Nét Tết cổ truyền trong ngôi nhà hiện đại

(LĐTĐ) Dù biệt thự, nhà ống hiện đại hay những căn hộ chung cư đời mới ở chốn thị thành, thì mỗi khi Tết đến, Xuân về trong những căn nhà ấy vẫn hiện hữu nét Tết cổ truyền của dân tộc.
Xa quê... nhớ Tết Hương vị của nồi bánh chưng

Sự bùng nổ của phong cách kiến trúc hiện đại

Nhắc đến kiến trúc của người Việt xưa là nhắc tới hình ảnh cây đa, bến nước, sân đình cùng những cổng làng lừng lững. Những mái nhà tranh, gốc cây đa là nơi lưu lại biết bao kỷ niệm tuổi thơ của thế hệ cha ông ta ngày trước. Kiến trúc nhà ở nông thôn vùng đồng bằng Bắc bộ xưa khá tương đồng, đó là những ngôi nhà ba gian đơn sơ, nền làm sát mặt đất, vật liệu chủ yếu là tre, nứa lá, rơm rạ.

Nét Tết cổ truyền trong ngôi nhà hiện đại
Ảnh: Vũ Quế

Không gian nhà ở các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ xưa cũng được thiết kế đơn giản. Hầu hết, không gian được tạo dựng dựa trên mô hình sinh thái khép kín vườn - ao - chuồng. Trong đó, khu vực nhà bếp sẽ được thiết kế tách biệt nhà ở; các khu vực phụ cận cũng được bố trí để phù hợp với mục đích sử dụng. Tuy nhiên, theo dòng chảy của thời gian, với sự phát triển của đất nước, không gian đồng bằng Bắc bộ dần bị thay thế bởi những kiến trúc hiện đại được du nhập từ Châu Âu.

Theo Nhà thiết kế Lê Viết Dũng – Trưởng phòng Thiết kế tại Công ty Cổ phần Nội thất WoodPlus, hiện nay xu hướng kiến trúc khu vực đồng bằng Bắc bộ đã có sự thay đổi rõ rệt. Những đặc trưng vốn có hay những nét truyền thống văn hoá trong kiến trúc dần dần được thay thế bằng những phong cách mới mẻ, trẻ trung hơn như phong cách hiện đại hoặc kiểu cách xa hoa quý phái như tân cổ điển đậm nét Châu Âu.

Đặc trưng của những phong cách này dễ nhận biết, nhất là sự đơn giản, hạn chế nhiều chi tiết hướng tới sự gọn gàng và thoáng đãng cho không gian, mang nét trẻ trung mới mẻ hơn. Ngược lại với phong cách hiện đại, rất nhiều người lại thích đến sự chi tiết và cầu kì trong kiến trúc của phong cách tân cổ điển của châu Âu, mang đến cảm giác sang trọng, hào nhoáng hơn. Tất cả đều khác lạ so với phong cách bản địa của đồng bằng Bắc bộ vốn dĩ mang đậm nét mộc mạc, gần gũi với thiên nhiên và con người Việt.

Có lẽ vì gắn bó quá lâu với nét đặc trưng của kiến trúc đồng bằng Bắc bộ xưa nên những phong cách mới lạ đã khiến cho nhu cầu thay đổi trong kiến trúc lại mạnh mẽ như bây giờ. Một phần là vì sự phát triển nhanh của các dự án chung cư khiến không gian nhà ở không còn đủ tính chất đặc thù phù hợp với phong cách truyền thống khiến mọi người phải thay đổi để phù hợp hơn.

Nét cổ truyền đan xen hiện đại trong không gian đón Tết

Trở lại với vùng quê đồng bằng Bắc bộ xưa trong những ngày giáp Tết, ta sẽ thấy rõ hơn những phong tục độc đáo của ông cha. Những ngày cuối năm, việc dọn dẹp, trang trí nhà cửa được coi là việc quan trọng. Trong những ngày này, toàn bộ không gian sống sẽ được dọn dẹp sạch sẽ, khu vực phòng khách, phòng thờ sẽ được trang hoàng làm nổi bật không khí của ngày Tết.

Người xưa thường quan niệm màu đỏ tượng trưng cho hạnh phúc còn vàng là màu của sự giàu sang, do đó những đồ trang trí có màu đỏ và vàng thường được ông bà ta sử dụng phổ biến. Hai màu này luôn chiếm ưu thế trên các đồ trang trí nhà cửa dịp Tết, trên cửa ra vào và cửa sổ, tại một số vị trí trong phòng khách, đặc biệt trong cả những tấm thiệp chúc Tết và những phong bao lì xì.

