Chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp

Theo Tiền Phong, Hội đồng Quản trị Chỉ số FTSE Russell (IGB) ghi nhận những thành quả mà cơ quan quản lý thị trường Việt Nam đã đạt được trong quá trình phát triển, xác nhận rằng Việt Nam hiện đã đáp ứng toàn bộ tiêu chí để được xếp hạng là thị trường mới nổi thứ cấp theo Khung phân loại thị trường cổ phiếu FTSE (FTSE Equity Country Classification Framework). Hội đồng IGB cũng xem xét kỹ lưỡng các ý kiến phản hồi từ các Ủy ban tư vấn của FTSE Russell liên quan đến hạn chế trong vai trò của các công ty chứng khoán toàn cầu (global brokers) trong hoạt động giao dịch tại Việt Nam.

FTSE Russell cho biết, mặc dù việc sử dụng công ty chứng khoán toàn cầu làm đối tác duy nhất không phải là điều kiện bắt buộc, song nhà đầu tư chỉ số cần có khả năng “mô phỏng chỉ số” theo nguyên tắc trong Tuyên bố Nguyên tắc (Statement of Principles). Vì vậy, việc mở rộng vai trò của các công ty chứng khoán toàn cầu được coi là yếu tố quan trọng để quá trình nâng hạng được triển khai hiệu quả.

Ảnh minh họa.

Theo TTXVN, Việt Nam được xếp loại là thị trường cận biên (Frontier market) và được đưa vào danh sách theo dõi từ tháng 9/2018 để xem xét nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp (Secondary Emerging market). Khi đó, Việt Nam chưa đáp ứng hai tiêu chí: “Chu kỳ thanh toán (DvP)” và “Phương thức - Chi phí xử lý giao dịch thất bại”, đều được đánh giá ở mức “Hạn chế (Restricted)”.

Đến tháng 11/2024, cơ quan quản lý thị trường chứng khoán Việt Nam đã triển khai mô hình giao dịch không yêu cầu ký quỹ trước (Non-Prefunding), cho phép các công ty chứng khoán trong nước đảm bảo nguồn vốn hỗ trợ nhà đầu tư tổ chức nước ngoài thực hiện lệnh mua chứng khoán, chính thức loại bỏ yêu cầu ký quỹ trước. Đồng thời, quy trình xử lý giao dịch thất bại cũng được thiết lập hoàn chỉnh, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế. Đây là hai bước tiến quan trọng giúp Việt Nam hoàn thiện các tiêu chí còn thiếu để được FTSE Russell công nhận nâng hạng.

Kết quả này là nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính; sự phối hợp của Ngân hàng Nhà nước và các bộ, ngành liên quan; cùng sự đồng hành của các Sở giao dịch, VSDC, thành viên thị trường, cơ quan báo chí, và hỗ trợ chuyên môn từ Ngân hàng Thế giới, các chuyên gia của FTSE cũng như các định chế đầu tư toàn cầu.

Đại diện Ủy ban Chứng khoán Nhà nước khẳng định, việc thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng là bước khởi đầu cho giai đoạn phát triển mới, đòi hỏi cải cách sâu rộng hơn nhằm đạt các mục tiêu dài hạn. Ủy ban sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với FTSE Russell để đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra đúng lộ trình, đồng thời triển khai các giải pháp toàn diện tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư trong và ngoài nước. Cơ quan quản lý cũng đặt mục tiêu hoàn thiện khung pháp lý, hiện đại hóa và số hóa hạ tầng thị trường, hướng tới phát triển minh bạch, hiệu quả và hội nhập sâu vào thị trường tài chính toàn cầu.

FTSE Russell cho biết Hội đồng IGB đã xem xét kỹ diễn biến thị trường Việt Nam, ghi nhận nỗ lực của cơ quan quản lý trong việc xây dựng mô hình giao dịch cho phép nhà đầu tư tổ chức nước ngoài sử dụng dịch vụ của các công ty chứng khoán toàn cầu. Mô hình này được kỳ vọng sẽ giúp thị trường tiệm cận chuẩn mực quốc tế, giảm thiểu rủi ro đối tác và tăng cường niềm tin của nhà đầu tư thông qua việc hợp tác với các tổ chức trung gian uy tín.

Theo kế hoạch, quyết định nâng hạng Việt Nam sẽ có hiệu lực vào thứ Hai, ngày 21/9/2026, trùng với đợt rà soát giữa kỳ diễn ra vào tháng 3/2026. Giai đoạn này sẽ được dùng để đánh giá tiến triển trong việc mở rộng vai trò của công ty chứng khoán toàn cầu – yếu tố then chốt trong việc mô phỏng chỉ số và đáp ứng nhu cầu của cộng đồng đầu tư quốc tế. Quá trình nâng hạng sẽ được triển khai theo từng giai đoạn, với chi tiết sẽ được công bố trong thông báo tháng 3/2026 sau khi tham vấn các Ủy ban tư vấn của FTSE Russell và các thành viên thị trường.

FTSE Russell khẳng định sẽ tiếp tục theo dõi sát sao các diễn biến và khuyến khích các bên liên quan đóng góp ý kiến trước kỳ rà soát để đảm bảo việc nâng hạng của thị trường chứng khoán Việt Nam được thực hiện đúng kế hoạch, đánh dấu bước tiến lớn trong tiến trình hội nhập tài chính quốc tế của Việt Nam.

T.An (t/h)