Thị trường xe máy điện sẽ bứt phá?

Một trong những động lực mạnh mẽ nhất thúc đẩy thị trường xe máy điện chính là đề xuất mới của Hà Nội về việc cấm xe máy sử dụng nhiên liệu xăng lưu thông trong khu vực vành đai 1 từ ngày 1/7/2026. Đây là bước đi cụ thể trong lộ trình lớn hơn, bắt đầu từ việc hạn chế xe máy xăng từ đầu năm 2026 đến hết tháng 6/2026, sau đó mở rộng đến vành đai 2 vào năm 2028 và vành đai 3 vào năm 2030. Đến giai đoạn 2035 - 2050, Hà Nội đặt mục tiêu từng bước hạn chế các phương tiện cơ giới không thân thiện với môi trường trên toàn địa bàn.

Ảnh minh họa.

Những chính sách mang tính quyết định này, cùng với các ưu đãi về thuế suất (như thuế tiêu thụ đặc biệt và lệ phí trước bạ thấp), đang tạo ra một môi trường thuận lợi để cả doanh nghiệp sản xuất và người dân mạnh dạn hơn trong việc chuyển đổi sang sử dụng phương tiện bền vững. Đây được xem là yếu tố then chốt để thị trường xe máy điện có thể “bứt tốc” trong tương lai gần.

Theo đánh giá từ các chuyên gia thị trường, nhận thức của người Việt về xe máy điện đang ngày càng tích cực. Không chỉ người dân cá nhân mà các đơn vị vận tải, dịch vụ cũng bắt đầu chủ động chuyển đổi sang xe điện để đón đầu xu hướng. Đặc biệt, xu hướng các bậc phụ huynh chọn mua xe điện cho con em mình đi học đang ngày càng phổ biến, nhờ vào các ưu điểm nổi bật về an toàn, tiết kiệm và thân thiện với môi trường.

Nhiều người tiêu dùng đã nhận thấy rõ lợi thế vượt trội về chi phí vận hành của xe điện. Một chiếc xe máy điện chỉ tiêu thụ khoảng 1 số điện cho mỗi lần sạc đầy, tương đương khoảng 2.000 - 3.000 đồng để di chuyển quãng đường từ 50 - 90km. Trong khi đó, xe máy xăng tiêu tốn khoảng 30.000 - 45.000 đồng cho cùng quãng đường đó. Ngoài ra, xe điện còn mang lại những lợi ích khác như vận hành êm ái, không gây tiếng ồn, yêu cầu bảo trì ít hơn và quan trọng nhất là góp phần đáng kể vào việc giảm phát thải khí độc hại ra môi trường.

Hiện nay, thị trường xe máy điện Việt Nam đã khá đa dạng với sự góp mặt của khoảng 10 thương hiệu lớn phân phối chính thức như VinFast (chiếm thị phần lớn), Yadea, Pega, Honda, Anbico, Osaka, DK Bike, DatBike, Detech. Bên cạnh đó, các dòng xe nhập khẩu từ Trung Quốc cũng đang len lỏi vào thị trường thông qua các kênh phân phối bán lẻ.

Về giá bán, xe máy điện hiện đã tiệm cận, thậm chí cao hơn một số mẫu xe xăng cùng phân khúc. Chẳng hạn, các mẫu xe điện phổ thông như DK Bike hay Anbico có giá khoảng 20 - 23 triệu đồng, tương đương Honda Wave Alpha. Ở phân khúc tầm trung, VinFast Feliz 2 có giá khoảng 30 triệu đồng, tương đương Honda Vision hoặc Yamaha Janus. Đối với dòng cao cấp hơn như VinFast Theon, giá dao động từ 60 - 70 triệu đồng, nhỉnh hơn Honda SH Mode.

Dù có nhiều tiềm năng, thị trường xe điện vẫn còn vấp phải những rào cản đáng kể. Hạ tầng trạm sạc còn thiếu và phân bố chưa đều, đặc biệt tại các tỉnh thành ngoài đô thị lớn, là một trong những trở ngại hàng đầu. Bên cạnh đó, tuổi thọ pin còn hạn chế (thường xuống cấp sau 2 - 3 năm sử dụng) và chi phí thay thế pin khá cao (5 - 15 triệu đồng/pin) khiến người tiêu dùng còn e dè.

Một số chủ cửa hàng xe điện cho rằng, nếu có chính sách hỗ trợ đổi pin hợp lý, hệ thống sạc được phủ rộng và minh bạch hơn về chất lượng sản phẩm, lượng người mua sẽ còn tăng mạnh mẽ. Điều này cho thấy vai trò quan trọng của việc xây dựng một hệ sinh thái đồng bộ và đáng tin cậy cho xe điện.

Thị trường xe máy điện không chỉ mở ra cơ hội bứt phá về doanh số mà còn đặt ra áp lực lớn đối với cả nhà sản xuất lẫn cơ quan quản lý. Các hãng xe cần tập trung nâng cao công nghệ pin, chuẩn hóa chất lượng sản phẩm để ngăn chặn tình trạng xe giá rẻ, kém an toàn tràn lan. Đồng thời, dịch vụ hậu mãi phải được minh bạch và uy tín để củng cố niềm tin của khách hàng.

Để phát triển thị trường xe máy điện, Chính phủ và chính quyền địa phương, các doanh nghiệp cần đẩy nhanh việc đầu tư vào hệ sinh thái xe điện, bao gồm việc phát triển hạ tầng sạc, đưa ra các chính sách hỗ trợ cụ thể, tăng cường truyền thông hướng dẫn người dân và kiểm soát chặt chẽ các tiêu chuẩn an toàn.

Từ một phân khúc nhỏ, xe máy điện tại Việt Nam đang đứng trước thời cơ “lên ngôi” và trở thành phương tiện chủ lực. Nếu những rào cản hiện tại được tháo gỡ một cách đồng bộ, thị trường này hoàn toàn có thể trở thành trụ cột quan trọng trong hành trình xanh hóa phương tiện giao thông của quốc gia.

T.An (t/h)