Với tục lệ “Uống nước nhớ nguồn”, ông cha ta cũng đặc biệt chú trọng việc trang trí bàn thờ tổ tiên. Sau lễ cúng “ông Công, ông Táo” vào ngày 23 tháng Chạp, người trụ cột gia đình sẽ dọn dẹp, trang hoàng bàn thờ. Sau khi lau dọn và bày biện các đồ vật trên bàn thờ, mâm ngũ quả cũng được gia chủ bày biện đón Tết. Thông thường ngũ quả gồm 5 loại quả có 5 màu sắc khác nhau như chuối xanh, bưởi vàng, hồng đỏ, lê trắng, quýt da cam tượng trưng cho mong ước: Phú (giàu có) – quý (sang trọng) – thọ (sống lâu) – khang (khỏe mạnh) – ninh (bình yên).

Theo dòng chảy của thời gian, người Việt vẫn giữ được những nét cổ truyền trong việc tạo dựng không gian sống đón Tết, tuy nhiên, việc trang trí không dập khuôn máy móc mà có những cách biến chuyển cho phù hợp với không gian sống hiện đại. Nói về những điểm khác biệt của không gian đón Tết hiện đại so với không gian Tết xưa, nhà thiết kế Lê Viết Dũng cho hay: “Những tập tục văn hóa xưa vẫn được người Việt giữ gìn và áp dụng vào việc bài trí không gian đón Tết hiện đại, tuy nhiên, người Việt đã có nhiều sự thay đổi trong cách bày trí để phù hợp với không gian sống hơn. Ví dụ như trước đây, nhà nào cũng có cành đào, cây quất, đèn lồng, các dải câu đối... thì giờ đây mọi người lại trang trí bằng những vật dụng hiện đại hơn để phù hợp không gian hơn như sử dụng những bó tuyết mai cắm bình để vẫn giữ đc không khí ngày Tết nhưng vẫn phù hợp với không gian sống”.

Hay như trước đây mâm cúng bàn thờ trước ngày Tết luôn đầy đủ các hiện vật hoa quả nhưng giờ đây vì xu hướng không gian thay đổi nên cách bày biện cũng có sự khác biệt. Hiện nay, bàn thờ của các căn hộ sử dụng phần lớn là bàn thờ bé nên mâm cúng ngày Tết cũng phải tối giản để phù hợp với tổng thể. Tuy nhiên, mọi sự thay đổi đều chỉ là một phần nhỏ để phù hợp hơn. Cho tới tận bây giờ, dù sống trong không gian hiện đại nhưng tất cả mọi người vẫn giữ nét văn hoá truyền thống ngày Tết trong không gian nhà mình.

“Việc gìn giữ những nét cổ truyền ngày Tết trong những ngôi nhà hiện đại vẫn còn thấy ở hầu hết mọi gia đình, qua đó thể hiện được tính dân tộc và sự yêu thích nét văn hoá dân tộc lâu đời đầy bản sắc người Việt. Thời đại thay đổi, mọi người càng thu nạp nhiều sự thay đổi về văn hoá và phong cách, nhưng chắc chắn một điều rằng những nét văn hoá ngày Tết của người Việt sẽ vẫn được lưu truyền, có chăng chỉ là những thay đổi nhỏ để phù hợp hơn nhưng nét đặc trưng nhất sẽ không bị thay đổi”- nhà thiết kế Lê Viết Dũng khẳng định.

Lương Hằng

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

335 triệu đồng hỗ trợ bữa ăn cho đoàn viên, người lao động thực hiện “3 tại chỗ”

335 triệu đồng hỗ trợ bữa ăn cho đoàn viên, người lao động thực hiện “3 tại chỗ”

(LĐTĐ) Chiều 21/9/2021, Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) huyện Gia Lâm tổ chức trao kinh phí hỗ trợ bữa ăn cho người lao động thực hiện “3 tại chỗ” tại một ...
DrAid – Công cụ sàng lọc và tiên lượng điều trị Covid-19 ứng dụng AI đầu tiên tại Việt Nam

DrAid – Công cụ sàng lọc và tiên lượng điều trị Covid-19 ứng dụng AI đầu tiên tại Việt Nam

(LĐTĐ) DrAid cho Covid -19 - sản phẩm ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) của Công ty Cổ phần VinBrain (thuộc Tập đoàn Vingroup) – vừa được Hội đồng Khoa ...
Tặng quà Trung thu cho 186 em nhỏ là con của những “chiến sĩ áo trắng” tuyến đầu chống dịch

