10 kết quả nổi bật của ngành Bảo hiểm xã hội Việt Nam năm 2022

1. Chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền các cấp trong lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức, thực hiện chính sách

Xác định sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền các cấp là yếu tố then chốt, quyết định hiệu quả tổ chức, thực hiện chính sách BHXH, bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) cho người lao động (NLĐ) và nhân dân, trong năm 2022, BHXH Việt Nam đã có văn bản gửi Ủy ban nhân dân (UBND) 63 tỉnh, thành phố đề nghị phối hợp: Giao chỉ tiêu phát triển người tham gia BHXH, BHYT đến cấp xã; hỗ trợ thêm mức đóng cho người tham gia BHXH tự nguyện, BHYT tự đóng cho người dân có hoàn cảnh khó khăn…

Kết quả, đến nay đã có 63 tỉnh, thành phố kiện toàn, thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT, BHTN trên địa bàn; 56 tỉnh đã đưa chỉ tiêu bao phủ BHXH và 61 tỉnh đã đưa chỉ tiêu bao phủ BHYT vào Nghị quyết về phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương. Đặc biệt, nhiều tỉnh đã thực hiện hỗ trợ thêm từ ngân sách địa phương cho người tham gia BHXH tự nguyện, BHYT tự đóng ngoài mức hỗ trợ của Nhà nước.

Năm 2022 là năm đầu tiên BHXH Việt Nam tổ chức Lễ tôn vinh 190 doanh nghiệp tiêu biểu trong thực hiện chính sách, pháp luật BHXH, BHYT, BHTN giai đoạn 2017-2022.

2. BHXH Việt Nam quyết liệt lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai hoàn thành tốt các chỉ tiêu phát triển người tham gia trong bối cảnh hết sức khó khăn

Năm 2022, đại dịch Covid-19 đi qua để lại nhiều khó khăn, song, với quyết tâm biến khó khăn, thách thức thành động lực hành động, toàn ngành đã bám sát thực tiễn, tranh thủ sự lãnh đạo, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; chủ động phối với các Bộ, ban, ngành, cấp ủy, chính quyền địa phương kịp thời đưa ra những giải pháp điều hành đúng hướng, chỉ đạo quyết liệt, linh hoạt; phát huy trí tuệ, sức mạnh tập thể, nỗ lực thực hiện đồng bộ các giải pháp. Nhờ vậy, các chỉ tiêu bao phủ đều tăng so với năm 2021, hoàn thành chỉ tiêu được giao tại Nghị quyết số 01 của Chính phủ.

Cụ thể: Số người tham gia BHXH đạt 17,5 triệu người, đạt 38,07% lực lượng lao động trong độ tuổi; số người tham gia BHTN đạt trên 14,3 triệu người, đạt 31,18% lực lượng lao động trong độ tuổi; số người tham gia BHYT đạt trên 91,1 triệu người, đạt tỷ lệ bao phủ 92,03% dân số.

Năm 2022 là năm đầu tiên BHXH Việt Nam tổ chức Lễ tôn vinh 190 doanh nghiệp tiêu biểu trong thực hiện chính sách, pháp luật BHXH, BHYT, BHTN giai đoạn 2017-2022.

3. Quyền lợi người tham gia, thụ hưởng BHXH, BHYT, BHTN được đảm bảo đầy đủ, kịp thời

Năm 2022, ngành BHXH Việt Nam tiếp tục tăng cường sử dụng các dịch vụ công, rút ngắn thủ tục - thời gian giải quyết hồ sơ, đẩy mạnh chi trả các chế độ qua tài khoản ngân hàng,… đảm bảo quyền lợi cho người tham gia được đúng - đủ - kịp thời.

