Những giải pháp nhằm phát triển văn hóa ở các vùng nông thôn mới

Sau hơn 10 năm triển khai thực hiện Chương trình xây dựng nông thôn mới, diện mạo nông thôn, nông nghiệp trên cả nước đã có sự khởi sắc nhất định. Sản xuất nông nghiệp phát triển khá toàn diện, công tác khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư có hiệu quả, tạo điều kiện phát triển sản xuất, đời sống của nông dân từng bước nâng lên, an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội khu vực nông thôn được giữ vững. Các chương trình, dự án xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội thiết yếu được đầu tư, triển khai thực hiện góp phần đổi mới diện mạo nông thôn.

Báo chí đã phản ánh được không khí chung tay xây dựng nông thôn, cung cấp cho độc giả một cái nhìn sinh động, toàn cảnh trên nhiều lĩnh vực, tại nhiều địa phương; phản ánh được không khí phấn khởi, vào cuộc với những bài viết sâu sắc, có ý nghĩa và sức lan tỏa tích cực, rộng rãi, thể hiện được quyết tâm của Đảng, nhà nước trong thực hiện một chương trình của Quốc gia, góp phần tạo nên những chuyển biến sâu sắc về nhận thức, khơi dậy tiềm năng, nỗ lực vượt qua khó khăn, cổ vũ mạnh mẽ các cấp, các ngành, các tổ chức đoàn thể, xã hội chung sức, đồng lòng trong công tác xây dựng nông thôn mới. Song nhìn nhận một cách khách quan, thì tuyên truyền về xây dựng nông thôn mới trên các ấn phẩm báo chí thời gian qua vẫn còn những hạn chế nhất định.

Toàn cảnh buổi tọa đàm (ảnh: PTT)

Ông Nguyễn Minh Tiến, Cục trưởng - Chánh văn phòng điều phối nông thôn mới Trung ương cho rằng: “Trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, báo chí, truyền thông cần phải có sự chuyển mình. Nếu như giai đoạn 2010-2015, việc tuyên truyền xây dựng nông thôn mới phụ thuộc nhiều vào báo chí truyền thống, báo giấy, ít tương tác, giai đoạn 2016-2020, báo chí chuyển dần sang đa phương tiện, đa chiều, nhiều báo mạng ra đời có tính tương tác cao. Bên cạnh đó là sự phát triển của mạng xã hội, nhiều luồng thông tin đến với người dân chưa được kiểm chứng, tạo những nhận thức sai lệch. Báo chí chính thống phải đẩy mạnh tương tác xã hội, hạn chế những thông tin không chuẩn xác”.

Theo ông Lê Hân, Trưởng Ban Hội và Tam nông - Báo Nông thôn ngày nay, những tác phẩm báo chí viết về xây dựng nông thôn mới trước hết dành cho những người nông dân – chủ thể của chương trình. Nông dân thời đại 4.0 khác rất nhiều so với ngày xưa. Tự mỗi cơ quan truyền thông, mỗi nhà báo phải tự thay đổi mình. Những bài viết, những bản tin không thể dài lê thê mà phải sinh động, hấp dẫn, nhiều hình ảnh ở những góc độ khác nhau. Hay nhất là có những clip minh họa dễ hiểu, dễ hình dung. Nội dung tuyên truyền chú trọng cập nhật, phổ biến các mô hình, các điển hình tiên tiến, sáng kiến và kinh nghiệm hay về xây dựng nông thôn mới để nhân ra diện rộng”.

Một vấn đề còn tồn tại hiện nay được các đại biểu nêu ra tại tọa đàm, đó là một số vùng, miền còn thiếu không gian văn hóa để sinh hoạt cộng đồng. Vì vậy, công tác tuyên truyền gặp khó khăn hơn. Khi xây dựng nông thôn mới thì tiêu chí hoàn thiện cơ sở vật chất, các công trình nhà văn hóa, sân thể thao phải được quan tâm đầu tư xây dựng. Những nhà văn hóa sẽ trở thành địa điểm của bà con giúp nhau giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm xây dựng nông thôn mới.

Trong lĩnh vực văn hóa, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong phong trào xây dựng nông thôn mới, góp phần khai thác hiệu quả những thế mạnh, nguồn lực của địa phương vào phát triển kinh tế, xã hội. Qua đó, từng bước nâng cao đời sống vật chất và đời sống tinh thần cho đồng bào, nhất là người dân vùng nông thôn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Bên cạnh đó, bảo tồn và phát triển các giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch trong phong trào xây dựng nông thôn mới là một trong những giải pháp, công cụ để xóa đói, giảm nghèo hiệu quả; đảm bảo mối quan hệ hài hòa giữa phát triển kinh tế với việc gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của cộng đồng các dân tộc.

Bảo Thoa