Tặng quà Trung thu cho 186 em nhỏ là con của những “chiến sĩ áo trắng” tuyến đầu chống dịch

(LĐTĐ) Nhân ngày Tết Trung thu, Công đoàn ngành Y tế Hà Nội đã trao tặng 186 suất quà Trung thu ấm áp nghĩa tình cho các em nhỏ là con ...
Ngày 21/9, có thêm 11.692 ca mắc Covid-19

Ngày 21/9, có thêm 11.692 ca mắc Covid-19

(LĐTĐ) Bản tin dịch Covid-19 ngày 21/9 của Bộ Y tế cho biết có 11.692 ca mắc, trong đó riêng thành phố Hồ Chí Minh đã 6.521 ca, tiếp đến là ...
Chắp thêm đôi cánh ước mơ cho con công nhân lao động quận Nam Từ Liêm

Chắp thêm đôi cánh ước mơ cho con công nhân lao động quận Nam Từ Liêm

(LĐTĐ) Không chỉ đẩy mạnh hoạt động chăm lo cho đoàn viên công đoàn, công nhân, viên chức, lao động (CNVCLĐ) mà con của họ cũng nhận được sự quan tâm ...
Ngày 21/9, Hà Nội thêm 13 ca Covid-19 tại khu cách ly và phong tỏa

Ngày 21/9, Hà Nội thêm 13 ca Covid-19 tại khu cách ly và phong tỏa

(LĐTĐ) Tính từ 18 giờ ngày 20/9 đến 18 giờ ngày 21/9, Hà Nội ghi nhận 13 ca Covid-19, trong đó, 2 ca tại khu phong tỏa, 11 ca tại khu ...
[Infographic] Hướng dẫn phòng, chống và đánh giá nguy cơ lây nhiễm dịch Covid-19 tại hộ gia đình

[Infographic] Hướng dẫn phòng, chống và đánh giá nguy cơ lây nhiễm dịch Covid-19 tại hộ gia đình

(LĐTĐ) Ban Chỉ đạo Quốc gia phòng, chống dịch Covid-19 vừa ban hành Quyết định số 2203/QĐ-BCĐQG về Hướng dẫn phòng, chống và đánh giá nguy cơ lây nhiễm dịch Covid-19 ...

Tin khác

Hà Nội: Chú trọng phát triển kinh tế, ổn định đời sống nhân dân

Hà Nội: Chú trọng phát triển kinh tế, ổn định đời sống nhân dân

(LĐTĐ) Chiều 21/9, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố Hà Nội Hà Minh Hải đã chủ trì giao ban trực tuyến với Sở chỉ huy các sở, ngành, quận, huyện, thị xã về công tác phòng, chống dịch Covid-19 trên địa bàn.
Người ngoại tỉnh muốn ra - vào Hà Nội cần những điều kiện gì?

Người ngoại tỉnh muốn ra - vào Hà Nội cần những điều kiện gì?

(LĐTĐ) Ngày 21/9, Phó Giám đốc Công an thành phố Hà Nội cho biết, dù Thành phố nới lỏng giãn cách nhưng vẫn kiểm soát chặt chẽ người ra - vào Hà Nội qua 22 chốt kiểm soát dịch tại các cửa ngõ. Chủ trương của Thành phố không cấm, nhưng người từ ngoại tỉnh về cần đáp ứng đủ điều kiện phòng dịch.
Phòng, chống dịch tại các chợ dân sinh: Nơi nghiêm túc, chỗ lơ là

Phòng, chống dịch tại các chợ dân sinh: Nơi nghiêm túc, chỗ lơ là

(LĐTĐ) Sau 4 đợt giãn cách xã hội, từ 6 giờ sáng nay (21/9), thành phố Hà Nội bắt đầu chuyển sang thực hiện Chỉ thị 15 của Thủ tướng Chính phủ. Trong ngày đầu nới lỏng giãn cách, tại các khu chợ dân sinh, hoạt động mua bán trở nên nhộn nhịp hơn. Tuy nhiên, bên cạnh những điểm có sự kiểm soát chặt chẽ của chính quyền địa phương, thì tại một số nơi, công tác phòng, chống dịch đang bị buông lỏng.
Nới lỏng nhưng không lơi lỏng

