Nỗ lực khơi dòng di sản văn hóa xứ Đoài

(LĐTĐ) Xứ Đoài là danh xưng chỉ một không gian tương đối rộng lớn ở phía Tây kinh thành Thăng Long, là cái nôi của nền văn minh Việt cổ. Nằm trong vùng “lõi” xứ Đoài, thị xã Sơn Tây từ lâu được biết đến là đô thị lâu đời, trung tâm của văn hóa xứ Đoài, có bề dày truyền thống lịch sử, có vị trí chiến lược về quân sự, quốc phòng... Việc làm sao để phát huy những giá trị văn hóa xứ Đoài thành những sản phẩm cụ thể, từ đó gìn giữ, bảo tồn, nhân rộng, phát triển mạnh mẽ ngành kinh tế du lịch là yêu cầu cấp bách đặt ra thời điểm hiện tại.
Sơn Tây chính thức khởi động Năm Du lịch Sơn Tây - xứ Đoài Sơn Tây khai mạc Năm du lịch Sơn Tây - xứ Đoài vào dịp 30/4

Khơi nguồn lực từ di sản

Thị xã Sơn Tây là đô thị lâu đời, trung tâm của văn hóa xứ Đoài. Qua biến thiên của thời gian, sau nhiều lần điều chỉnh địa giới hành chính song những giá trị văn hóa đặc trưng của vùng đất cổ Sơn Tây không có nhiều thay đổi. Theo thống kê, trên địa bàn thị xã Sơn Tây có hàng trăm di tích, công trình tôn giáo, cơ sở thờ tự tín ngưỡng và hàng trăm ngôi nhà cổ, trong đó có nhiều di tích mà tên gọi của nó gắn liền với tên đất, tên người Sơn Tây như: Làng cổ Đường Lâm, chùa Mía, đền và lăng Ngô Quyền, đền Phùng Hưng, đình Mông Phụ, Thành cổ Sơn Tây, đền Và… Hệ thống cổ vật, di vật, thư tịch bên trong các di tích cũng rất đa dạng, phong phú, còn được lưu giữ tương đối nguyên vẹn, là nguồn tư liệu quý phục vụ cho công tác nghiên cứu khoa học, tham quan, tìm hiểu của du khách gần xa.

Nỗ lực khơi dòng di sản văn hóa xứ Đoài
Sơn Tây hiện còn lưu giữ nhiều di sản văn hóa, di tích lịch sử lâu đời, mang nét đặc trưng của xứ Đoài. Ảnh: Giang Nam

Theo Giáo sư, Tiến sĩ khoa học Vũ Minh Giang, Phó Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam, xứ Đoài là bức tranh thu nhỏ của văn hóa Việt Nam, nhưng lại chứa đựng những nét đặc sắc riêng có, không thấy ở bất cứ nơi đâu. Tuy nhiên, trong không gian văn hóa xứ Đoài lại chưa có điều kiện được khai thác.

Chung quan điểm này, đồng thời chỉ ra trên mảnh đất xứ Đoài còn tiềm năng lễ hội dân gian chưa được khai thác hết, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hồng Lý - Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam cho rằng, khai thác tiềm năng của lễ hội nói chung, lễ hội dân gian xứ Đoài nói riêng cùng tất cả những gì liên quan đến nó, là một công việc đặt ra có tính cấp thiết cho Sơn Tây nói riêng và Hà Nội nói chung. Làm sao để biến những di sản văn hoá thành những sản phẩm cao cấp của nền kinh tế mềm là việc cần được chính quyền địa phương có một quy hoạch chiến lược càng sớm càng tốt trước khi đô thị hoá, công nghiệp hoá và hội nhập quốc tế đang gõ cửa từng giây từng phút đối với thành phố vệ tinh Sơn Tây của Thủ đô ngàn năm văn hiến và đặc biệt là của một xứ Đoài với bản sắc riêng của núi Tản sông Đà.

Giáo sư, Tiến sĩ Trương Quốc Bình - nguyên Phó Cục trưởng Cục Di sản, Bộ Văn Hóa nhận định: Những năm qua, các cấp chính quyền thị xã Sơn Tây đã rất chú trọng đến công tác quản lý di tích và phát huy giá trị di sản văn hoá vật thể và phi vật thể của địa phương. Công tác giáo dục, tuyên truyền các văn bản của Nhà nước về lễ hội và công tác quản lý di tích, lễ hội luôn được thị xã quan tâm.

“Tôi hoan nghênh và đánh giá cao việc thị xã Sơn Tây tổ chức phố đi bộ tại khu vực di tích Thành cổ. Thời gian gần đây việc tổ chức các khu vực đi bộ kết hợp với chợ đêm tại nhiều địa phương đã và đang thu được những kết quả rất đáng khích lệ, thiết thực góp phần vào việc bảo tồn di sản và phát triển kinh tế xã hội.

