Phương án tính giá điện mới chưa thể hiện tính công bằng

Lý do là bởi, những hộ sử dụng điện ít sẽ phải chịu mức giá cao hơn, còn người sử dụng nhiều lại được giảm so với mức tính giá điện theo 6 bậc như hiện nay. Điều này đã đi ngược lại với chủ trương tiết kiệm điện do nhà nước phát động…

Phương án tính giá điện mới

Trước thắc mắc của nhiều người dân về tiền điện bỗng tăng một cách đột biến, việc ghi chỉ số công tơ có nhiều sai sót và việc có đến 6 bậc thang tính tiền điện quá rắc rối… Bộ Công thương đã yêu cầu Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cải tiến phương thức tính biểu giá điện mới để thay thế. Từ những yêu cầu trên, EVN đã đưa ra ba phương án tính giá điện mới như sau:

Phương án 1: Vẫn giữ nguyên cách tính tiền điện như hiện tại để khuyến khích người dân sử dụng điện tiết kiệm, có hiệu quả. Ngoài việc hỗ trợ tiền điện 30 nghìn đồng/tháng cho hộ nghèo từ tiền ngân sách, thì những hộ thuộc diện gia đình chính sách (không thuộc hộ nghèo) cũng được hỗ trợ nếu sử dụng dưới 50kwh/tháng. Phương án 2: Sẽ áp dụng biểu giá điện sinh hoạt đồng giá là 1.747đ/kwh.

Ảnh minh họa

Phương án 3: Rút gọn biểu giá sinh hoạt bậc thang từ 6 bậc xuống còn 3 – 4 bậc. Số kWh ở mỗi bậc thang sẽ có kịch bản tương ứng. Kịch bản 1: 50kWh-250kWh và trên 300kWh; kịch bản 2 là 100kWh-200kWh và trên 300kWh; kịch bản 3 là 150kWh-150kWh và trên 300kWh; kịch bản 4 là dưới 200kWh-200kWh và trên 400kWh và kịch bản 5 là 50kWh-150kWh-200kWh và trên 400kWh.

Người sử dụng ít chịu thiệt?

Trong ba phương án tính giá điện mới, người dân không khỏi băn khoăn, đặc biệt là những gia đình thu nhập thấp và sử dụng điện ít. Cụ thể, theo phương án 2, việc áp giá tính tiền điện đồng giá là 1.747đ/kWh thì rõ ràng, những hộ sử dụng dưới 100kWh như hiện nay đã bị mất thêm một số tiền. Bởi, hiện nay, nếu sử dụng dưới 50kWh, người dân chỉ phải đóng 1.484 đ/kWh, còn từ 50 – 100kWh thì chỉ mất 1. 533 đ/kWh. Điều này sẽ tác động không nhỏ đến người dân sử dụng ít điện, bởi theo thống kê, hiện nay ở nước ta có tới gần 40% hộ dân sử dụng dưới 100kWh/tháng. Đặc biệt, nếu phương án tính giá điện mới này được áp dụng, những hộ sử dụng từ 100 - 240kWh cũng đều phải chịu nộp thêm tiền, còn những hộ sử dụng trên 240kWh thì được hưởng lợi. Điều này đã đi ngược lại với chủ trương đưa điện về nông thôn, miền núi, hải đảo nhằm nâng cao đời sống cho người dân ở những nơi khó khăn.

“Gia đình tôi thuộc diện hộ cận nghèo, không được hưởng hỗ trợ tiền điện, nên mọi sinh hoạt trong gia đình đều phải tiết kiệm tối đa. Mỗi tháng, gia đình tôi sử dụng nhiều nhất cũng chỉ vài chục số điện, nếu áp mức tính đồng giá là 1.747đ/kWh thì mỗi tháng gia đình tôi phải bỏ ra vài chục nghìn nữa”, anh Nguyễn Văn Luận, trú tại Vân Côn, Hoài Đức, Hà Nội, chia sẻ.

Đối với phương án 3 mà EVN đưa ra, theo đánh giá của các chuyên gia, khi rút gọn còn 3 hoặc 4 bậc thang, những tồn tại vẫn còn hiện hữu. Với phương án rút gọn biểu giá về 3 bậc thang (kịch bản 2), các hộ sử dụng 50kWh và 100kWh/tháng bị tác động không đáng kể. Thực hiện phương án này, những hộ bị tác động tăng giá điện chủ yếu là những hộ gia đình sử dụng điện trung bình từ 107kWh/tháng đến 233,88kWh/tháng. Với phương án rút gọn biểu giá về 4 bậc thang (kịch bản 5), các hộ sử dụng đến 50kWh/tháng không bị tác động. Các hộ bị tác động tăng tiền điện sử dụng ở các mức từ trên 50kWh-100kWh và 300kWh/tháng.

Một số chuyên gia kinh tế cho biết, ba phương án tính giá điện mới vẫn chưa giải quyết được mấu chốt vấn đề mà người dân băn khoăn và nên giữ 6 bậc tính giá điện như hiện nay nhưng với điều kiện hệ số theo từng bậc so với giá điện bình quân như thế nào. EVN đưa ra giá bình quân là 1.747 đồng/kWh là chưa hợp lý, bởi nếu tính bình quân trên 1 kWh là 1.622 đồng, vậy căn cứ vào cơ sở nào mà EVN lại tính đồng giá như ở phương án 2?.

Nhiều người dân cho rằng, việc áp mức giá điện theo bao nhiêu bậc không quan trọng nhưng áp giá làm sao thì cần phải tính toán cho hợp lý để có sự phân hóa, minh bạch rõ ràng, đúng với chủ trương tiết kiệm điện.

Trả lời báo chí về vấn đề này, đại diện EVN cho biết, việc áp dụng tính tiền điện đồng giá về cơ bản những hộ gia đình chính sách, hộ nghèo không bị ảnh hưởng nhiều. Chỉ những hộ sử dụng dưới 200kWh/tháng là bị ảnh hưởng vì phải chi trả tiền điện tăng lên, còn những người sử dụng nhiều thì sẽ được giảm so với mức tính như hiện nay. Hiện, ba phương án áp mức tính giá điện mới EVN đưa ra để mọi người góp ý, cũng như đề xuất phương án giải quyết cho hợp lý.

Ngô Bảo Chi