Chim trong phố

Ảnh minh họa

Đêm tuôn đời phố, thủng thẳng ban mai, bỗng như thơ dại, đồng quê thở dài. Này tôi này ai, giá kể mỗi sớm mai, con cu gáy nhà bên kookruk…krukroo…kookruk… trên ngọn xoan quê mùa tuổi thơ tôi bóng mát. Những ngọn xoan giờ còn hóng hát, khi bài đồng dao chảy vào chiêm bao.

Hay nghịch hay tiếu
Là chú chìa vôi
Hay chao đớp mồi
Là con chèo bẻo
Tính hay mách lẻo
Bác khách trước nhà
Hay nhặt lân la
Là bà chim sẻ…

Chạnh lòng nhớ về thời trẻ trâu, bọn chim muông huyên náo những giấc mơ đổ lửa thiếu thời. Chao ơi là vắng! Tiếng chim trong phố, tiếng chim trong lồng, tiếng chim trong đêm và những tiếng chim khắc khoải trong lòng tôi nữa, trái đất đang quay ngược lại mất rồi. Một tiếng chim rơi, tôi ngã xuống đồng, hai tiếng chim rơi tôi đuối giữa dòng, ba tiếng chim rơi tôi đợi mãi những bình minh, tôi đợi mãi, nhưng chỉ thấy những đập cánh giật mình thảng thốt. Chao ơi là hoang mang!

Chim cu gáy sống từng đôi, một trống một mái theo chế độ đơn thê, gắn bó chung thủy. Cu gáy là giống kén bạn tình, con trống có dáng hình đẹp, có tiếng gáy tốt là con chim lãnh chúa. Vậy chắc hẳn những con cu gáy được tuyển lựa vào lồng đều là thúc bổi là thổ đồng là lãnh chúa rồi. Chao ơi là thúc bổi thổ đồng lãnh chúa !

Mê mệt thay ký ức, mỏi mòn thay nhớ nhung, chậm rãi từng hồi con cu gáy nhà bên, con cu gáy trong phố, con cu gáy trong đêm, con cu gáy trong lồng, con cu gáy trầm đục những tiếng sầu canh vắng. Đêm dài ngày ngắn, ngửa cổ chẳng thấy trời, cúi đầu không thấy đất, con cu gáy đêm nào cũng hỏi bao giờ phơi thóc, bao giờ tra vừng, bao giờ ngập ngừng hỏi bạn tìm đôi.

Con cu gáy ngày xưa đã dẫn tôi đi suốt những buổi trưa dẫu là mẹ mắng. Con cu gáy ngày nay lại dẫn tôi đi suốt những đêm dài tìm vài cọng nắng mộng du. Con cu gáy mộng du, nó úp mặt vào nan lồng ngỡ là bờ tre vàng óng. Con cu gáy mộng du, nó soi mặt mình trong cóng nước, ngỡ mùa xuân đang sóng sánh trở về.

Bao giờ bình minh, bao giờ trưa vắng, bao giờ xế chiều? Nó đòi bình minh, nó đòi trưa vắng, nó đòi xế chiều, nó đòi những ngọn xoan quê mùa tháng ba bung tím. Nó đòi thúc bổi, nó đòi thổ đồng, nó đòi lãnh chúa. Bao giờ thúc bổi, bao giờ thổ đồng, bao giờ lãnh chúa? Bao giờ bung tím tháng ba? Chao ơi là chim!

Tôi lặng trôi vào đêm. Đêm lặng trôi vào đâu? Ai âm thầm gieo hạt. Ai thanh thiên nảy chồi. Ai bóng tối muôn đời thấp thỏm phập phồng, bạch nhật bình minh… Tôi leo lét. Tôi xó vắng. Tôi tách kén biến hình. Tôi đổ lửa. Chao ơi là tôi...

Hồ Huy