Nhiều thách thức về việc làm cho phụ nữ khuyết tật

	Trao "lành lặn" cho trẻ em khuyết tật
	Ra mắt bộ tài liệu dành cho người khuyết tật

Người khuyết tật là nữ vẫn chịu nhiều thiệt thòi trong vấn đề việc làm, do nguyên nhân về các rào cản như: Thiếu dụng cụ hỗ trợ phục hồi chức năng, do nhận thức, định kiến về giới, các rào cản cơ sở hạ tầng thì vấn đề dạy nghề cho NKT đang còn nhiều bất cập. Thị trường lao động ngày càng đòi hỏi cao, song chính sách dạy nghề cho NKT chưa đồng bộ, ngành nghề chưa đáp ứng với nhu cầu việc làm của thị trường, chưa có chương trình đào tạo nghề ở trình độ cao, chưa có nhiều doanh nghiệp nhận lao động KT.

Bà Lưu Thị Ánh Loan - quyền Giám đốc Trung tâm khuyết tật và phát triển DRD - chia sẻ: Đa số NKT có trình độ văn hóa thấp và chưa qua đào tạo nghề. Có 21% số NKT còn khả năng lao động và 62 % trong số này đang tham gia hoạt động kinh tế tạo thu nhập. Nữ có tỉ lệ từng làm việc và có việc làm thấp hơn so với nam.

Cũng theo bà Loan, Trung tâm khuyết tật và phát triển DRD cũng đã nghiên cứu những khó khăn của khoảng 30 DN khi tiếp nhận NLĐ KT cho thấy: Các DN chưa nhận thức chưa đúng về khả năng của phụ nữ KT, họ không hiểu rõ về các dạng tật và mức độ tật của NLĐ. Nhiều DN cho rằng hiệu suất công việc và chi phí thuê lao động là NKT cao hơn, năng suất làm việc thấp hơn so với LĐ bình thường. Ngoài ra, NKT thường làm việc không đạt yêu cầu và hay gây ra hậu quả hay tai nạn vì họ đi, đứng khó khăn. Công việc dành cho NLĐ KT chưa nhiều, không đa dạng, khi nhận người lao động vào làm việc, DN sa thải rất ngại vì thấy có lỗi.

Còn theo bà Nguyễn Quỳnh Trang – Điều phối viên của Tổ chức ILO - cho biết: Thách thức của lao động nữ KT khó tiếp cận với cơ hội việc làm đến từ hai phía là bản thân NKT và xã hội. Trong đó, từ phía xã hội còn nhiều rào cản về vật lý, thông tin truyền thông, kỹ thuật, hệ thống các trường nghề.... Qua khảo sát của ILO cùng một số đối tác, hiện các trường dạy nghề vẫn thiếu các điều kiện cơ sở vật chất, tài liệu, kỹ năng làm việc của giáo viên và chưa tiếp cận được với NKT..

Thúc đẩy việc làm cho phụ nữ KT cần sự phối hợp và thể hiện vai trò của các bên như các cơ quan quản lý nhà nước; doanh nghiệp; các hiệp hội đoàn thể và bản thân NKT. Với việc thể hiện trách nhiệm trong hỗ trợ phục hồi chức năng, nghề và việc làm cho NKT, ILO tiếp tục phối hợp cùng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội xây dựng kế hoạch, chính sách việc làm cho NKT. Chỉ có “Đi làm và có công việc là một cách hòa nhập vào xã hội nhanh nhất và khẳng định giá trị bản thân tốt đối với NKT” - bà Trang nhấn mạnh.

Ông Trịnh Anh Tuấn - Phó Phòng Đào tạo - Trung tâm dạy nghề cho NKT và trẻ mồ côi TP.HCM - đề xuất: Nếu muốn có được việc làm, có chỗ đứng bình đẳng trong xã hội thì phải giáo dục và đào tạo cho NKT nói chung, phụ nữ KT nói riêng có một nghề nghiệp mà xã hội đang cần, càng tinh xảo càng tốt, và một sự hiểu biết nhất định để có thể tự tin hòa nhập, tự tin làm việc, từ đó mới nói đến việc tạo sự bình đẳng cho họ trong xã hội và trong môi trường mà họ đang sống.

Bà Nguyễn Thị Tuyết Mai (Phó Tổng thư ký Hiệp hội Dệt-May Việt Nam) - đề nghị cần nhấn mạnh vai trò của công đoàn phối hợp cùng các tổ chức xã hội, các cơ sở đào tạo nghề đưa NLĐ KT về làm viêc tại các DN, hỗ trợ NLĐ KT tại DN. Song song đó, các hiệp hội ngành nghề cần thúc đẩy việc làm bình đẳng cho NKT, vận động các DN nhận NKT vào làm việc vì những mặt mạnh của NLĐ KT là rất chăm chỉ, chịu khó. Các hiệp hội cần vận động chính sách cho DN khi có tỉ lệ NKT cao (chính sách thuế, giảm thuế trong các DN có đông LĐ nữ KT). Vận động các nhãn hàng, các nhà buôn…trên thế giới ưu tiên đặt hàng tại các DN có đông LĐ nữ KT…

Được biết, toàn quốc hiện có khoảng 7 triệu NKT - chiếm 7,8% tổng dân số. Trong đó 3,6 triệu là nữ, hơn 5 triệu người sống ở nông thôn, có khoảng 1,2 triệu trẻ em KT. 50% số NKT trong độ tuổi lao động có việc làm, tuy nhiên phần lớn là làm trong lĩnh vực nông nghiệp (hơn 70%).

Cả nước hiện có 256 cơ sở dạy nghề đóng trên địa bàn 56 tỉnh, thành, trong đó có 55 cơ sở dạy nghề chuyên biệt và 200 cơ sở có tham gia dạy nghề cho NKT và trên 400 cơ sở sản xuất kinh doanh của NKT.

Thương Hoài