Bí thư Thị ủy Sơn Tây Trần Anh Tuấn cho biết: Thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng về xây dựng và phát huy giá trị văn hóa, sức mạnh con người Việt Nam và quán triệt tư tưởng chỉ đạo của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: “Văn hóa là hồn cốt của dân tộc... văn hóa còn thì dân tộc còn”; Thành ủy Hà Nội đã xây dựng Chương trình số 06 về “Phát triển văn hóa, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh giai đoạn 2021-2025” và Nghị quyết số 09 về phát triển công nghiệp văn hóa trên địa bàn Thủ đô giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045… Các chủ trương, quan điểm của Đảng, Thành phố đều khẳng định vị trí, vai trò quan trọng của văn hóa đối với sự phát triển bền vững của đất nước và Thủ đô. Quán triệt theo tinh thần này, thời gian qua Sơn Tây luôn chú trọng thực hiện và nỗ lực xây dựng, phát triển văn hóa.

Theo tôi, bên cạnh những nỗ lực rất đáng khích lệ như đã nói trên, cần đẩy mạnh hơn nữa việc kết hợp các hoạt động và hình thức văn hóa du lịch. Thành cổ Sơn Tây cùng với Đền Và, chùa Mía, Văn Miếu Sơn Tây, làng cổ Đường Lâm... là những điểm đến du lịch tâm linh ngưng đọng những giá trị đặc sắc của văn hóa xứ Đoài nói chung và các di sản văn hóa phi vật thể và vật thể của thị xã Sơn Tây cần được chú trọng khai thác trong các tour du lịch vùng phụ cận Hà Nội”, Giáo sư, Tiến sĩ Trương Quốc Bình nhấn mạnh.

Phát huy giá trị

Để khơi nguồn lực từ di sản văn hóa xứ Đoài, Giáo sư, Tiến sĩ khoa học Vũ Minh Giang, Phó Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam đề xuất: Để có thể biến văn hoá thành nguồn lực, khai thác các di sản như những tài nguyên điều quan trọng đầu tiên là phải đổi mới tư duy nhận thức một cách căn bản. Trước hết phải thấm nhuần sâu sắc quan điểm văn hóa không chỉ là một lĩnh vực hoạt động thuộc phạm vi quản lý của ngành văn hóa mà là nền tảng tinh thần của xã hội, là hồn cốt, khí chất của dân tộc. Điều này cần được quán triệt sâu sắc từ lãnh đạo đến toàn dân và cần tới một chiến lược lâu dài và toàn diện.

Để có thể bắt đầu ngay với những dự án cụ thể, trước hết cần tập trung xây dựng điểm nhấn nơi hội tụ và lan tỏa các giá trị của di sản văn hóa xứ Đoài. Đó chính là thị xã Sơn Tây. Trong công việc này, tôn tạo và phát huy giá trị di sản văn hóa thành cổ Sơn Tây phải là một nội dung quan trọng.

“Việc tôn tạo và phát huy các di sản văn hóa không còn chỉ là câu chuyện của ngành văn hóa mà là sự nghiệp lớn có tầm chiến lược, đòi hỏi sự đổi mới căn bản, toàn diện và sâu sắc nhận thức về văn hóa. Văn hóa cần được đối xử ngang bằng với các lĩnh vực chính trị, kinh tế và quan trọng hơn là phải có giải pháp để khai thác các di sản văn hóa như một nguồn tài nguyên vô giá và vô tận. Để làm tốt việc này cần có sự phối hợp nhịp nhàng, đồng bộ giữa ba nhà: Nhà quản lý, nhà khoa học và nhà đầu tư”, Phó Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam chia sẻ.

Ở câu chuyện này, Phó Chủ tịch Hội Di sản văn hóa Việt Nam Lê Thị Minh Lý đề xuất cần tập trung đầu tư cho giáo dục di sản, với các giải pháp: Nghiên cứu, nhận dạng, tư liệu hóa các giá trị di sản văn hóa phi vật thể có liên quan đến Thành cổ, Văn Miếu Sơn Tây, từ đó xây dựng các kế hoạch hoạt động phát huy giá trị; nâng cao nhận thức và năng lực cho cán bộ nghiên cứu, quản lý di sản cũng như cộng đồng tham gia việc thực hành, giới thiệu di sản; xây dựng mạng lưới hợp tác nhằm tăng cường sức mạnh trong nghiên cứu và tổ chức các hoạt động; xây dựng một số chương trình thí điểm giáo dục di sản dựa trên các giá trị không gian văn hóa của Thành cổ, Văn Miếu Sơn Tây…

Rõ ràng, việc khơi dòng di sản văn hóa xứ Đoài để hội nhập và phát triển đã được thị xã Sơn Tây chú trọng triển khai và hướng đến. Tuy nhiên, đây là câu chuyện dài hơi, đòi hỏi những bước đi có lộ trình và bài bản. /.