Cụ thể, toàn ngành đã: Giải quyết hơn 95 nghìn hồ sơ hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH hàng tháng; đảm bảo chi trả kịp thời, an toàn cho hơn 3,3 triệu người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng; chi trả hơn 10,9 triệu lượt người hưởng chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức phục hồi sức khỏe; gần 1 triệu người hưởng các chế độ BHTN…; 151,4 triệu lượt người khám chữa bệnh BHYT nội trú và ngoại trú. Đáng chú ý, năm 2022 có khoảng 61% số người nhận các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp qua tài khoản cá nhân tại khu vực đô thị, vượt chỉ tiêu được giao tại Quyết định số 1813 của Thủ tướng Chính phủ.

Việc triển khai ứng dụng công nghệ sinh trắc xác thực vân tay trên thẻ CCCD gắn chíp trong khám chữa bệnh BHYT đem đến nhiều thuận lợi cho người bệnh, nhân viên y tế và cán bộ giám định BHYT.

4. Chi trả nhanh - chính xác - an toàn các khoản trợ cấp từ quỹ BHXH, quỹ BHTN đến tận tay người lao động, người sử dụng lao động gặp khó khăn do dịch Covid-19

Kịp thời nắm bắt khó khăn, đồng hành cùng người lao động và doanh nghiệp, trong năm qua, BHXH Việt Nam tiếp tục chủ động phối hợp với cấp có thẩm quyền tham mưu, đề xuất với Quốc hội, Chính phủ ban hành nhiều giải pháp hỗ trợ người lao động, doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19.

Theo đó, tính đến hết ngày 31/12/2022, toàn ngành đã triển khai hỗ trợ và giảm mức đóng từ các quỹ BHXH, BHTN tới người lao động và người dử dụng lao động nâng tổng số tiền hỗ trợ đạt trên 47.200 tỷ đồng, chiếm 54,3% trên tổng các gói hỗ trợ Covid-19 của Chính phủ. Trong đó, có 99,3% người lao động nhận hỗ trợ qua tài khoản ngân hàng trong tổng số trên 13 triệu người lao động được hưởng gói hỗ trợ bằng tiền mặt từ quỹ BHTN.

5. Tích cực đồng hành cùng ngành Y tế tháo gỡ khó khăn cho các cơ sở khám chữa bệnh, đảm bảo quyền lợi cho người tham gia BHYT

Năm 2022, BHXH Việt Nam đã chủ động, tích cực phối hợp với ngành Y tế đề xuất và triển khai các giải pháp nhằm kịp thời tháo gỡ, đảm bảo nguồn kinh phí khám chữa bệnh BHYT cho các cơ sở khám chữa bệnh thực hiện cung ứng các dịch vụ y tế, đem lại quyền lợi tối đa cho người tham gia BHYT theo Luật định.

Đáng chú ý, trên cơ sở đề xuất của Bộ Y tế và BHXH Việt Nam, Chính phủ đã có Nghị quyết số 144 về việc bảo đảm thuốc, trang thiết bị y tế và thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT. Với sự vào cuộc tích cực đó, nhiều vướng mắc trong khám chữa bệnh và thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT thuộc thẩm quyền của BHXH Việt Nam đã được tháo gỡ kịp thời.

Hiện, toàn ngành BHXH Việt Nam đang có gần 30 hệ thống ứng dụng công nghệ thông tin quản lý các quy trình nghiệp vụ.

6. Quyết liệt thực hiện chuyển đổi số mạnh mẽ và toàn diện

Trong năm, ngành BHXH Việt Nam tiếp tục quyết liệt triển khai đồng bộ, thống nhất hệ thống công nghệ thông tin của ngành theo định hướng Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số; tích hợp, tập trung cấp quốc gia, hiện đại đạt tiêu chuẩn quốc tế với quy trình nghiệp vụ tự động hóa mức độ cao.

