M
20:21 | 25/10/2019

Ngành thủ công mỹ nghệ trước thách thức từ CPTPP

(LĐTĐ) Hiệp định đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) chính thức có hiệu lực với Việt Nam từ đầu năm 2019. Cùng với những cơ hội, thách thức từ Hiệp định này đối với các ngành nghề của Việt Nam, đặc biệt là ngành thủ công mỹ nghệ là không nhỏ. Trước những thách thức ấy, ngành thủ công mỹ nghệ Hà Nội đã có nhiều chương trình, chính sách tạo điều kiện cho thủ công mỹ nghệ phát triển bền vững.

nganh thu cong my nghe truoc thach thuc tu cptpp Nâng cao chuỗi giá trị ngành Thủ công mỹ nghệ trước Hiệp định CPTPP
nganh thu cong my nghe truoc thach thuc tu cptpp Hà Nội: Hơn 200 cán bộ công đoàn được tuyên truyền về CPTPP
nganh thu cong my nghe truoc thach thuc tu cptpp Các Hiệp định thương mại: Cơ hội và thách thức với nông sản Việt

Đề cập đến tiềm năng phát triển của ngành thủ công mỹ nghệ, ông Nguyễn Thanh Hải, Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội cho biết, cả nước hiện có 5.411 làng nghề và làng có nghề; trong đó có 1.864 làng nghề, làng nghề truyền thống và 115 nghề truyền thống đã được công nhận, tạo công ăn việc làm cho khoảng 1,5 triệu người ở hơn 2.000 làng nghề trên địa bàn cả nước.

nganh thu cong my nghe truoc thach thuc tu cptpp
Thủ công mỹ nghệ Hà Nội trước thách thức lớn từ CPTPP (ảnh Đỗ Đạt)

Hàng thủ công mỹ nghệ hiện có mặt tại 163 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Đặc biệt, nhiều nhóm sản phẩm cụ thể được đánh giá cao trên thị trường như: hàng mây tre đan, các sản phẩm sơn mài, thủ công mỹ nghệ từ lụa, các loại hoa giả...

Riêng đối với khu vực Hà Nội, nơi mảnh đất trăm nghề truyền thống, hiện có hơn 1.350 làng (chiếm 45% tổng số làng nghề cả nước), với khoảng 176.000 hộ làm nghề. Trong đó, các mặt hàng thủ công mỹ nghệ được sản xuất đa dạng bao gồm: Hàng thủ công mỹ nghệ trang trí, đồ gỗ nội thất, dệt may, gốm sứ, mây tre đan…với các chất liệu đa dạng, kết hợp được với kỹ thuật truyền thống và sự hỗ trợ của khoa học kỹ thuật.

Ngoài ra, sản phẩm thủ công mỹ nghệ cũng đã mang được những nét đặc sắc riêng của dân tộc, song cũng mang được những yếu tố hiện đại qua việc thiết kế những mẫu mới trên nền sản phẩm là hàng hóa. Qua đó, không chỉ được giao dịch với các thị trường trong và ngoài nước, mà còn tạo việc làm và thu nhập ổn định cuộc sống cho hàng vạn lao động.

Tuy nhiên, hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam đang bị sụt giảm mạnh đơn hàng ở các thị trường lớn như: Mỹ, Nhật Bản... nhưng xuất khẩu lại tăng ở các nước như: Thái Lan, Philippines, Indonesia. Đây là thách thức lớn đối với những nhà quản lý cũng như những doanh nghiệp xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam.

Để tạo động lực cho thủ công mỹ nghệ phát triển, thời gian qua thành phố Hà Nội đã có nhiều chương trình, chính sách để thủ công mỹ nghệ phát huy được sức mạnh, năng lực cạnh tranh với những chương trình như: Hỗ trợ các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu thuê tư vấn thiết kế mẫu sản phẩm mới; hỗ trợ 30 doanh nghiệp, cơ sở sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu thuê tư vấn thiết kế mẫu sản phẩm; đổi mới, nâng cao hiệu quả chương trình xúc tiền thương mại, xúc tiến đầu tư nước ngoài…

Đề cập đến cơ hội của doanh nghiệp Việt từ CPTPP, ông Trương Văn Phước, quyền Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính Quốc gia cho rằng, CPTPP đem đến cho các ngành nghề của Việt Nam nói chung, thủ công mỹ nghệ Hà Nội nói riêng thuận lợi về nhiều mặt và mở ra nhiều cơ hội giúp cho các doanh nghiệp thủ công mỹ nghệ mở rộng thị trường; đầu tư vốn của các nước vào Việt Nam được mở rộng…giúp cho các doanh nghiệp Việt Nam có thể tham gia chuỗi giá trị ở khu vực và trong khối. Qua đó, Việt Nam hạn chế được sự phụ thuộc vào một thị trường hay một khu vực như trước đây.

Bên cạnh như cơ hội mà CPTPP mang lại thì khó khăn đối với ngành thủ công mỹ nghệ là rất lớn. Trong đó, thách thức lớn nhất đối với các doanh nghiệp thuộc các ngành nghề nói chung, thủ công mỹ nghệ nói riêng đó chính là vấn đề cải cách thể chế. Đối với Chính phủ, phải cải cách luật chơi, thông tin, giáo dục, đào tạo… còn doanh nghiệp phải tăng cường sự hiểu biết để tận dụng lợi thế mà CPTPP mang lại.

Đề cập đến vấn đề trên, PGS.TS Đặng Mai Anh, Phó Hiệu trưởng Phụ trách Trường Đại học Mỹ thuật Công Nghiệp cho rằng, bên cạnh cơ hội về thể chế, quy định, thì những thách thức về vấn đề này để thực thi quy định của CPTPP thì hàng loạt chính sách, quy định của Việt Nam cần phải ra soát và tiến hành sửa đổi nhiều văn bản quy phạm pháp luật để phù hợp với cam kết của Hiệp định.

“Một trong những thách thức của cơ chế, nhưng là nếp nghĩ tâm thức, đó là vấn đề về sở hữu trí tuệ và bản quyền tác giả đang là những “vấn nạn” đối với các làng nghề và các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, gây hậu quả xấu đối với xã hội... Do đó, khi tham gia CPTPP mỗi nghệ nhân, mỗi doanh nghiệp sản xuất phải tự bảo vệ chính mình và phát triển thật bền vững”, bà Đặng Mai Anh nhấn mạnh.

Đỗ Đạt

Nguồn :