Giang Nam

Có thể bạn quan tâm

Nên xem

[Infographics] Bảng tổng sắp huy chương SEA Games 31 ngày 22/5: Xin chúc mừng đội tuyển U23 Việt Nam giành HCV

[Infographics] Bảng tổng sắp huy chương SEA Games 31 ngày 22/5: Xin chúc mừng đội tuyển U23 Việt Nam giành HCV

(LĐTĐ) Tính đến 23 giờ ngày 22/5, Đoàn thể thao Việt Nam đã khép lại kỳ đại hội thể thao thành công ngoài mong đợi khi giành thêm 24 HCV, giúp ...
Thủ tướng Phạm Minh Chính gửi thư chúc mừng Đội tuyển U23 Việt Nam

Thủ tướng Phạm Minh Chính gửi thư chúc mừng Đội tuyển U23 Việt Nam

(LĐTĐ) Ngay sau khi giành chiến thắng trong trận chung kết gặp U23 Thái Lan, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã gửi thư chúc mừng Ban Huấn luyện và ...
Lấy hiệu quả công việc làm thước đo cho sự trưởng thành

Lấy hiệu quả công việc làm thước đo cho sự trưởng thành

(LĐTĐ) Chúng tôi luôn suy nghĩ, mình là người lao động, dù lao động trí óc hay lao động chân tay, việc nặng nhọc hay làm bàn giấy; làm trong các ...
Phân bổ hơn 92 nghìn tỷ đồng thực hiện 3 chương trình mục tiêu quốc gia

Phân bổ hơn 92 nghìn tỷ đồng thực hiện 3 chương trình mục tiêu quốc gia

(LĐTĐ) Ngày 22/5, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đã ký ban hành Nghị quyết số 517/NQ-UBTVQH15 về việc phân bổ ngân sách trung ương giai đoạn 2021-2025 và năm ...
Người dân Hà Nội đổ ra đường mừng U23 Việt Nam vô địch SEA Games 31

Người dân Hà Nội đổ ra đường mừng U23 Việt Nam vô địch SEA Games 31

(LĐTĐ) Ngay sau chiến thắng lịch sử của U23 Việt Nam trước U23 Thái Lan, hàng ngàn cổ động viên Hà Nội đã đổ ra đường "đi bão" để ăn mừng ...
Hạ Thái Lan, U23 Việt Nam giành HCV SEA Games 31 và không để thủng lưới bàn nào

Hạ Thái Lan, U23 Việt Nam giành HCV SEA Games 31 và không để thủng lưới bàn nào

(LĐTĐ) Bàn thắng duy nhất của Nhâm Mạnh Dũng đã giúp U23 Việt Nam hạ Thái Lan và giành tấm Huy chương Vàng (HCV) môn bóng đá nam SEA Games 31. ...
Nhiều tiết mục đặc sắc tại Liên hoan tiếng hát công nhân viên chức lao động huyện Thạch Thất năm 2022

Nhiều tiết mục đặc sắc tại Liên hoan tiếng hát công nhân viên chức lao động huyện Thạch Thất năm 2022

(LĐTĐ) Ngày 22/5, tại Hội trường Trung tâm Văn hoá Thông tin và Thể thao (VHTT&TT) huyện Thạch Thất, Ban Tổ chức Liên hoan tiếng hát công nhân viên chức lao ...

Tin khác

Góp sức cho kỳ SEA Games 31 thành công

Góp sức cho kỳ SEA Games 31 thành công

(LĐTĐ) SEA Games 31 là sự kiện thể thao lớn, là cơ hội để quảng bá hình ảnh đất nước và Thủ đô. Để đảm bảo an ninh, an toàn cho các đoàn thể thao cũng như quan khách, khán giả tham dự sự kiện, hiện các lực lượng chức năng của thành phố Hà Nội như Cảnh sát giao thông, Thanh tra giao thông… đang nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ, ghi lại dấu ấn tốt đẹp trong lòng bạn bè quốc tế.
Mê Linh: Lắp màn hình LED cỡ lớn phục vụ nhân dân xem trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31

Mê Linh: Lắp màn hình LED cỡ lớn phục vụ nhân dân xem trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31