Hiện, toàn ngành BHXH Việt Nam đang có gần 30 hệ thống ứng dụng công nghệ thông tin, quản lý các quy trình nghiệp vụ, với hơn 20 nghìn tài khoản trong ngành thường xuyên truy cập, khai thác và sử dụng để thực hiện các nghiệp vụ của ngành; đã xây dựng, hoàn thiện kho cơ sở dữ liệu của trên 98,7 triệu người dân; kết nối liên thông với gần 13.000 cơ sở khám chữa bệnh; có khoảng trên 620 nghìn tổ chức, doanh nghiệp sử dụng dịch vụ công trên toàn quốc;

Hệ thống giao dịch BHXH điện tử và Hệ thống Thông tin giám định BHYT tiếp nhận khoảng 300 triệu hồ sơ giao dịch trực tuyến; kết nối, chia sẻ và khai thác thông tin dữ liệu với các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành thông qua nền tảng tích hợp chia sẻ dữ liệu quốc gia, đến nay đã thực hiện hơn 500 triệu xác thực và chia sẻ thông tin với các Bộ, ngành, địa phương…

7. Triển khai hiệu quả Đề án 06 của Chính phủ, đem tới nhiều tiện ích cho người dân, doanh nghiệp

Thực hiện hiệu quả Quyết định số 06 của Thủ tướng Chính phủ (Đề án 06), BHXH Việt Nam là đơn vị đầu tiên đã kết nối thành công với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư ngay từ khi Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư được đưa vào vận hành chính thức. Đến hết tháng 12/2022, hệ thống đã xác thực trên 71,2 triệu thông tin nhân khẩu có trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo hiểm với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Đồng thời, BHXH Việt Nam cũng đã cung cấp, chia sẻ gần 62,3 triệu lượt thông tin BHXH, BHYT cho Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Ngoài ra, BHXH Việt Nam đã phối hợp với các Bộ, ngành liên quan triển khai kỹ thuật đảm bảo từng bước sử dụng thẻ CCCD gắn chíp, ứng dụng Định danh điện tử quốc gia thay thế thẻ BHYT giấy trong khám chữa bệnh BHYT, giúp người tham gia giảm thời gian, thủ tục khi đi khám chữa bệnh… Kết quả, cả nước đã có trên 12 nghìn cơ sở khám chữa bệnh BHYT thực hiện tra cứu thông tin thẻ BHYT bằng CCCD gắn chíp (chiếm 93,8% tổng số cơ sở khám chữa bệnh BHYT).

Việc tích hợp, triển khai các dịch vụ công trên Cổng Dịch vụ công quốc gia cũng được BHXH Việt Nam tích cực, phối hợp triển khai. Theo đó, đến hết tháng 12/2022, BHXH Việt Nam đã tiếp nhận từ Cổng Dịch vụ công quốc gia để xác nhận và trả quá trình đóng BHTN cho gần 50 nghìn trường hợp phục vụ giải quyết hưởng trợ cấp thất nghiệp cho người lao động; hơn 50 nghìn lượt giao dịch gia hạn BHYT theo hộ gia đình thành công.

Từ Quy chế phối hợp giữa Bộ Công an và BHXH Việt Nam, cơ quan Công an và cơ quan BHXH tại 63 tỉnh, thành phố đã phối hợp chặt chẽ trong việc đôn đốc thu hồi số tiền chậm đóng, với số tiền thu hồi được trong năm 2022 đạt 500 tỷ đồng.

8. Triển khai đồng loạt các giải pháp quyết liệt thu hồi số tiền chậm đóng BHXH, BHYT, BHTN

Nhằm nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật BHXH, BHYT, BHTN, đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng cho người tham gia, Ban Cán sự Đảng BHXH Việt Nam có Nghị quyết số 317 về việc tăng cường các giải pháp thực hiện công tác thu, giảm tiền chậm đóng năm 2022: Chỉ đạo BHXH các tỉnh thường xuyên báo cáo Tỉnh ủy, UBND tỉnh về tình trạng chậm đóng của các doanh nghiệp trên địa bàn để lãnh đạo, chỉ đạo, yêu cầu các doanh nghiệp chấp hành nghiêm việc đóng BHXH, BHYT, BHTN cho người lao động đầy đủ, kịp thời; tích cực phối hợp với ngành Công an, Thuế, Lao động - Thương binh và Xã hội, Liên đoàn Lao động… triển khai nhiều giải pháp đôn đốc, thu hồi số tiền chậm đóng hiệu quả. Trong đó, cơ quan Công an và cơ quan BHXH tại 63 tỉnh, thành phố đã phối hợp chặt chẽ trong việc đôn đốc thu hồi số tiền chậm đóng, với số tiền thu hồi được trong năm đạt 500 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, toàn ngành tăng cường thực hiện thanh tra, kiểm tra các đơn vị sử dụng lao động theo kế hoạch hoặc đột xuất. Đến hết tháng 12/2022, ngành BHXH đã chủ trì và phối hợp thực hiện thanh tra, kiểm tra tại 36.065 đơn vị; phát hiện 74.000 trường hợp truy thu về đối tượng, mức đóng với số tiền truy thu gần 200 tỷ đồng; yêu cầu thu hồi về quỹ BHXH, BHYT, BHTN gần 90 tỷ đồng, bằng 160% so với năm 2021.

