Nghệ thuật quạt giấy Chàng Sơn

Cùng với nghề mộc, làng quạt giấy ở Chàng Sơn đã tồn tại hàng trăm năm. Thời xưa chưa có quạt máy, phương tiện làm mát, chiếc quạt giấy Chàng Sơn nổi tiếng trên cả nước, thậm chí còn được đem sang Pháp và nhiều nước châu Âu triển lãm.

Rồi, khoa học kỹ thuật phát triển, các phương tiện làm mát  nhiều với giá rẻ, mẫu mã đa dạng đã lấn át nghề quạt giấy truyền thống. Nhiều người Chàng Sơn muốn giữ nghề của cha ông, cố bám trụ một thời gian, nhưng rồi cũng đành “gạt nước mắt” chuyển sang nghề khác trong sự bất lực và tiếc nuối.

58413

Nhưng rồi kiến trúc sư Nguyễn Giang – một người con của quê hương Chàng Sơn trăn trở tìm hướng đi mới để giữ lại những tinh hoa mà cha ông để lại. Anh đã nghĩ ra cách “thổi hồn” vào chiếc quạt, thay đổi công năng, biến chúng thành những sản phẩm nghệ thuật  mỹ thuật, dùng làm vật trang trí, đồ lưu niệm, sản phẩm văn hóa, du lịch, thậm chí trở thành một “phương tiện truyền thông”… bắt nhịp với xã hội đương đại. Kết hợp giữa truyền thống và cách tân hợp với nhu cầu thực tế, cộng với tận dụng công nghệ thông tin trong việc quảng bá sản phẩm. Nguyễn Giang đã làm sống lại làng nghề khi chiếc quạt thường xuyên xuất hiện trong những ngôi nhà hiện đại dưới hình thức của bức tranh sinh động, trong các hội nghị quan trọng, lễ ra mắt, khánh thành dưới dạng “thư mời”, hay len lỏi vào các tour du lịch bằng sản phẩm văn hóa…

Nhờ sự nhanh nhạy, bắt nhịp với thời đại, áp dụng công nghệ vào việc quảng bá, giao dịch, đến nay, nghề quạt giấy Chàng Sơn đã hoàn toàn “sống khỏe” khi cung không đủ cầu. Mỗi tháng, người dân nơi đây làm ra cả vài chục nghìn sản phẩm, nhưng đều được tiêu thụ hết. Những đơn hàng trong và ngoài nước vẫn ngày ngày đến với bà con Chàng Sơn. Những ngày đầu năm mới, những nghệ nhân, người thợ làm quạt giấy  Chàng Sơn vẫn miệt mài làm ra nhiều sản phẩm góp phần xây dựng quê hương ấm no, hạnh phúc. Chàng Sơn là một trong những điểm sáng trong hệ thống làng nghề truyền thống về việc thích ứng với cuộc sống, xã hội hiện đại.

Vân Linh