Nới lỏng nhưng không lơi lỏng

(LĐTĐ) Sau gần 1 tuần thành phố Hà Nội cho phép 19 quận, huyện, thị xã nới lỏng giãn cách xã hội, đời sống của người dân đang dần chuyển sang trạng thái “bình thường mới”. Tuy nhiên, cũng trong thời gian này, một số ca bệnh xuất hiện trong cộng đồng cho thấy dịch Covid-19 vẫn diễn biến phức tạp. Từ hôm nay (21/9), Thành phố đã đưa ra nhiều giải pháp đồng bộ để nới lỏng các hoạt động, song vẫn phải đảm bảo phòng, chống dịch bệnh ở mức cao nhất.
Hà Nội: Ngày đầu nới lỏng giãn cách, giao thông đông nhưng không ùn tắc

Hà Nội: Ngày đầu nới lỏng giãn cách, giao thông đông nhưng không ùn tắc

(LĐTĐ) Ngày 21/9, Hà Nội thực hiện không áp dụng quy định phân vùng; không kiểm soát giấy đi đường đối với các tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp di chuyển trong địa bàn Thành phố, lượng phương tiện tham gia giao thông trên nhiều tuyến phố đông đúc trở lại, tuy nhiên không xảy ra tình trạng ùn ứ, tắc đường.
Xã Khánh Thượng (huyện Ba Vì): Nỗ lực vượt qua dịch bệnh Covid-19, xây dựng nông thôn mới

Xã Khánh Thượng (huyện Ba Vì): Nỗ lực vượt qua dịch bệnh Covid-19, xây dựng nông thôn mới

(LĐTĐ) Thực hiện mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, xã miền núi Khánh Thượng đã và đang tập trung lực lượng vừa tích cực phòng, chống dịch Covid-19 có hiệu quả, vừa phát triển sản xuất, ổn định đời sống nhân dân. Đến nay, xã Khánh Thượng đã cơ bản hoàn thành 19/19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới.
Người dân Thủ đô háo hức đi cắt tóc, gội đầu sau nhiều ngày "ai ở đâu, ở đó"

Người dân Thủ đô háo hức đi cắt tóc, gội đầu sau nhiều ngày "ai ở đâu, ở đó"

(LĐTĐ) Sau 2 tháng thực hiện giãn cách xã hội, sáng nay (21/9), nhiều người dân trên địa bàn Hà Nội vui mừng, phấn khỏi khi Thành phố bắt đầu nới lỏng giãn cách. Nhiều dịch vụ được mở cửa, hàng cắt tóc từ sáng sớm đã làm việc không ngơi tay.
Kỳ 1: Góc nhìn từ quận trung tâm của Thủ đô

Kỳ 1: Góc nhìn từ quận trung tâm của Thủ đô

(LĐTĐ) Trước ngày 21/9, Ba Đình là quận được phép nới lỏng giãn cách sớm nhất trong 4 quận trung tâm nội đô của Hà Nội. Đến thời điểm này, nhiều hoạt động kinh doanh dịch vụ đã trở lại, cuộc sống của người dân cũng đang dần hướng tới trạng thái “bình thường mới”. Thực hiện Chỉ thị số 22 của Chủ tịch UBNDTP Hà Nội ngày 20/9/2021, quan điểm nhất quán của quận Ba Đình, dù nới lỏng các hoạt động song các cấp chính quyền, đoàn thể từ quận, phường, tổ dân phố phải quản lý chặt chẽ các hoạt động, không để dịch quay trở lại.
Sáng 21/9: Các hộ kinh doanh ăn uống phấn khởi khi được bán hàng mang về

Sáng 21/9: Các hộ kinh doanh ăn uống phấn khởi khi được bán hàng mang về

(LĐTĐ) Sáng nay (21/9), các hộ kinh doanh ăn uống trên địa bàn Thủ đô đã bắt đầu mở cửa bán hàng mang về sau hơn 2 tháng tạm dừng kinh doanh để phòng, chống dịch Covid-19. Cùng với việc mở cửa trở lại, các hộ kinh doanh ăn uống đều nghiêm túc nhắc nhở khách mua hàng thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch đúng theo yêu cầu của Thành phố.
“Giữ lửa” nghệ thuật truyền thống

“Giữ lửa” nghệ thuật truyền thống

(LĐTĐ) Trong thời buổi các loại hình giải trí thời thượng lấn át, thì điều đáng mừng là vẫn còn không ít nghệ nhân đang âm thầm “giữ lửa” những tinh túy văn hóa phi vật thể. Không ồn ào, náo nhiệt nhưng họ là những người đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn, lưu giữ, truyền dạy lại các di sản văn hóa đó tới thế hệ kế cận.
Xem thêm
Phiên bản di động