, đánh giá các trang web kinh doanh mạng làm ăn tử tế để gửi gắm đồng tiền của mình khi mua sắm, giảm bớt tới mức tối đa những khiếu kiện tranh chấp có thể xẩy ra cho mình.

Thương hiệu của một doanh nghiệp bán offline hay online điểm cao nhất chính là niềm tin đối với khách hàng gần xa. Để mất niềm tin là mất tất cả, hãy kinh doanh một cách chân chính bằng chính năng lực và đạo đức kinh doanh của mình thì mới tồn tại và phát triển lâu dài trên thị trường đầy tiềm năng này.

Chuyên gia Vũ Vinh Phú

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành nghiên cứu phát triển quỹ đất để xây nhà cho công nhân

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành nghiên cứu phát triển quỹ đất để xây nhà cho công nhân

(LĐTĐ) Về nhiệm vụ trong thời gian tới, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đề nghị Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Chính phủ cần nỗ lực thực ...
Chủ tịch LĐLĐ thành phố Hà Nội Nguyễn Phi Thường đề xuất 5 giải pháp góp phần xây dựng giai cấp công nhân lớn mạnh

Chủ tịch LĐLĐ thành phố Hà Nội Nguyễn Phi Thường đề xuất 5 giải pháp góp phần xây dựng giai cấp công nhân lớn mạnh

(LĐTĐ) Tại buổi làm việc của Thủ tướng Chính phủ với Tổng Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Việt Nam chiều nay (16/10), thay mặt công nhân, viên chức, lao động và ...
Ngày 16/10, cả nước có 3.221 ca mắc Covid-19 tại 48 tỉnh, thành phố

Ngày 16/10, cả nước có 3.221 ca mắc Covid-19 tại 48 tỉnh, thành phố

(LĐTĐ) Bản tin dịch Covid-19 của Bộ Y tế ngày 16/10 cho biết có 3.221 ca mắc Covid-19 tại 48 tỉnh, thành phố, thấp hơn hôm qua 578 ca. Trong ngày ...
Ngày 16/10, Hà Nội ghi nhận 12 ca mắc Covid-19

Ngày 16/10, Hà Nội ghi nhận 12 ca mắc Covid-19

(LĐTĐ) Theo Sở Y tế Hà Nội, tính từ 18h ngày 15/10 đến 18h ngày 16/10 Hà Nội ghi nhận 12 ca mắc Covid-19 đã được cách ly.
Phát huy vai trò của Công đoàn trong phong trào “Lao động giỏi, lao động sáng tạo” ở Sơn Tây

Phát huy vai trò của Công đoàn trong phong trào “Lao động giỏi, lao động sáng tạo” ở Sơn Tây

(LĐTĐ) Ngày 16/10, Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) thị xã Sơn Tây tổ chức biểu dương “Lao động giỏi, lao động sáng tạo” và biểu dương “Gia đình công nhân, viên ...
Thị trường cho thuê mặt bằng sau dịch Covid-19: “Gió tầng nào gặp mây tầng đó”

Thị trường cho thuê mặt bằng sau dịch Covid-19: “Gió tầng nào gặp mây tầng đó”

Hình ảnh “xưa nay hiếm” về các chủ nhà mặt phố cho thuê đang phải “xuống nước” với khách thuê như hiện nay đã cho thấy một thực tế, dịch ...
Người đẹp Ái Nhi rạng rỡ lên đường sang Ai Cập dự thi Hoa hậu Liên lục địa 2021

Người đẹp Ái Nhi rạng rỡ lên đường sang Ai Cập dự thi Hoa hậu Liên lục địa 2021

(LĐTĐ) Người đẹp Ái Nhi vừa chính thức lên đường sang Ai Cập dự thi Hoa hậu Liên lục địa 2021. Nhận được lời động viên từ “Bà trùm hoa hậu” ...

Tin khác

Phân chia lợi nhuận hài hòa trong chuỗi sản xuất, phân phối là động lực cho sự phát triển

Phân chia lợi nhuận hài hòa trong chuỗi sản xuất, phân phối là động lực cho sự phát triển

(LĐTĐ) Trong hội nghị quý 2/2021 của ngành nông nghiệp Việt Nam có nhắc đến việc phân phối lợi nhuận trong chuỗi giá trị sản xuất phân phối sao cho hợp lý hơn, thực chất là quan tâm đến lợi ích của người nông dân.
Hapro vượt thách thức giữ vững danh hiệu “Thương hiệu mạnh Việt Nam”

Hapro vượt thách thức giữ vững danh hiệu “Thương hiệu mạnh Việt Nam”