Kết quả, năm 2022 nhờ các giải pháp quyết liệt của ngành, số tiền chậm đóng BHXH, BHYT, BHTN phải tính lãi là trên 13 nghìn tỷ đồng, chiếm 2,91% số phải thu.

9. Phát động, lan tỏa tinh thần nhân ái trao tặng sổ BHXH, thẻ BHYT cho người có hoàn cảnh khó khăn

Tiếp nối truyền thống "Thương người như thể thương thân", ngày 23/11/2022, Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Nguyễn Thế Mạnh đã phát động “Chương trình tặng sổ BHXH, thẻ BHYT cho người có hoàn cảnh khó khăn” trên toàn quốc - với mong muốn nhận được sự chung tay, góp sức của cộng đồng xã hội, đồng hành cùng công chức, viên chức ngành BHXH Việt Nam nhằm đảm bảo an sinh xã hội cho người yếu thế để ngày càng có nhiều người dân có hoàn cảnh khó khăn được tham gia BHXH, được chăm sóc sức khỏe bằng thẻ BHYT; đồng thời góp phần mở rộng độ bao phủ, tăng số người thụ hưởng các chính sách an sinh xã hội nhân văn của Đảng, Nhà nước.

Hưởng ứng lời kêu gọi của Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam, đến hết ngày 31/12/2022 đã có hàng ngàn doanh nghiệp, nhà hảo tâm tại 63 tỉnh, thành phố chung tay cùng ngành BHXH Việt Nam trao tặng khoảng 16.000 sổ BHXH và 120.000 thẻ BHYT cho khoảng 136.000 người có hoàn cảnh khó khăn trong cả nước.

Đến hết ngày 31/12/2022, ngành BHXH Việt Nam cùng các nhà hảo tâm đã trao tặng khoảng 16.000 sổ BHXH và 120.000 thẻ BHYT cho khoảng 136.000 người có hoàn cảnh khó khăn trong cả nước.

10. Các hoạt động đối ngoại, hợp tác quốc tế của BHXH Việt Nam tiếp tục được mở rộng

Trong bối cảnh các nước trên thế giới bước vào giai đoạn phục hồi và phát triển sau đại dịch Covid-19, BHXH Việt Nam đã tăng cường các hoạt động hợp tác quốc tế với Tổ chức Y tế thế giới, Ngân hàng thế giới, Hiệp hội doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam, các tổ chức an sinh xã hội của Châu Âu,… để tham vấn ý kiến, kinh nghiệm quốc tế về các nội dung đề xuất xây dựng sửa đổi Luật BHXH, Luật BHYT.

Đặc biệt, trong tháng 5/2022, BHXH Việt Nam tham gia tháp tùng Đoàn Công tác của Thủ tướng Chính phủ tham dự Hội nghị Cấp cao đặc biệt Hoa Kỳ - ASEAN tại Hoa Kỳ. Nhân chuyến công tác, BHXH Việt Nam đã ký kết Kế hoạch hành động triển khai Bản ghi nhớ hợp tác trong lĩnh vực thực hiện BHYT với Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN, mở ra kỳ vọng mới trong mối quan hệ hợp tác giữa hai bên thời gian tới.