(LĐTĐ) Nhằm đáp ứng nhu cầu xem và cổ vũ trận chung kết môn bóng đá nam tại SEA Games 31 của đông đảo người hâm mộ trên địa bàn huyện, Trung tâm Văn hóa - Thông tin và Thể thao huyện Mê Linh sẽ dựng màn hình LED cỡ lớn tại Quảng trường Trung tâm hành chính huyện để nhân dân xem tường thuật trực tiếp và cổ vũ đội tuyển U23 Việt Nam gặp đội tuyển U23 Thái Lan vào lúc 19h00 ngày mai 22/5/2022.
Khảo sát tình hình thi hành Luật Thủ đô tại các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Giang và Phú Thọ

Khảo sát tình hình thi hành Luật Thủ đô tại các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Giang và Phú Thọ

(LĐTĐ) Thứ trưởng Bộ Tư pháp Phan Chí Hiếu cùng Đoàn công tác vừa làm việc với Ủy ban nhân dân các tỉnh Phú Thọ, Thái Nguyên và Bắc Giang - các địa phương nằm trong Vùng Thủ đô để khảo sát tình hình thi hành Luật Thủ đô.
Những “tình nguyện viên áo dài” thầm lặng phục vụ SEA Games 31

Những “tình nguyện viên áo dài” thầm lặng phục vụ SEA Games 31

(LĐTĐ) Với tinh thần hướng đến hình ảnh người phụ nữ Thủ đô thân thiện, cởi mở, mến khách, mang nét đẹp văn hoá Việt Nam tới bạn bè quốc tế, hội viên phụ nữ phường Liễu Giai, quận Ba Đình không kể sớm tối phục vụ SEA Games 31, góp phần xây dựng một kỳ đại hội thể thao thành công, đẹp, tròn trong mắt bạn bè quốc tế.
Sôi nổi ngày hội văn hóa, thể thao thanh niên công nhân năm 2022

Sôi nổi ngày hội văn hóa, thể thao thanh niên công nhân năm 2022

(LĐTĐ) Tại Khu Công nghiệp Thạch Thất - Quốc Oai (Hà Nội), ngày 21/5, Thành đoàn Hà Nội đã tổ chức Ngày hội văn hóa, thể thao thanh niên công nhân năm 2022, với sự tham gia của đông đảo đoàn viên, thanh niên công nhân.
Quận Tây Hồ: Bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ Hội Phụ nữ cơ sở

Quận Tây Hồ: Bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ Hội Phụ nữ cơ sở

(LĐTĐ) Ngày 20/5, Hội Liên hiệp Phụ nữ quận Tây Hồ đã phối hợp với Trung tâm Bồi dưỡng chính trị quận tổ chức khai mạc lớp bồi dưỡng nghiệp vụ công tác Hội cho đội ngũ cán bộ Hội Phụ nữ quận năm 2022.
Huyện Thường Tín tổ chức giải bóng chuyền da chào mừng SEA Games 31

Huyện Thường Tín tổ chức giải bóng chuyền da chào mừng SEA Games 31

(LĐTĐ) Mới đây, tại Nhà thi đấu Trung tâm văn hóa thông tin và thể thao huyện, Ủy ban nhân dân huyện Thường Tín đã tổ chức Giải bóng chuyền da vô địch huyện năm 2022 chào mừng SEA Games 31.
Xem xét chủ trương bố trí vốn cho Dự án đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô

Xem xét chủ trương bố trí vốn cho Dự án đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô

(LĐTĐ) Sáng nay (20/5), Hội đồng nhân dân (HĐND) thành phố Hà Nội khóa XVI tổ chức kỳ họp thứ Năm (kỳ họp chuyên đề) để xem xét, quyết nghị chủ trương bố trí, cân đối vốn cho Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô.
Thi đua lập thành tích chào mừng 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Thi đua lập thành tích chào mừng 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

(LĐTĐ) Chiều 19/5, Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Quảng An (quận Tây Hồ) tổ chức hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện Kết luận 01 về tiếp tục thực hiện Chỉ thị 05 - CT/TW của Bộ Chính trị (khóa XII) về “Đẩy mạnh học tập làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” trong các cấp hội phụ nữ; Trao giải cuộc thi “Phụ nữ Quảng An - duyên dáng áo dài” và phát động phong trào “Ly sữa trao em” tiếp nối chương trình “Phụ nữ Quảng An - kết nối vòng tay nhân ái”.
Ấn tượng về Hà Nội hòa bình, hiếu khách

Ấn tượng về Hà Nội hòa bình, hiếu khách

(LĐTĐ) Những ngày vừa qua, vẻ đẹp nghìn năm văn hiến của Thủ đô Hà Nội đã mang lại nhiều ấn tượng mạnh mẽ, khó phai trong mắt các đoàn thể thao, du khách và phóng viên quốc tế đến tham dự Đại hội Thể thao Đông Nam Á lần thứ 31 (SEA Games 31).
Xem thêm
Phiên bản di động