(LĐTĐ) Trải qua 17 năm xây dựng và phát triển, Hapro tự hào đã gặt hái được nhiều danh hiệu, giải thưởng lớn và đang ngày càng khẳng định được vị thế thương hiệu của mình trong lĩnh vực xuất khẩu hàng nông sản và phát triển hệ thống bán lẻ hiện đại trong nước. Vượt qua khó khăn thời đại dịch, mới đây tại lễ công bố và vinh danh Thương hiệu Mạnh Việt Nam 2020 - 2021, Hapro tiếp tục giữ vững danh hiệu “Thương hiệu Mạnh Việt Nam”.
EVFTA – Sức bật cho hợp tác thương mại đầu tư trong bối cảnh bình thường mới

EVFTA – Sức bật cho hợp tác thương mại đầu tư trong bối cảnh bình thường mới

(LĐTĐ) Trong bối cảnh kinh tế, giao thương toàn cầu vẫn phải đối mặt với nhiều khó khăn và các diễn biến phức tạp, khó lường của dịch Covid-19, kim ngạch thương mại song phương giữa Việt Nam và châu Âu (EU) đã chứng kiến sự tăng trưởng khả quan, ngay cả so với thời kỳ trước đại dịch. Kết quả ấn tượng này được nhận định có sự hỗ trợ đáng kể từ việc thực thi Hiệp định Thương mại tự do EVFTA.
Chợ truyền thống ở thành phố Hồ Chí Minh vắng khách sau dịch

Chợ truyền thống ở thành phố Hồ Chí Minh vắng khách sau dịch

(LĐTĐ) Thành phố Hồ Chí Minh hiện có 34/234 chợ truyền thống hoạt động trở lại, tuy nhiên, sức mua tại các chợ khá yếu, chợ tự phát buôn bán tràn lan khiến nhiều tiểu thương lao đao.
Thương mại điện tử - giải pháp cứu nguy cho hàng hóa xuất khẩu

Thương mại điện tử - giải pháp cứu nguy cho hàng hóa xuất khẩu

Trong thời gian dịch vừa qua, mặc dù các hoạt động sản xuất cũng như chuỗi cung ứng bị đứt gãy nhưng thương mại điện tử vẫn phát triển.
Tỉnh táo kẻo “tiền mất, tật mang”

Tỉnh táo kẻo “tiền mất, tật mang”

(LĐTĐ) Đánh vào tâm lý mong muốn làm giàu, các “diễn giả” tìm mọi cách truyền thông điệp “muốn làm giàu chỉ cần có quyết tâm, nỗ lực” và đặc biệt là kèm theo tư duy “nghĩ lớn - làm lớn”, và cách thể hiện quyết tâm, nỗ lực ấy là không ngại ngần chi cả đống tiền với mong muốn thêm kiến thức.
Giá xăng tăng sát mốc 2.300 đồng/lít trong chiều ngày 11/10

Giá xăng tăng sát mốc 2.300 đồng/lít trong chiều ngày 11/10

(LĐTĐ) Liên Bộ Tài chính - Công Thương vừa phát đi thông báo cho biết, trước xu hướng tăng cao của giá xăng dầu thế giới, trong kỳ điều chỉnh giá chiều ngày 11/10, các mặt hàng xăng dầu đồng loạt được điều chỉnh tăng mạnh từ 510 – 980 đồng/lít tùy từng loại. Trong đó, với sự điều chỉnh mới nhất này, xăng RON 95 có mức giá mới là 22.879 đồng/lít; xăng E5 RON 92 có giá 21.683 đồng/lít.
Những con số tăng trưởng thần tốc của VinShop

Những con số tăng trưởng thần tốc của VinShop

(LĐTĐ) Tròn 1 năm ra mắt thị trường, VinShop ghi nhận tăng trưởng 370%, phân phối hơn 2.000 mặt hàng tới hơn 8 vạn cửa hàng tạp hóa. Sở hữu nền tảng công nghệ và các giải pháp tài chính ưu việt, VinShop đang vươn lên mạnh mẽ trở thành một trong những nhà phân phối hàng tiêu dùng lớn nhất Việt Nam.
Thời trang đồng loạt giảm giá nhưng vẫn ít khách mua

Thời trang đồng loạt giảm giá nhưng vẫn ít khách mua

Để kích cầu tiêu dùng, hiện nhiều hãng thời trang đồng loạt giảm giá bán sản phẩm, nhưng sức mua của người tiêu dùng không tăng như mong muốn.
Tiếp tục gia hạn thời hạn lưu giữ nhiên liệu hàng không tạm nhập tái xuất

Tiếp tục gia hạn thời hạn lưu giữ nhiên liệu hàng không tạm nhập tái xuất

(LĐTĐ) Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 124/NQ-CP ngày 6/10/2021 về việc tiếp tục gia hạn thời hạn lưu giữ nhiên liệu hàng không tạm nhập tái xuất.
Xem thêm
Phiên bản di động