Quy định mới về tiêu chuẩn chức danh công chức lãnh đạo, quản lý

Nghị định là căn cứ quan trọng nhằm thống nhất tiêu chuẩn, nâng cao chất lượng đội ngũ lãnh đạo, quản lý trong bộ máy hành chính từ Trung ương đến cơ sở, đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính và phát triển trong giai đoạn mới. Nghị định áp dụng đối với các cơ quan, tổ chức hành chính thuộc bộ, cơ quan ngang bộ; cơ quan hành chính thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh; cơ quan, tổ chức hành chính thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã, phường, đặc khu và các cơ quan hành chính nhà nước khác được thành lập theo quy định của pháp luật.

Danh mục đầy đủ các chức danh lãnh đạo, quản lý trong hệ thống hành chính

Nghị định quy định cụ thể danh mục chức danh công chức lãnh đạo, quản lý trong cơ quan hành chính nhà nước, được phân theo từng cấp, từng loại hình cơ quan.

Đối với cơ quan, tổ chức hành chính thuộc bộ, danh mục bao gồm các chức danh từ Thứ trưởng, Phó Thủ trưởng cơ quan ngang bộ đến Cục trưởng, Vụ trưởng, Chánh Văn phòng, Chánh Thanh tra và các chức danh tương đương; các cấp phó tương ứng; cùng các chức danh trưởng, phó ban, trưởng, phó phòng, chi cục trưởng, đội trưởng thuộc các đơn vị trực thuộc bộ.

Ảnh minh họa.

Đối với cơ quan hành chính thuộc sở và tương đương, Nghị định xác định các chức danh như Giám đốc sở, Phó Giám đốc sở; Chánh, Phó Chánh Văn phòng; Chánh, Phó Chánh Thanh tra; Trưởng, Phó Ban Quản lý khu công nghiệp, khu kinh tế; Chi cục trưởng, Trưởng, Phó Trưởng phòng và các chức danh tương đương.

Đối với phòng thuộc cấp xã, các chức danh lãnh đạo, quản lý gồm Trưởng phòng, Chánh Văn phòng Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công và các chức danh phó tương ứng.

Đối với các cơ quan, tổ chức hành chính nhà nước khác chưa được quy định cụ thể, chức danh lãnh đạo, quản lý sẽ được xác định theo tên gọi và cấp quản lý của cơ quan đó hoặc theo quyết định của cấp có thẩm quyền khi thành lập.

Việc liệt kê đầy đủ danh mục chức danh giúp thống nhất cách gọi, xác định rõ vị trí, thẩm quyền, trách nhiệm, đồng thời làm cơ sở áp dụng tiêu chuẩn, điều kiện trong công tác cán bộ.

Tiêu chuẩn chung và những trường hợp đặc thù khi bổ nhiệm

Nghị định quy định tiêu chuẩn chung áp dụng cho tất cả các chức danh công chức lãnh đạo, quản lý, bao gồm: Tiêu chuẩn về chính trị tư tưởng; đạo đức, lối sống, ý thức tổ chức kỷ luật; trình độ; năng lực, uy tín và khả năng quy tụ, đoàn kết; kết quả công tác; sức khỏe, độ tuổi và kinh nghiệm.

Về trình độ chuyên môn, công chức lãnh đạo, quản lý phải tốt nghiệp đại học trở lên, phù hợp với vị trí việc làm theo quy định của bộ, ngành, địa phương nơi công tác.

Về lý luận chính trị, Nghị định phân định rõ theo nhóm chức danh. Các chức danh cấp cao như Thứ trưởng, Cục trưởng Cục loại 1, Vụ trưởng và tương đương; Giám đốc sở, Phó Giám đốc sở phải có trình độ cao cấp lý luận chính trị hoặc tương đương. Các chức danh còn lại phải có trình độ trung cấp lý luận chính trị trở lên hoặc tương đương theo quy định của cơ quan có thẩm quyền.

Về năng lực, uy tín và khả năng quy tụ, công chức lãnh đạo, quản lý phải có tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược, khả năng phân tích, dự báo, ra quyết định kịp thời; có năng lực tổ chức thực hiện hiệu quả chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Đồng thời, phải có uy tín cao, được tập thể tín nhiệm, có khả năng đoàn kết nội bộ, giữ vững kỷ luật, kỷ cương hành chính và phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.

Bên cạnh các tiêu chuẩn chung, Nghị định cũng quy định một số trường hợp đặc thù khi bổ nhiệm. Theo đó, người được điều động, luân chuyển từ nơi khác đến không bắt buộc phải đáp ứng tiêu chuẩn “đã kinh qua chức danh lãnh đạo, quản lý cấp dưới trực tiếp”. Trường hợp bổ nhiệm theo chính sách thu hút, trọng dụng người có tài năng, chuyên gia thì có thể chưa cần đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, nhưng phải hoàn thiện trong thời hạn 36 tháng kể từ khi được bổ nhiệm.

Ngoài ra, khi bổ nhiệm chức danh mới chưa được quy định trong Nghị định, cấp có thẩm quyền sẽ áp dụng tiêu chuẩn chung và vận dụng tiêu chuẩn của chức danh tương đương. Trường hợp bổ nhiệm lần đầu vào chức danh lãnh đạo, quản lý cũng có thể chưa cần đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn về kinh nghiệm lãnh đạo, quản lý cấp dưới.

Với những quy định chặt chẽ, đồng bộ và linh hoạt, Nghị định 334/2025/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ công chức lãnh đạo, quản lý, đáp ứng yêu cầu xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, hiệu lực, hiệu quả trong giai đoạn mới.

P.T