Kỳ 2: Dân chủ ở cơ sở, sức sống của đổi mới trong Đảng

Diễn đàn của dân chủ và trách nhiệm

Khi Hà Nội bước vào giai đoạn sắp xếp lại các đơn vị hành chính và triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, câu chuyện không chỉ dừng ở việc tinh gọn bộ máy hay ủy quyền nhiệm vụ. Ở tầng sâu hơn, đó là thử thách về năng lực quản trị, sự gần dân của chính quyền, và đặc biệt là khả năng “thấm” đời sống thực tế từ cơ sở. Chính trong bối cảnh đó, vai trò của chi bộ Đảng ở thôn xóm, tổ dân phố, những tổ chức tưởng nhỏ bé nhưng lại mang sức nặng chính trị lớn, được thể hiện rõ nét hơn bao giờ hết.

Thời gian qua, sinh hoạt chi bộ ở Hà Nội cũng đã chuyển mình mạnh mẽ.

Không chỉ giữ vai trò tổ chức sinh hoạt định kỳ, chi bộ giờ đây trở thành “bàn tròn chính trị cấp cơ sở”, nơi kết nối giữa ý Đảng - lòng dân. Đặc biệt, khi Chỉ thị số 50-CT/TW ngày 23/7/2025 của Ban Bí thư Trung ương Đảng được ban hành, sinh hoạt chi bộ được xác định là “mệnh lệnh chính trị” - yêu cầu bắt buộc để nâng cao năng lực lãnh đạo của tổ chức Đảng tại cơ sở.

Ông Nguyễn Văn Thịnh - Bí thư Chi bộ Tổ dân phố số 7, Đảng bộ phường Bồ Đề đã gắn bó nhiều năm với công tác cơ sở, ông Thịnh cảm nhận rõ chuyển biến tích cực từ khi mô hình chính quyền hai cấp được triển khai.

“Việc thực hiện chính quyền hai cấp đã mang lại niềm phấn khởi mới cho Nhân dân bởi tính tiến bộ và đột phá mang tính cách mạng”, ông chia sẻ. Theo ông Thịnh, để mô hình vận hành thực chất, các chi bộ cơ sở giữ vai trò then chốt trong truyền đạt, cụ thể hóa và giám sát việc thực hiện các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Trung ương và Thành ủy. Chính sự chủ động ấy đã giúp biến các nghị quyết, văn bản chỉ đạo thành hành động cụ thể ở từng khu dân cư, tạo niềm tin và sự đồng thuận trong nhân dân, nền tảng để chính quyền hai cấp phát huy hiệu lực, hiệu quả.

Ở phường Ô Chợ Dừa, mỗi tháng, các chi bộ đều họp bàn nội dung sinh hoạt theo hướng “ngắn gọn, thực chất, gắn với vấn đề dân quan tâm. Đảng viên mạnh dạn nêu kiến nghị về trật tự đô thị, rác thải, thủ tục hành chính. Nhiều phản ánh được phường tiếp thu và xử lý ngay sau buổi họp. Tại phường Đông Ngạc, mỗi quý, các chi bộ tổ chức một buổi sinh hoạt chuyên đề với chủ đề cụ thể: Giữ gìn đoàn kết nội bộ, Giảm rác thải nhựa, phòng cháy chữa cháy cộng đồng…

Từ việc đổi mới nội dung, hình thức đến linh hoạt thời gian sinh hoạt, nhiều chi bộ tại Hà Nội đã thể hiện tinh thần chủ động, sáng tạo, đưa Chỉ thị số 50-CT/TW đi vào thực tiễn. Sinh hoạt chi bộ không còn mang tính hình thức mà trở thành diễn đàn dân chủ, nơi đảng viên cùng trao đổi, hiến kế, tháo gỡ khó khăn, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng, xây dựng Đảng ngày càng trong sạch, vững mạnh.

Khơi dậy sức mạnh từ Chi bộ

Nhằm tăng cường nắm bắt cơ sở, nâng cao vai trò lãnh đạo của cấp ủy cấp trên, Đảng ủy xã Hát Môn đã thành lập 24 tổ công tác, do các đồng chí trong Thường trực Đảng ủy, Ủy viên Ban Thường vụ, Đảng ủy viên làm tổ trưởng, về dự sinh hoạt chi bộ tháng 10/2025 tại các thôn dân cư. Việc cán bộ cấp ủy trực tiếp về dự họp giúp nắm bắt kịp thời tình hình, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của đảng viên và nhân dân, đồng thời hướng dẫn, tháo gỡ những vướng mắc ngay tại cơ sở.

Thông qua các buổi sinh hoạt, nhiều vấn đề dân sinh như vệ sinh môi trường, an ninh nông thôn, phát triển kinh tế hộ gia đình được trao đổi cởi mở, thống nhất giải pháp cụ thể. Cách làm này không chỉ giúp cấp ủy cấp trên sâu sát hơn, chi bộ hoạt động nền nếp hơn, mà quan trọng hơn là tạo cầu nối trực tiếp giữa Đảng và dân, góp phần xây dựng chính quyền hai cấp ở Hà Nội ngày càng hiệu lực, gần dân và vì dân hơn.

Ban Thường vụ Đảng ủy phường Tây Hồ đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, gắn nội dung sinh hoạt chi bộ thường kỳ, trọng tâm là giải quyết những việc mới, việc khó.

Thời gian qua, thực hiện Chỉ thị số 50-CT/TƯ của Ban Bí thư về tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ trong giai đoạn mới, Ban Thường vụ Đảng ủy phường Tây Hồ đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, gắn nội dung sinh hoạt chi bộ thường kỳ, trọng tâm là giải quyết những việc mới, việc khó…

Một trong những điểm nhấn nổi bật trong sinh hoạt chi bộ tháng 9 ở Đảng bộ phường Tây Hồ là các đồng chí Ủy viên Ban Thường vụ, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ phường đã trực tiếp dự sinh hoạt chi bộ để kịp thời lắng nghe tâm tư, ý kiến của đảng viên, giải đáp thắc mắc, tháo gỡ khó khăn ngay tại cơ sở. Đây là cách làm thể hiện sự sâu sát, gần dân, trọng dân, phát huy phương châm “trên dưới cùng lo, cùng làm”.

Có thể thấy, chi bộ vừa là gốc rễ tổ chức, vừa là động lực đổi mới, và cũng là “hệ thần kinh chính trị” truyền dẫn thông tin từ dân lên Đảng, từ Đảng đến chính quyền. Sự thành công của mô hình chính quyền hai cấp không thể chỉ đo bằng số lượng đơn vị được sáp nhập, số đầu mối được tinh giản, hay tỷ lệ hồ sơ hành chính xử lý đúng hạn.

Điều quan trọng hơn cả là: chính quyền đó có được người dân tin tưởng, đồng hành, giám sát và góp ý hay không. Và cầu nối cho điều đó, không gì khác, chính là chi bộ. Khi sinh hoạt chi bộ không còn là hình thức, khi ý kiến đảng viên được lắng nghe và phản hồi, khi những chuyển động chính sách bắt nguồn từ tổ dân phố, đó là lúc tổ chức Đảng thực sự vững, và chính quyền hai cấp thực sự gần dân.

Chi bộ mạnh không chỉ là “nơi bắt đầu”, mà còn là “nơi bảo đảm” cho sự bền vững của cả một mô hình chính quyền trong thời kỳ đổi mới toàn diện hiện nay.

(Còn nữa)